Από διάσπαση σε διάσπαση κινείται ο ΣΥΡΙΖΑ, καθώς μετά την παραίτηση του Σωκράτη Φάμελλου από την προεδρία του κόμματος δεν υπάρχει πλέον διαφωνία μόνο για την πολιτική γραμμή με αιχμή την επανεμφάνιση του Αλέξη Τσίπρα, αλλά ακόμη και για το εάν, πότε και με ποια διαδικασία συνεδριάζουν τα κορυφαία όργανα. Η εικόνα που διαμορφώνεται στην Κουμουνδούρου παραπέμπει σε δύο παράλληλα κόμματα, τα οποία επικαλούνται το ίδιο καταστατικό, αλλά καταλήγουν σε εντελώς αντίθετες αποφάσεις.
Από τη μία πλευρά, η αναπληρώτρια γραμματέας Αναστασία Σαπουνά, η οποία εκτελεί χρέη επικεφαλής του κόμματος μετά την παραίτηση του Σωκράτη Φάμελλου, ξεκαθαρίζει ότι «δεν υπάρχει καμία σύγκληση της Κεντρικής Επιτροπής από το κόμμα». Από την άλλη, οι Παύλος Πολάκης και Νίκος Παππάς δηλώνουν ότι η συνεδρίαση θα γίνει κανονικά, επικαλούμενοι την παρέμβαση του προέδρου της Επιτροπής Δεοντολογίας Φώτη Κουβέλη.
Σαπουνά: Πολιτική Γραμματεία τη Δευτέρα, Κεντρική Επιτροπή στις 18 Ιουλίου
Μετά το φιάσκο με τη συνεδρίαση της Πολιτικής Γραμματείας, η Αναστασία Σαπουνά υποστήριξε ότι η αναβολή της συνεδρίασης της Κεντρικής Επιτροπής ήταν αναγκαία μετά την παραίτηση του Σωκράτη Φάμελλου, ώστε να προηγηθούν οι προβλεπόμενες διαδικασίες και να συγκληθούν συντεταγμένα τα όργανα του κόμματος.
Σύμφωνα με την αναπληρώτρια γραμματέα, η Πολιτική Γραμματεία πρόκειται να συνεδριάσει την ερχόμενη Δευτέρα, 13 Ιουλίου 2026, στις 15.00, στα γραφεία του κόμματος στην Κουμουνδούρου, ενώ η εισήγησή της είναι η Κεντρική Επιτροπή να συγκληθεί στις 18 Ιουλίου. Η πλευρά της κ. Σαπουνά επιμένει ότι δεν μπορεί να προηγηθεί η Κεντρική Επιτροπή χωρίς να έχει συνεδριάσει προηγουμένως η Πολιτική Γραμματεία και χωρίς να έχει εκκινήσει θεσμικά η διαδικασία διαδοχής.
Λίγη ώρα μετά τις δηλώσεις της, εκδόθηκε και επίσημο δελτίο Τύπου του ΣΥΡΙΖΑ, το οποίο επιβεβαίωσε τη γραμμή της αναβολής. Οπως αναφέρεται, μετά την παραίτηση του Σωκράτη Φάμελλου αναβλήθηκε η έκτακτη συνεδρίαση της Κεντρικής Επιτροπής που είχε προγραμματιστεί για το Σάββατο 11 Ιουλίου 2026.
Στην ανακοίνωση σημειώνεται ακόμη ότι, προκειμένου να εκκινήσει η διαδικασία εκλογής νέου προέδρου και αναπλήρωσής του σύμφωνα με το καταστατικό, έχει ήδη αποσταλεί πρόσκληση για τη συνεδρίαση της Πολιτικής Γραμματείας τη Δευτέρα. Στόχος της συνεδρίασης, κατά την επίσημη εκδοχή της Κουμουνδούρου, είναι να προγραμματιστεί και η «απαραίτητη σύγκληση» της Κεντρικής Επιτροπής.
Η επίσημη ανακοίνωση ενισχύει τη θέση της αναπληρώτριας γραμματέως, έρχεται όμως σε πλήρη σύγκρουση με την ερμηνεία των Παύλου Πολάκη και Νίκου Παππά. Οι δύο πλευρές θεωρούν ότι το αίτημα των 73 μελών ενεργοποιεί αυτομάτως την καταστατική πρόβλεψη για σύγκληση της Κεντρικής Επιτροπής με πρωτοβουλία του 25% των μελών της και ότι, ως εκ τούτου, η συνεδρίαση του Σαββάτου δεν μπορεί να ακυρωθεί μονομερώς.
Ετσι, το ρήγμα δεν αφορά πλέον μόνο το πολιτικό περιεχόμενο της επόμενης ημέρας, αλλά και το ποια πλευρά διαθέτει τη θεσμική νομιμοποίηση να συγκαλεί και να κατευθύνει τα όργανα του κόμματος.
Ακύρωσαν την αίθουσα, επιμένουν ότι την έχουν εξασφαλίσει
Η αντιπαράθεση έχει πλέον περάσει και στο επίπεδο της προετοιμασίας, με τις δύο πλευρές να δίνουν αντικρουόμενες πληροφορίες ακόμη και για το εάν υπάρχει διαθέσιμη αίθουσα.
Από την επίσημη Κουμουνδούρου αναφέρουν ότι έχει ακυρωθεί η αίθουσα του «Wyndham Grand Athens» στην οποία επρόκειτο να πραγματοποιηθεί η συνεδρίαση. Παράλληλα, υποστηρίζουν ότι έχει ακυρωθεί και η ζωντανή μετάδοση και ότι δεν πρόκειται να σταλούν υπάλληλοι του κόμματος για να ταυτοποιήσουν τα μέλη της Κεντρικής Επιτροπής.
Η άλλη πλευρά επιμένει, ωστόσο, ότι η αίθουσα έχει εξασφαλιστεί εκ νέου και ότι έχει προβλεφθεί τόσο το live streaming όσο και η συμμετοχή μέσω τηλεδιάσκεψης. Δεν έχει, πάντως, αποσαφηνιστεί ποιος θα πιστοποιήσει την ιδιότητα των συμμετεχόντων, ποιος θα ελέγξει την απαρτία και ποιος θα υπογράψει τα πρακτικά.
Από την πλευρά της αναπληρώτριας γραμματέως σχολιάζουν ειρωνικά ότι οποιαδήποτε συνάντηση πραγματοποιηθεί στο Wyndham δεν θα αποτελεί συνεδρίαση της Κεντρικής Επιτροπής, αλλά ενδεχομένως μια «συγκέντρωση φίλων».
Η αποστροφή αυτή αποτυπώνει το βάθος της σύγκρουσης, καθώς αμφισβητείται ευθέως η πολιτική νομιμοποίηση μιας ενδεχόμενης προσπάθειας συνεδρίασης.
Η ταυτοποίηση και η μάχη των αριθμών
Κομβικό παραμένει το ζήτημα της απαρτίας. Η πλευρά Πολάκη υπολογίζει ότι για να συνεδριάσει νόμιμα η Κεντρική Επιτροπή πρέπει να συμμετάσχουν περισσότερα από 130 έως 135 μέλη. Η επίσημη Κουμουνδούρου αντιτείνει ότι, μετά τις τελευταίες αποχωρήσεις, τα μέλη του οργάνου δεν ανέρχονται πλέον σε 300 αλλά σε περίπου 275.
Η διαφορά δεν είναι μόνο αριθμητική. Επηρεάζει ευθέως το όριο της απαρτίας και κατά συνέπεια το εάν οι αποφάσεις που θα ληφθούν μπορούν να θεωρηθούν καταστατικά έγκυρες.
Ακόμη και εάν συγκεντρωθεί ο απαιτούμενος αριθμός, παραμένει το ερώτημα ποιος θα πραγματοποιήσει την ταυτοποίηση. Χωρίς την παρουσία της κομματικής γραμματείας και των υπαλλήλων που διαθέτουν τους επίσημους καταλόγους, η διαδικασία κινδυνεύει να μείνει στον «αέρα».
Το φιάσκο της Πολιτικής Γραμματείας
Όλα αυτά έρχονται μόλις λίγες ώρες μετά το φιάσκο της προσπάθειας να συνεδριάσει η Πολιτική Γραμματεία. Η πρωτοβουλία των Παύλου Πολάκη και Νίκου Παππά, με τη συμμετοχή της Ρένας Δούρου, του Γιάννη Μπουλέκου και του Γιώργου Παναγιωτόπουλου, δεν κατάφερε να εξασφαλίσει τους 17 από τους συνολικά 30 που απαιτούνταν για απαρτία.
Αν και αρχικά υπήρξαν πληροφορίες ότι ο αριθμός των παρόντων ήταν επαρκής, τελικά στα γραφεία της Κουμουνδούρου βρέθηκαν μόλις έξι έως επτά μέλη. Η πλειονότητα επέλεξε να απέχει, κρίνοντας ότι η συνεδρίαση δεν είχε συγκληθεί επισήμως από την Αναστασία Σαπουνά.
Ετσι, αντί για συνεδρίαση κομματικού οργάνου πραγματοποιήθηκε μια άτυπη σύσκεψη στελεχών. Το γεγονός ότι δεν κατέστη δυνατό να συνεδριάσει ούτε η Πολιτική Γραμματεία ανέδειξε το θεσμικό κενό που δημιούργησε η παραίτηση Φάμελλου και τη δυσκολία του κόμματος να λειτουργήσει ακόμη και σε διαδικαστικό επίπεδο.
Κουβέλης: «Καταστατική υποχρέωση η λειτουργία της ΚΕ»
Στον αντίποδα της γραμμής Σαπουνά, ο Φώτης Κουβέλης παρενέβη με την ιδιότητα του προέδρου της Επιτροπής Δεοντολογίας, υποστηρίζοντας ότι το αίτημα των 73 μελών υπερβαίνει το 25% που προβλέπει το καταστατικό.
«Σύμφωνα με το καταστατικό του ΣΥΡΙΖΑ, το 25% των μελών της Κεντρικής Επιτροπής έχουν το δικαίωμα να ζητήσουν τη σύγκληση», δήλωσε, προσθέτοντας ότι «πράγματι, αριθμός που υπερβαίνει το 25% ζήτησε τη σύγκληση».
Ο κ. Κουβέλης επέμεινε ότι δεν αρκεί να έχει υποβληθεί το αίτημα, αλλά πρέπει να ακολουθήσει και η πραγματική λειτουργία του οργάνου. «Η σύγκληση πρέπει να συνοδευτεί και από τη λειτουργία της Κεντρικής Επιτροπής», τόνισε.
Ακόμη πιο σαφής ήταν απέναντι στο επιχείρημα ότι η απουσία προέδρου ή η διαφωνία της αναπληρώτριας γραμματέως καθιστούν αδύνατη τη συνεδρίαση.
«Το δικαίωμα της σύγκλησης και της λειτουργίας δεν εξαρτάται από το εάν απουσιάζει ή δεν απουσιάζει ο πρόεδρος του κόμματος», ανέφερε, προσθέτοντας ότι δεν εξαρτάται ούτε από το εάν η αναπληρώτρια γραμματέας επιθυμεί να κινήσει τη διαδικασία.
Κατά τον ίδιο, διαφορετική ερμηνεία θα καθιστούσε «κενού περιεχομένου» τη σχετική διάταξη του καταστατικού. «Η σύγκληση και η λειτουργία της Κεντρικής Επιτροπής πρέπει άμεσα να γίνει», κατέληξε.
Πολάκης: «Αύριο ο ΣΥΡΙΖΑ αλλάζει σελίδα»
Ο Παύλος Πολάκης έσπευσε να αξιοποιήσει πολιτικά την παρέμβαση Κουβέλη, δηλώνοντας ότι η συνεδρίαση θα πραγματοποιηθεί «οπωσδήποτε».
«Μετά τις δηλώσεις του Φώτη Κουβέλη, ο οποίος με τον πλέον εμφαντικό τρόπο δήλωσε ότι η συλλογή υπογραφών είναι απολύτως νόμιμη και σύμφωνη με το καταστατικό, αύριο θα γίνει η Κεντρική Επιτροπή», ανέφερε.
Ο ίδιος κατηγόρησε την Αναστασία Σαπουνά για «παράνομες ενέργειες» και κάλεσε όλα τα μέλη να προσέλθουν στις 10.30 το πρωί στο Wyndham ή να συνδεθούν μέσω Zoom.
«Ο ΣΥΡΙΖΑ, μετά την παραίτηση του Σωκράτη Φάμελλου, πρέπει να αλλάξει σελίδα», δήλωσε, προαναγγέλλοντας ότι η Κεντρική Επιτροπή θα κληθεί να αλλάξει την προηγούμενη πολιτική απόφαση, να επιβεβαιώσει την αυτόνομη κάθοδο του κόμματος στις εκλογές, να αποφασίσει για την επαναφορά του στην Κοινοβουλευτική Ομάδα, να εκλέξει νέο γραμματέα και να συμπληρώσει την Πολιτική Γραμματεία.
«Το ανώτερο όργανο ανάμεσα στα συνέδρια είναι η Κεντρική Επιτροπή. Οι αποφάσεις της έχουν ισχύ νόμου για το κόμμα», υποστήριξε.
Παράλληλα, προανήγγειλε την υποψηφιότητά του για την προεδρία της Κοινοβουλευτικής Ομάδας, θέτοντας ως προϋπόθεση ότι στη σχετική ψηφοφορία θα πρέπει να συμμετάσχουν μόνο οι βουλευτές που θα δεσμευθούν ότι παραμένουν στον ΣΥΡΙΖΑ και θα είναι υποψήφιοί του στις επόμενες εκλογές.
«Δεν θέλουμε να επαναληφθούν φαινόμενα να ψηφίζουν κάτι και μετά να αποχωρούν. Αυτό τελείωσε», ανέφερε.
Παππάς: «Η δήλωση Κουβέλη λύνει το ζήτημα»
Στην ίδια γραμμή κινήθηκε και ο Νίκος Παππάς, ο οποίος δήλωσε ότι η Κεντρική Επιτροπή θα συνεδριάσει «κανονικά και βάσει καταστατικού».
«Υπάρχει η πλευρά της τήρησης του καταστατικού. Με αυτή είμαστε όλοι. Η δήλωση του Φώτη Κουβέλη, νομίζω, το λύνει αυτό», ανέφερε.
Για την επιστροφή του Παύλου Πολάκη στην Κοινοβουλευτική Ομάδα υποστήριξε ότι αυτή έχει ήδη πραγματοποιηθεί «de facto και πολιτικά», καθώς η ηγεσία που τον είχε θέσει εκτός δεν υφίσταται πλέον.
«Το θέμα δεν χρειάζεται καν να το σχολιάζουμε», είπε, απορρίπτοντας παράλληλα τα διαδικαστικά εμπόδια που τίθενται γύρω από την υποψηφιότητα Πολάκη.
«Δεν υπάρχει περίπτωση διαδικαστικού τύπου θέματα να λύσουν μείζονες πολιτικές επιλογές», σημείωσε, προσθέτοντας ότι ο ΣΥΡΙΖΑ διαθέτει «συσσωρευμένη ιστορική πείρα και για την ενότητα και για τη συλλογικότητα και για την τήρηση του καταστατικού».
Απέφυγε, πάντως, να αποκαλύψει εάν θα είναι ο ίδιος υποψήφιος για την ηγεσία. «Δεν είναι τώρα η ώρα να μιλήσουμε για τον ρόλο ξεχωριστών προσώπων. Το ζήτημα είναι πώς θα προχωρήσει η συλλογικότητα», ανέφερε, δηλώνοντας θετικός στην προοπτική συλλογικής ηγεσίας.
Η επιστροφή Πολάκη στο επίκεντρο
Από την πλευρά της επίσημης Κουμουνδούρου εκτιμούν ότι πίσω από τη βιασύνη για τη σύγκληση της Κεντρικής Επιτροπής βρίσκεται πρωτίστως η επιδίωξη για την άμεση επιστροφή του Παύλου Πολάκη στην Κοινοβουλευτική Ομάδα και για τη διαμόρφωση νέων συσχετισμών.
Η σύγκρουση, επομένως, δεν είναι μόνο θεσμική. Είναι και βαθιά πολιτική και προσωπική. Αφορά ποιος θα ελέγξει τον κομματικό μηχανισμό, ποιος θα αποκτήσει το προβάδισμα για την ηγεσία και ποιοι θα έχουν λόγο στην επόμενη ημέρα.
Η παραίτηση Φάμελλου δεν άφησε πίσω της μόνο κενό κορυφής. Απελευθέρωσε όλες τις αντιθέσεις που έως τώρα συνυπήρχαν δύσκολα κάτω από την ίδια κομματική στέγη.
Το πραγματικό ρήγμα για τον Τσίπρα
Πίσω από τη μάχη για τις διαδικασίες, πάντως, βρίσκεται το βαθύτερο πολιτικό ρήγμα: η στάση του ΣΥΡΙΖΑ απέναντι στον Αλέξη Τσίπρα και στην Ελληνική Αριστερή Συμπαράταξη.
Για μία πλευρά, η συμπόρευση με τον πρώην πρωθυπουργό αποτελεί τη μόνη ρεαλιστική διέξοδο για τον κατακερματισμένο χώρο της Αριστεράς και της Κεντροαριστεράς. Για την άλλη, μια τέτοια κίνηση θα σήμαινε την πολιτική απορρόφηση του ΣΥΡΙΖΑ και την οριστική απώλεια της αυτονομίας του.
Χωρίς κοινή γραμμή στην Κουμουνδούρου
Η αυριανή συνάντηση στο Wyndham, είτε αναγνωριστεί ως Κεντρική Επιτροπή είτε απαξιωθεί ως «συγκέντρωση φίλων», θα αποτυπώσει τους πραγματικούς συσχετισμούς. Θα δείξει ποιοι εξακολουθούν να επενδύουν στην αυτόνομη επιβίωση του ΣΥΡΙΖΑ, ποιοι διεκδικούν τον έλεγχό του και ποιοι έχουν ήδη στραμμένο το βλέμμα τους προς την επόμενη πολιτική στέγη.
Το βέβαιο είναι ότι η Κουμουνδούρου δεν διαθέτει πλέον κοινή γραμμή ούτε για τη διαδικασία ούτε για την πολιτική της κατεύθυνση. Και όταν ένα κόμμα δεν μπορεί να συμφωνήσει ούτε για το εάν συνεδριάζει το ανώτατο όργανό του, το πρόβλημα έχει πάψει προ πολλού να είναι απλώς διαδικαστικό.
