Με ευθεία επίθεση κατά των Βρυξελλών απαντά η Τουρκία στην ετήσια έκθεση της Κομισιόν, η οποία χαρακτηρίζει «άκυρο και ανυπόστατο» το τουρκολιβυκό μνημόνιο, επαναφέρει στο προσκήνιο το casus belli και καταγράφει τις τουρκικές παρεμβάσεις στην ηλεκτρική διασύνδεση Ελλάδας – Κύπρου.
Σε ανακοίνωσή του την Τετάρτη (04.11.2026), το υπουργείο Εξωτερικών της Τουρκίας απορρίπτει τις ευρωπαϊκές αξιολογήσεις για την Ανατολική Μεσόγειο, κατηγορώντας την Κομισιόν για «προκατειλημμένη» στάση και υιοθέτηση των «μαξιμαλιστικών θέσεων» της Ελλάδας και της ελληνοκυπριακής πλευράς.
Η Τουρκία αμφισβητεί ευθέως την αξιοπιστία της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, απορρίπτοντας τις αναφορές για το τουρκολιβυκό μνημόνιο, την ώρα που η ευρωπαϊκή έκθεση επισημαίνει ότι το casus belli του 1995 παραμένει σε ισχύ και ότι η Άγκυρα συνεχίζει να παρεμποδίζει ένα έργο κοινού ευρωπαϊκού ενδιαφέροντος.
Το τουρκικό υπουργείο Εξωτερικών υποστηρίζει ότι οι αξιολογήσεις για την Ανατολική Μεσόγειο «στερούνται παντελώς διεθνούς νομικής βάσης», ενώ επιμένει ότι οι θέσεις της Τουρκίας και της τουρκοκυπριακής πλευράς αγνοούνται συστηματικά από τις Βρυξέλλες.
«Προκατειλημμένη και κάθε άλλο παρά αντικειμενική η στάση της ΕΕ»
Η αντίδραση της Άγκυρας ήρθε λίγες ώρες μετά τη δημοσιοποίηση της ετήσιας έκθεσης της Ευρωπαϊκής Επιτροπής για την ενταξιακή πορεία της Τουρκίας, η οποία περιλαμβάνει εκτενείς αναφορές στις ελληνοτουρκικές σχέσεις, στο Κυπριακό και στις τουρκικές διεκδικήσεις στην Ανατολική Μεσόγειο.
Το τουρκικό υπουργείο Εξωτερικών, με ανακοίνωση υπ’ αριθμόν 212, υποστηρίζει ότι η έκθεση «καταδεικνύει για ακόμη μία φορά την προκατειλημμένη και κάθε άλλο παρά αντικειμενική στάση της Ευρωπαϊκής Ένωσης απέναντι στη χώρα μας».
Παράλληλα, απορρίπτει τις επισημάνσεις της Κομισιόν για τα πολιτικά κριτήρια, τη λειτουργία της Δικαιοσύνης και την προστασία των θεμελιωδών δικαιωμάτων.
«Απορρίπτουμε τους αβάσιμους ισχυρισμούς που περιλαμβάνονται στην έκθεση, ιδίως όσους αφορούν τα πολιτικά κριτήρια, τη δικαιοσύνη και τα θεμελιώδη δικαιώματα», αναφέρει χαρακτηριστικά.
Στην ίδια ανακοίνωση, η Άγκυρα κατηγορεί ορισμένους Ευρωπαίους αξιωματούχους ότι εφαρμόζουν «δύο μέτρα και δύο σταθμά», κάνοντας λόγο για «νοοτροπία που χαρακτηρίζεται από ασυνέπεια και απώλεια αξιοπιστίας».
Avrupa Komisyonu 2026 Türkiye Raporu Hk. https://t.co/nAawlX1Wjq https://t.co/s8pKJptNy8
— T.C. Dışişleri Bakanlığı (@TC_Disisleri) November 4, 2026
«Οι αναφορές για το τουρκολιβυκό μνημόνιο δεν έχουν καμία ισχύ»
Ιδιαίτερα αιχμηρή είναι η απάντηση της τουρκικής διπλωματίας στις αναφορές της Κομισιόν για την Ανατολική Μεσόγειο και το τουρκολιβυκό μνημόνιο του 2019.
Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή, στην έκθεσή της, επαναλαμβάνει ότι το μνημόνιο είναι «άκυρο και ανυπόστατο», δεν συνάδει με το Δίκαιο της Θάλασσας και δεν μπορεί να παράγει έννομα αποτελέσματα για τρίτα κράτη.
Η Άγκυρα απορρίπτει τη συγκεκριμένη αξιολόγηση, αμφισβητώντας τη νομική βάση των ευρωπαϊκών θέσεων.
«Οι αξιολογήσεις που περιλαμβάνονται στην έκθεση σχετικά με την Ανατολική Μεσόγειο στερούνται παντελώς διεθνούς νομικής βάσης και αρχών δικαιοσύνης», αναφέρει το τουρκικό υπουργείο Εξωτερικών.
Και προσθέτει: «Ομοίως, οι αναφορές που αφορούν το Μνημόνιο Κατανόησης που υπεγράφη μεταξύ Τουρκίας και Λιβύης δεν έχουν καμία απολύτως ισχύ».
Η τοποθέτηση αυτή αποτυπώνει τη διαφωνία της Άγκυρας με τη θέση των Βρυξελλών για τη συμφωνία οριοθέτησης θαλάσσιων ζωνών Τουρκίας – Λιβύης, η οποία εξακολουθεί να αποτελεί σημείο αντιπαράθεσης με την Αθήνα.
Επίθεση σε Ελλάδα και Κύπρο για «μαξιμαλιστικές θέσεις»
Στο στόχαστρο της τουρκικής ανακοίνωσης βρίσκονται και η Ελλάδα και η Κυπριακή Δημοκρατία, με την Άγκυρα να υποστηρίζει ότι η Ευρωπαϊκή Ένωση υιοθετεί μονομερώς τις θέσεις τους.
«Όπως και τα προηγούμενα χρόνια, διαπιστώνουμε ότι στην έκθεση υποστηρίζονται οι μαξιμαλιστικές θέσεις της Ελλάδας και της ελληνοκυπριακής πλευράς, οι οποίες δεν συνάδουν με το διεθνές δίκαιο και είναι αποκομμένες από την πραγματικότητα», αναφέρεται στην ανακοίνωση.
Το τουρκικό υπουργείο Εξωτερικών υποστηρίζει επίσης ότι αγνοούνται «οι νόμιμες και δικαιολογημένες θέσεις της Τουρκίας και της Τουρκικής Δημοκρατίας της Βόρειας Κύπρου», χρησιμοποιώντας την ονομασία της μη αναγνωρισμένης από τη διεθνή κοινότητα, πλην της Τουρκίας, οντότητας στα κατεχόμενα.
Η Άγκυρα επεκτείνει την κριτική της και στο Κυπριακό, υποστηρίζοντας ότι η Ευρωπαϊκή Ένωση δεν μπορεί να διαδραματίσει εποικοδομητικό ρόλο όσο, κατά την τουρκική θέση, ευθυγραμμίζεται άνευ όρων με την Κυπριακή Δημοκρατία.
«Όσο η ΕΕ εξακολουθεί να υιοθετεί την άνευ όρων στάση της ελληνοκυπριακής πλευράς στο Κυπριακό, δεν είναι δυνατόν να συμβάλει στις προσπάθειες επίλυσης του ζητήματος», σημειώνει.
Το casus belli και η ηλεκτρική διασύνδεση στην έκθεση της Κομισιόν
Η τουρκική αντίδραση έρχεται στον απόηχο μιας έκθεσης που καταγράφει σειρά ανοιχτών ζητημάτων στις σχέσεις της Άγκυρας με την Ελλάδα και την Κύπρο.
Μεταξύ αυτών ξεχωρίζει το casus belli που έχει διατυπώσει η τουρκική Εθνοσυνέλευση από το 1995, σε περίπτωση επέκτασης των ελληνικών χωρικών υδάτων στα 12 ναυτικά μίλια στο Αιγαίο.
Η Κομισιόν επισημαίνει ότι η απειλή πολέμου εξακολουθεί να παραμένει σε ισχύ, παρά τη βελτίωση του κλίματος στις ελληνοτουρκικές σχέσεις τα τελευταία χρόνια.
Παράλληλα, καταγράφει ότι η Τουρκία συνεχίζει να παρεμποδίζει τις ερευνητικές δραστηριότητες για την ηλεκτρική διασύνδεση Ελλάδας – Κύπρου, το έργο Great Sea Interconnector, το οποίο έχει ενταχθεί στον ευρωπαϊκό ενεργειακό σχεδιασμό.
Στην ίδια έκθεση περιλαμβάνονται αναφορές στις τουρκικές υπερπτήσεις πάνω από ελληνικά νησιά, στις αμφισβητήσεις ελληνικών κυριαρχικών δικαιωμάτων, στη θεωρία της «Γαλάζιας Πατρίδας» και στις τουρκικές ενστάσεις για ελληνικές αμυντικές κινήσεις.
Αξίζει να σημειωθεί ότι η ανακοίνωση του τουρκικού υπουργείου Εξωτερικών δεν απαντά χωριστά στις συγκεκριμένες επισημάνσεις για το casus belli και την ηλεκτρική διασύνδεση, αλλά απορρίπτει συνολικά τις ευρωπαϊκές αξιολογήσεις για την Ανατολική Μεσόγειο.
Η Τουρκία ζητά αναβάθμιση της Τελωνειακής Ένωσης και ενίσχυση της ενταξιακής προοπτικής
Παρά τους υψηλούς τόνους απέναντι στις Βρυξέλλες, η Άγκυρα επιλέγει να διατηρήσει ανοιχτή την προοπτική εμβάθυνσης των σχέσεών της με την Ευρωπαϊκή Ένωση.
Στην ανακοίνωση, το τουρκικό υπουργείο Εξωτερικών χαιρετίζει τις διαπιστώσεις της Κομισιόν για την πρόοδο της τουρκικής οικονομίας και τη δυνατότητά της να ανταποκρίνεται στις ανταγωνιστικές πιέσεις εντός της ευρωπαϊκής αγοράς.
Παράλληλα, ζητά να αναγνωριστεί περισσότερο ο ρόλος της Τουρκίας στη συνδεσιμότητα, στην ανθεκτικότητα των εφοδιαστικών αλυσίδων, καθώς και στην άμυνα και την ασφάλεια.
Ιδιαίτερη έμφαση δίνει στην επικαιροποίηση της Τελωνειακής Ένωσης, την οποία χαρακτηρίζει «θεμιτή και δικαιολογημένη προσδοκία».
«Οι σχέσεις Τουρκίας και ΕΕ πρέπει να διαμορφώνονται στη βάση κοινών συμφερόντων και ενός μακροπρόθεσμου οράματος, πέρα από στενούς πολιτικούς υπολογισμούς και μονομερείς προσεγγίσεις», αναφέρει.
Καταλήγοντας, η τουρκική διπλωματία δηλώνει έτοιμη να προωθήσει τις σχέσεις της με την Ευρωπαϊκή Ένωση στη βάση της αμοιβαίας εμπιστοσύνης και του σεβασμού, ζητώντας από τις Βρυξέλλες συγκεκριμένες αποφάσεις για την ενίσχυση της ενταξιακής προοπτικής της χώρας.
«Προσδοκούμε από την ΕΕ να επιδείξει τη στρατηγική βούληση που απαιτεί το κοινό μας μέλλον, μετατρέποντας τον διάλογο που έχει ενταθεί το τελευταίο διάστημα σε συγκεκριμένες αποφάσεις που θα ενισχύσουν την ενταξιακή μας προοπτική», καταλήγει η ανακοίνωση.
