Νέα στοιχεία για τον «χάρτη» των συντάξεων στη χώρα μας έρχονται στο φως της δημοσιότητας με τα αναλυτικά στοιχεία της έκθεσης του συστήματος «Ήλιος» για τον Αύγουστο του 2026, τα οποία αποτυπώνουν με ακρίβεια την οικονομική πραγματικότητα που βιώνουν οι συνταξιούχοι στη χώρα μας.
Το πλέον εντυπωσιακό και κοινωνικά κρίσιμο εύρημα της έκθεσης αφορά στο ύψος των μηνιαίων αποδοχών που λαμβάνουν οι συνταξιούχοι: η πλειοψηφία των κύριων συντάξεων εξακολουθεί να κινείται σε χαμηλά επίπεδα, καθηλωμένη κάτω από το όριο των 1.000 ευρώ.
Ειδικότερα, σύμφωνα με τα επίσημα δεδομένα, το 57,21% των κύριων συντάξεων γήρατος δεν ξεπερνά τα 1.000 ευρώ τον μήνα, καθώς μόλις ένα ποσοστό της τάξης του 42,79% καταφέρνει να υπερβεί αυτό το χρηματικό όριο.
Η σκληρή πραγματικότητα αποτυπώνεται ανάγλυφα στην εισοδηματική κλίμακα μεταξύ 500 και 1.000 ευρώ, όπου συναντάται η σχετική πλειοψηφία των δικαιούχων. Στη συγκεκριμένη ζώνη εισοδήματος βρίσκεται το 37,45% του συνόλου των 2.541.942 συνταξιούχων, ποσοστό που μεταφράζεται σε περίπου 952.000 χαμηλοσυνταξιούχους. Αν σε αυτούς προστεθεί και ένα ποσοστό 16,26% ή 413.000 περίπουδικαιούχων που λαμβάνει ψίχουλα, έως 500 ευρώ, επιβεβαιώνεται ότι πάνω από 5 στους 10 Έλληνες συνταξιούχους διαβιούν σε συνθήκες έντονης οικονομικής πίεσης έως και εξαθλίωσης.
Πόσοι παίρνουν πάνω από 1.000 ευρώ
Το ποσοστό των συνταξιούχων με συνολικά ποσά συντάξεων (γήρατος, θανάτου κ.λπ.) μέχρι 1.000 ευρώ ανέρχεται, για την ακρίβεια σε 53,72% του συνόλου των συνταξιούχων. Διαφέρει δε από το πιο πάνω στοιχείο σύμφωνα με το οποίο το 57,21% των κύριων συντάξεων γήρατος είναι μέχρι 1.000 ευρώ, διότι σε κάθε συνταξιούχο δεν καταβάλλεται μόνο ένα είδος σύνταξης, αλλά υπάρχουν και συνταξιούχοι που λαμβάνουν περισσότερα από ένα είδη σύνταξης τα οποία αθροίζονται (π.χ. υπάρχουν συνταξιούχοι που λαμβάνουν και σύνταξη γήρατος εξ’ ιδίου δικαιώματος και σύνταξη χηρείας για την αποθανούσα σύζυγο κ.λπ.)
Σε απόλυτους αριθμούς, ο συνολικός πληθυσμός των συνταξιούχων της χώρας ανέρχεται, όπως ήδη αναφέρθηκε, σε 2.541.942 άτομα, στους οποίους καταβάλλονται συνολικά 4.793.259 συντάξεις. Από αυτές, οι 2.926.725 είναι κύριες, οι 1.418.676 είναι επικουρικές και οι 447.858 αφορούν μερίσματα. Η συνολική μηνιαία δαπάνη για το ασφαλιστικό σύστημα άγγιξε τα 2,87 δισεκατομμύρια ευρώ.
Στις επιμέρους κατηγορίες, η μέση δαπάνη για τις κύριες συντάξεις γήρατος (η οποία περιλαμβάνει τις κρατήσεις φόρου, τις κρατήσεις υπέρ υγείας και ΑΚΑΓΕ) διαμορφώνεται στα 979,48 ευρώ, ενώ οι συντάξεις θανάτου και αναπηρίας περιορίζονται αισθητά χαμηλότερα, στα 634,01 ευρώ και 644,84 ευρώ αντίστοιχα.
Οι ανισότητες
Την ίδια ώρα, τεράστιες αποκλίσεις καταγράφονται στις νέες συντάξεις ανάλογα με τον φορέα. Στον ΕΦΚΑ εκδόθηκαν 15.716 νέες οριστικές συντάξεις, με τη μέση δαπάνη γήρατος στα 775,78 ευρώ. Αντίθετα, οι νέοι συνταξιούχοι του Δημοσίου (1.055 άτομα) βρέθηκαν σε πολύ καλύτερη μοίρα με μέσο όρο 1.229,85 ευρώ. Το απόλυτο ρεκόρ σημειώθηκε στην Τράπεζα της Ελλάδος, όπου για μόλις 8 νέους συνταξιούχους ο μέσος όρος άγγιξε τα 2.881,45 ευρώ.
Πέρα από τα ποσά των συντάξεων, η έκθεση αναδεικνύει και ηλικιακές ανισότητες. Το ασφαλιστικό σύστημα επιβαρύνεται σημαντικά από τη γήρανση του πληθυσμού, καθώς το 62,13% των συνταξιούχων είναι άνω των 71 ετών (26,13% άνω των 81 ετών και 36% μεταξύ 71-80 ετών). Ωστόσο, τα υψηλότερα ποσά σύνταξης καταγράφονται στις ηλικιακές ομάδες μεταξύ 61 και 70 ετών.
Σε γεωγραφικό επίπεδο, η μερίδα του λέοντος των συντάξεων συγκεντρώνεται στην Αττική με 1.761.817 συντάξεις και στην Κεντρική Μακεδονία με 769.633. Το πιο ενδιαφέρον οικονομικό εύκημα όμως εντοπίζεται στην Περιφέρεια Ηπείρου, η οποία καταγράφει την υψηλότερη αναλογία συνταξιοδοτικής δαπάνης ως προς το τοπικό ΑΕΠ με ποσοστό 26,8%, ακολουθούμενη από τη Θεσσαλία με 24,4%. Στον αντίποδα, η χαμηλότερη εξάρτηση εμφανίζεται στο Νότιο Αιγαίο με μόλις 13,3%. Τέλος, κατά τον μήνα Αύγουστο διακόπηκαν 15.502 συντάξεις λόγω ληξιαρχικών μεταβολών.
