Σε μεσοπρόθεσμο και μακροπρόθεσμο δημοσιονομικό κίνδυνο για την Ελλάδα εξελίσσονται οι πυρκαγιές και οι καύσωνες, καθώς η κλιματική κρίση αυξάνει το κόστος για το κράτος και δημιουργεί νέες ανάγκες για επενδύσεις σε υποδομές, ασφάλιση και προστασία της οικονομίας.
Ο Μιχάλης Αργυρού, επικεφαλής οικονομικός σύμβουλος του Κυριάκου Μητσοτάκη, υπογράμμισε ότι το ζήτημα της κλιματικής κρίσης αποκτά ιδιαίτερη οικονομική σημασία για την Ελλάδα, καθώς η χώρα στηρίζεται σε μεγάλο βαθμό στον τουρισμό, η πορεία του οποίου μπορεί να πληγεί σοβαρά από πυρκαγιές και καύσωνες.
Μιλώντας στο Reuters, ο Μιχάλης Αργυρού, επισημαίνει ότι τα ακραία καιρικά φαινόμενα γίνονται «πιο σημαντικός» και σε πολλές περιπτώσεις «πιο συχνός και σοβαρός» κίνδυνος όχι μόνο για την Ελλάδα, αλλά για ολόκληρη τη Μεσόγειο.
Το ζήτημα αποκτά ιδιαίτερη οικονομική σημασία για την Ελλάδα, καθώς η χώρα στηρίζεται σε μεγάλο βαθμό στον τουρισμό. Σύμφωνα με τον Μιχάλη Αργυρού, η κυβέρνηση προωθεί επενδύσεις σε υποδομές ύδρευσης και ενέργειας σε δημοφιλείς τουριστικούς προορισμούς, από τη Μύκονο και τη Σαντορίνη έως την Κρήτη, τη Ρόδο, την Πελοπόννησο, τα νησιά του Βορείου Αιγαίου, την Ήπειρο και τη Θεσσαλονίκη. Παράλληλα, επιδιώκεται η προσέλκυση ιδιωτικών κεφαλαίων για τη χρηματοδότηση των απαιτούμενων επενδύσεων.
Προς το παρόν, πάντως, οι πυρκαγιές δεν αναμένεται να έχουν σημαντικό αντίκτυπο στην οικονομική ανάπτυξη ή στα τουριστικά έσοδα του 2026, σύμφωνα με τον οικονομικό σύμβουλο του πρωθυπουργού. Αντίθετα, η άνοδος της θερμοκρασίας έχει οδηγήσει σε επιμήκυνση της τουριστικής περιόδου, με περισσότερους επισκέπτες να ταξιδεύουν στην Ελλάδα από τον Απρίλιο έως και τον Οκτώβριο ή τον Νοέμβριο, ενισχύοντας τα τουριστικά έσοδα.
Ωστόσο, η εικόνα μπορεί να αλλάξει σε βάθος χρόνου, καθώς οι ανάγκες για ανθεκτικές υποδομές, αντιμετώπιση φυσικών καταστροφών και αποκατάσταση ζημιών αυξάνονται. Η κυβέρνηση εξετάζει παράλληλα τρόπους ενίσχυσης της ασφαλιστικής κάλυψης νοικοκυριών και επιχειρήσεων έναντι των ζημιών από ακραία καιρικά φαινόμενα, ενώ θα επιδιώξει να ενθαρρύνει τις ασφαλιστικές εταιρείες να προσφέρουν οικονομικά προσιτά συμβόλαια.
Τα έσοδα από την παραοικονομία
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει ο τρόπος με τον οποίο η κυβέρνηση σχεδιάζει να χρηματοδοτήσει μέρος των πρόσθετων επενδύσεων, με τον Μιχάλη Αργυρούν να τονίζει ότι η χρηματοδότηση θα προέλθει σε μεγάλο βαθμό από υψηλότερα φορολογικά έσοδα που θα προκύψουν από την αντιμετώπιση της παραοικονομίας.
Δεν προσδιόρισε το ύψος των δημόσιων πόρων που θα διατεθούν για τη συγκεκριμένη επενδυτική στρατηγική, αλλά επισήμανε ότι η κυβέρνηση συνδέει την αντιμετώπιση της φοροδιαφυγής με τη δημιουργία δημοσιονομικού χώρου για επενδύσεις που απαιτούνται λόγω της κλιματικής κρίσης.
Παράλληλα, επισήμανε ότι η Ελλάδα δεν σχεδιάζει προς το παρόν την έκδοση catastrophe bonds, δηλαδή ειδικών ομολόγων που μπορούν να παρέχουν χρηματοδότηση μετά από μεγάλες φυσικές καταστροφές, αν και αυτή η επιλογή δεν μπορεί να αποκλειστεί μελλοντικά.
Στο ίδιο πλαίσιο, ο επικεφαλής οικονομικός σύμβουλος του πρωθυπουργού δήλωσε στο Reuters ότι ο Κυριάκος Μητσοτάκης αναμένεται να παρουσιάσει τον Σεπτέμβριο φορολογικά κίνητρα για επιχειρήσεις, εργαζόμενους και αυτοαπασχολούμενους, ενόψει των εθνικών εκλογών του επόμενου έτους.
Ο Μιχάλης Αργυρού υπογράμμισε ότι τα μέτρα δεν θα τεθούν σε βάρος της δημοσιονομικής πειθαρχίας, γεγονός που δείχνει ότι η κυβέρνηση επιχειρεί να συνδυάσει τις φορολογικές ελαφρύνσεις με τη διατήρηση των δημοσιονομικών στόχων.
Η συζήτηση αποκτά ακόμη μεγαλύτερη σημασία για την ελληνική οικονομία, καθώς η χώρα καλείται να χρηματοδοτήσει ταυτόχρονα την κλιματική προσαρμογή, τις υποδομές ύδρευσης και ενέργειας και την προστασία του τουριστικού προϊόντος, χωρίς να υπονομεύσει τη δημοσιονομική της εικόνα.
