Σε υψηλή προτεραιότητα θέτουν την Τεχνητή Νοημοσύνη οι διαχειριστές του ηλεκτρικού δικτύου, ΔΕΔΔΗΕ και ΑΔΜΗΕ, αλλά πάντοτε κάτω από τον ανθρώπινο παράγοντα και την ασφάλεια.
Σε προηγούμενα χρόνια, το ελληνικό δίκτυο δεν είχε ψηφιοποιηθεί και δεν υπήρχε η λεγόμενη παρατηρησιμότητα. Έτσι, δεν μπορούσε να ανταποκρίνεται σε απρόβλεπτες περιστάσεις, όπως είναι τα καιρικά φαινόμενα και η παραγωγή των ΑΠΕ, κάτι που επηρέαζε τόσο το δίκτυο του ΑΔΜΗΕ, όσο και του ΔΕΔΔΗΕ.
Σύμφωνα με τα όσα δήλωσε τη Δευτέρα στο συνέδριο AI in Energy ο Γεώργιος Λούκος, Διευθυντής Έρευνας & Καινοτομίας του ΔΕΔΔΗΕ, αυτό σταδιακά άλλαξε μέσω των επενδύσεων που έγιναν στη ψηφιοποίηση.
Πλέον εξελίσσεται το πρόγραμμα έξυπνων μετρητών, όπου οι εγκαταστάσεις τρέχουν με ένα ρυθμό περίπου 5.500 ημερησίως, με στόχο την πλήρη κάλυψη προς τα τέλη της δεκαετίας.
Το πρόβλημα για το ΔΕΔΔΗΕ είναι ότι το «έξυπνο» πλέον δίκτυο θα παράγει τεράστιες ποσότητες δεδομένων που πρέπει να αξιολογηθούν και να ερμηνευτούν σωστά σε κατάλληλο χρόνο. Και εκεί είναι που έρχεται η Τεχνητή Νοημοσύνη, προσφέροντας μοντέλα που θα καταστήσουν τα δεδομένα αξιοποιήσιμα σε επιχειρησιακό επίπεδο.
«Θέλουμε να καταστήσουμε το Α.Ι. ασφαλές και σταθερό. Για τους διαχειριστές δικτύων, η ασφάλεια και ο ανθρώπινος παράγοντας είναι νούμερο ένα», υπογράμμισε ο κ. Λούκος.
Στην πλευρά του δικτύου μεταφοράς που διαχειρίζεται ο ΑΔΜΗΕ, παρατηρούνται αντίστοιχες εξελίξεις και προκλήσεις.
Ο διαχειριστής καλείται να αξιολογεί την ασφάλεια σε πραγματικό χρόνο, να διαχειρίζεται τη συμφόρηση στο δίκτυο, να αποκαθιστά το σύστημα μετά από ξαφνικές διαταραχές και να το προστατεύει από φαινόμενα όπως το black out της Ιβηρικής.
Ο ΑΔΜΗΕ ξεκίνησε ήδη από τη συντήρηση του δικτύου, εφαρμόζοντας τη μηχανική εκμάθηση και την κατάλληλη εκπαίδευση των συστημάτων. Το επόμενο βήμα είναι στην ίδια τη λειτουργία του δικτύου, όπου υπάρχει η πρόκληση της αυξημένης περιπλοκότητας.
«Οι συμμετέχοντες, από εκεί που ήταν 15-20, τώρα είναι χιλιάδες, είτε είναι ΑΠΕ, είτε είναι βιομηχανίες ή ακόμα και μέσω του ΔΕΔΔΗΕ και τα ηλεκτρικά αυτοκίνητα. Οπότε τα δεδομένα που παράγονται είναι πάρα πολλά», εξήγησε ο κ. Ιωάννης Μωραΐτης, Διευθυντής Έρευνας, Τεχνολογίας & Ανάπτυξης του ΑΔΜΗΕ.
Μέσα στο νέο αυτό περιβάλλον, ο διαχειριστής δεν μπορεί πια να λειτουργήσει το σύστημα με τους παραδοσιακούς τρόπους και χρειάζεται τη βοήθεια της τεχνητής νοημοσύνης.
Σύμφωνα με τον ευρύτερο ευρωπαϊκό σχεδιασμό, πρώτο βήμα είναι η ανάπτυξη αλγορίθμων, οι οποίοι θα υποστηρίζουν τις αποφάσεις σχετικά με τη λειτουργία του συστήματος.
Επόμενο βήμα είναι μέχρι το 2030 αυτοί οι αλγόριθμοι να ελεγχθούν σε πραγματικό επιχειρησιακό επίπεδο. Και το τρίτο, μέχρι το 2035, είναι να ενταχθούν ως ένα πλήρως αυτοματοποιημένο σύστημα.
Εντούτοις, ο ανθρώπινος παράγοντας θα παραμείνει σε πρώτη προτεραιότητα:
«Δεν υπάρχει περίπτωση να μην υπάρχει ανθρώπινη εποπτεία, κάτι που άλλωστε υπαγορεύεται πλέον από την ευρωπαϊκή νομοθεσία» δήλωσε σχετικά ο κ. Μωραΐτης.
