Σταθερά στραμμένο το βλέμμα τους στην απρόβλεπτη Τουρκία έχουν η Ελλάδα, η Κύπρος, η Γαλλία και η Ε.Ε., κι ενώ επίκειται ο απόπλους του ερευνητικού γαλλικού πλοίου «Abeille Marengo» από το λιμάνι του Ηρακλείου για την πόντιση του ηλεκτρικού καλωδίου διασύνδεσης Ελλάδας και Κύπρου, μετά από ένα έντονο διπλωματικό παρασκήνιο που προηγήθηκε έως και χθες, οπότε ενημερώθηκε σχετικά με τις έρευνες η Τουρκία.
Της ενημέρωσης της Τουρκίας για το πλοίο από τη γαλλική πλευρά προηγήθηκε ένα δύσκολο μπρα ντε φερ, καθώς η διατύπωση στο γαλλικό «communique» έπρεπε να ικανοποιεί όλες τις πλευρές, με το ζητούμενο για την Αθήνα να είναι η ενημέρωση σε καμία περίπτωση να μην αφήνει περιθώριο στην Τουρκία να μιλά για αίτημα άδειας για να προχωρήσει το έργο ή με αναγνώριση τουρκικής αρμοδιότητας στην περιοχή.
Τουρκικά μέσα χθες, συντηρούσαν σε πρώτο πλάνο την αναθεωρητική θέση της Άγκυρας για συγκατάθεση της προκειμένου να ξεκινήσουν οι έρευνες και μένει να φανεί ποιες θα είναι οι επόμενες κινήσεις της Τουρκίας.
Ελληνική και μόνο η αρμοδιότητα της αδειοδότησης
Το έργο της ηλεκτρικής διασύνδεσης Ελλάδας και Κύπρου (Great Sea Interconnector, GSI) είναι ένα έργο που εμπίπτει αποκλειστικά στην ελληνική δικαιοδοσία, είναι η σταθερή θέση της Αθήνας και της Λευκωσίας.
«Ελλάδα και Κύπρος είναι οι χώρες που αδειοδοτούν τις εργασίες των ερευνών για ένα έργο το οποίο έχει χαρακτηριστεί ευρωπαϊκού κοινού ενδιαφέροντος και στο οποίο συμμετέχουν γαλλικές εταιρείες» επανέλαβε με έμφαση ο πρωθυπουργός, Κυριάκος Μητσοτάκης, στην κυριακάτικη ανάρτηση του, τονίζοντας ότι «είναι σημαντικό να είναι απολύτως κατανοητό ότι έργα διασυνδεσιμότητας, όπως ο GSI αποτελούν στρατηγικές επενδύσεις που ενισχύουν την ενεργειακή αυτάρκεια και την περιφερειακή συνεργασία και σταθερότητα, συμβάλλοντας στην ειρήνη και την ασφάλεια στην ευρύτερη περιοχή».
Σε εγρήγορση η Αθήνα
Η ελληνική κυβέρνηση βρίσκεται σε εγρήγορση. Η έκδοση anti-NAVTEX από την πλευρά της Άγκυρας, οι δηλώσεις του υπουργού Εξωτερικών, Χακάν Φιντάν, μετά την έκδοση της ελληνικής NAVTEX, με τις οποίες επιχείρησε να περάσει στην κοινή γνώμη της χώρας του ότι γίνονται δεκτά τα αναθεωρητικά αιτήματα της, οι «ιαχές» του φιλοκυβερνητικού τύπου για επιθετικές απαντήσεις ακόμη και επί του πεδίου, δείχνουν ότι η Τουρκία δεν θα εγκαταλείψει την προσπάθεια της να δηλώνει παρούσα και να δείχνει ότι προστατεύει τα δήθεν δικαιώματα της στην περιοχή.
Τα σενάρια για την τουρκική απάντηση
Θα αρκεστεί η Τουρκία σε αναθεωρητικές, ρητορικές «κορώνες»;
Θα αποστείλει πλοία στην περιοχή όπου θα γίνονται οι έρευνες, για να υποδηλώνει την παρουσία της, χωρίς να εμποδίζει το έργο του γαλλικού πλοίου «Abeille Marengo» και ταυτόχρονα θα συνεχίζει το μπρα ντε φερ με όλες τις πλευρές, δίνοντας έμφαση στη δήθεν απαραίτητη συγκατάθεση της για να προχωρήσει το έργο;
Θα «σηκώσει κύμα» στα νερά της Ανατολικής Μεσογείου – που είναι και το χειρότερο σενάριο – όπως το 2024, όταν στο «πεδίο», στην Κάσο, βγήκαν τουρκικά πολεμικά πλοία και παρεμπόδισαν τις έρευνες του υπό ιταλική σημαία «Ievoli Relume» με αποτέλεσμα οι εργασίες να διακοπούν και το έργο να μείνει στον αέρα;
Κανείς δεν μπορεί να δώσει ασφαλή απάντηση για τη στάση του Τούρκου προέδρου, Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν, ο οποίος έχει αποδείξει ότι είναι «απρόβλεπτος».
Έτοιμη για όλα τα ενδεχόμενα δηλώνει Αθήνα
«Η χώρα μας θα υπερασπιστεί τα κυριαρχικά της δικαιώματα, κι αν απαιτηθεί, θα υπάρξει επιχειρησιακή αντιμετώπιση τουρκικών προκλήσεων» είναι η θέση της Ελληνικής διπλωματίας, ενώ το υπουργείο Εθνικής Άμυνας έχει επεξεργαστεί όλα τα πιθανά σενάρια και να έχει καταστρώσει σχέδια επί χάρτου για όλα τα ενδεχόμενα.
Ευρωπαϊκό έργο ο GSI
Υπενθυμίζεται ότι η ηλεκτρική διασύνδεση Κρήτης – Κύπρου (Great Sea Interconnector, GSI) έχει ενταχθεί από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή στα Έργα Κοινού Ενδιαφέροντος (Projects of Common Interest – PCI), με χρηματοδότηση ύψους 657 εκατ. ευρώ και ότι ο γαλλικός όμιλος Meridiam (66%) έχει το πλειοψηφικό πακέτο, με τον ΑΔΜΗΕ να έχει μικρή συμμετοχή.
