Στο χθεσινό σημείωμα των Οικονοκλαστικών αναφερθήκαμε σε κάποιες πληροφορίες «παλιών φίλων» που πήραμε από τους διαδρόμους γυάλινου μεγάρου που συνεδριάζει το Eurogroup. Πληροφορίες οι οποίες προειδοποιούσαν ότι η προοπτική να ενεργοποιήσει η Ευρωζώνη το περιβόητο ευρωπαϊκό «μπαζούκα» απέναντι στις απειλές Τράμπ στο θέμα της Γροιλανδίας, είναι εκτός… πραγματικότητας.
Στο σημερινό σημείωμα θα αναφερθούμε σε δύο βασικά επιχειρήματα -οικονομικά- που εμφανώς καθιστούν τις πληροφορίες αυτές απολύτως αξιόπιστες, παρά την πρόσφατη ενημέρωση από την γερμανική Καγκελαρία ότι μάλλον στέκεται θετικά πλέον απέναντι στην πρόταση που προέδρου Μακρόν ενόψει της Συνόδου Κορυφής, για την ενεργοποίηση του «μπαζούκα».
Κατ’ αρχήν το περιβόητο «μπαζούκα» έχει δύο σκέλη, ένα εμπορικό πολυσυζητημένο και ένα δεύτερο «σιωπηρό», χρηματοοικονομικό.
Όσον αφορά το εμπορικό, που έχει διαμορφωθεί από την Κομισιόν και είναι σε γνώση των ΥΠΟΙΚ και του έλληνα υπουργού Οικονομικών προέδρου του Eurogroup, αφορά σε δασμούς συνολικού ύψους 93 δις ευρώ σε μία σειρά εξειδικευμένων προϊόντων και υπηρεσιών από τις ΗΠΑ. Θα υπενθυμίσουμε εδώ ότι ακόμα και σήμερα, μετά τον δασμολογικό ορυμαγδό που εξαπέλυσε ο Τράμπ το 2025, η ΕΕ έχει το μεγαλύτερο εμπορικό της πλεόνασμα να προέρχεται από την μεγαλύτερη αγορά του πλανήτη, δηλαδή τις ΗΠΑ. Αυτό είναι άλλωστε και το μεγαλύτερο και ισχυρότερο «όπλο» του Τράμπ στις εκβιαστικές «διαπραγματεύσεις» του (οικονομικές ή πολεμικές), με πρώην και νυν συμμάχους του. Απέναντι λοιπόν στο γεγονός αυτό, καταλαβαίνει κανείς ότι η πρόταση για εμπορικό «πόλεμο» από την πλευρά της ΕΕ είναι κατά βάση εκτός από ακατανόητη -να «πυροβολήσει» την αγορά στην οποία πουλάει- και αδιανόητη, για την πλειονότητα των χωρών μελών της ΕΕ μαζί και των χωρών που φαίνεται να την προωθούν στα λόγια αυτή την στιγμή. Και να σκεφτεί κανείς ότι αυτός που θέλει να πυροβολήσει με αυτό το «όπλο» είναι ο ίδιος που αντικατέστησε το φθηνό ρωσικό φυσικό αέριο με τον 3 και 4 φορές ακριβότερο αμερικανικό προκαλώντας μίας χωρίς ιστορικό προηγούμενο ενεργειακή κρίση. Τώρα, με το περιβόητο «μπαζούκα», σκέφτεται να απειλήσει τον νέο βασικό του ενεργειακό προμηθευτή τις ΗΠΑ, με τις οποίες αντικατέστησε την Ρωσία τα τελευταία 1 – 2 χρόνια (!).
Αν αυτό δεν είναι αυτοκτονικό παράδοξο και τρέλα αναρωτιέται κανείς, τι άλλο μπορεί να είναι.
Το δεύτερο και λιγότερο «συζητούμενο» σκέλος του ευρωπαϊκού μπαζούκα, έχει να κάνει με το γεγονός ότι το συσσωρευμένο εμπορικό πλεόνασμα δεκαετίων της ΕΕ από τις συναλλαγές της με την αγορά των ΗΠΑ, έχει αποδώσει περί τα 8 με 12 τρις. δολ. (ανάλογα τον τρόπο που υπολογίζονται) και τα οποία είναι επενδυμένα σε ομόλογα και μετοχές στις ΗΠΑ.
Είναι κατανοητό ότι ακόμα και το να θέσει κανείς προς συζήτηση σε θεσμικό επίπεδο στην ΕΕ το ενδεχόμενο να ληφθούν μέτρα (ένα είδος περιορισμένων capital controls) όσο αφορά τον έλεγχο ή μετριασμό των επενδύσεων αυτών -με ρευστοποιήσεις- θα ήταν κάτι σαν σεισμός 7 – 8 ρίχτερ στις διεθνείς αγορές, με απρόβλεπτες και ανεξέλεγκτες συνέπειες. Και για τον λόγο αυτό το θέμα αυτό δεν έχει καν αναφερθεί ούτε σαν ανεπίσημη συζήτηση σχετικά με το δέον γενέσθαι από πλευράς ΕΕ Βέβαια επειδή οι αγορές και ειδικά αυτές που αφορούν σε ΗΠΑ και Ευρώπη δεν μπορούν να αυτονομηθούν, καθώς στηρίζονται στην αρχή της ελεύθερης κίνησης κεφαλαίων (πάνω στην οποία γιγαντώθηκε η παγκοσμιοποίηση από την δεκαετία του ’80) είναι σαφές ότι και μόνο η ανακοίνωση ότι η Ευρωζώνη θα μπορούσε να «σκεφτεί» κάτι τέτοιο θα προκαλούσε τέτοιες απότομες κινήσεις κεφαλαίων που κανείς δεν μπορεί να «δεί» το τέλος τους… Και βέβαια καθώς ΕΕ και ΗΠΑ στο επίπεδο των χρηματαγορών είναι συγκοινωνούντα δοχεία, η ζημιά για την ίδια την ΕΕ θα ήταν δραματική και ανεξέλεγκτη, καθώς πέραν των χρηματοοικονομικών θα αποσταθεροποιούσε και το νομισματικό σύστημα που συνδέει «ακατάλυτα» το ευρώ με το δολάριο.
Με άλλα λόγια και μόνο να σκεφτεί κανείς αυτά, το πρώτο που του έρχεται στο μυαλό είναι να αναρωτηθεί είναι αν στις Βρυξέλλες τρελάθηκαν; Ή θέλουν να παίξουν το αυτοκτονικό παιχνίδι της φανερής … μπλόφας, που έτσι κι αλλιώς δεν το «αγοράζει» η Ουάσιγκτον.
Αυτό ίσως να είχε στο μυαλό του και ο αμερικανός ΥΠΟΙΚ κ. Μπέσσεντ όταν απαντώντας χθες σε ερώτηση δημοσιογράφου αν πιστεύει ότι οι ευρωπαίοι θα χρησιμοποιήσουν τέτοια μέσα, απάντησε με το μονολεκτικό «όχι» και δεν έδωσε καμία άλλη συνέχεια…
