Η Ελληνική Πνευμονολογική Εταιρεία (ΕΠΕ) προβάλλει, ενόψει της Παγκόσμιας Ημέρας ΧΑΠ (18 Νοεμβρίου), το μήνυμα της Παγκόσμιας Πρωτοβουλίας κατά της Χρόνιας Αποφρακτικής Πνευμονοπάθειας: «Έγκαιρη διάγνωση και αντιμετώπιση για μια καλύτερη ζωή».
Με αφορμή την Παγκόσμια Ημέρα ΧΑΠ, η ΕΠΕ τονίζει πόσο σημαντικά είναι η πρόληψη, η έγκαιρη διάγνωση και η γρήγορη παρέμβαση. Ζητά από τους πολίτες, τους γιατρούς και την πολιτεία να ευαισθητοποιηθούν, ώστε όλοι να έχουν εύκολη πρόσβαση σε βασικές εξετάσεις για τη νόσο, όπως η σπιρομέτρηση.
Τα στοιχεία σε Ελλάδα και κόσμο
Η ΧΑΠ είναι χρόνια πάθηση των πνευμόνων που προκαλείται από την έκθεση σε ρύπους, κυρίως από το κάπνισμα. Αυτό εξηγεί η Ανδριάνα Παπαϊωάννου, υπεύθυνη της ομάδας εργασίας για τη ΧΑΠ και αναπληρώτρια καθηγήτρια Πνευμονολογίας στο ΕΚΠΑ (Α΄ Πανεπιστημιακή Πνευμονολογική Κλινική, ΓΝΝΘΑ «Η Σωτηρία»).
«Υπολογίζεται ότι επηρεάζει περίπου 450 με 500 εκατομμύρια ανθρώπους σε όλο τον κόσμο, με την επίπτωσή της να αγγίζει το 10% στους ενήλικες άνω των 40 ετών. Η ΧΑΠ αποτελεί την τρίτη αιτία νοσηρότητας και θνητότητας παγκοσμίως και ευθύνεται ετησίως για περισσότερους από 3 εκατομμύρια θανάτους», αναφέρει.
Στην Ελλάδα, σύμφωνα με την κα Παπαϊωάννου, η νόσος έχει επιπολασμό από 8,4% έως 10,6%. Φαίνεται να επηρεάζει το 11,6% των ανδρών και το 4,8% των γυναικών. «Κύριος παράγοντας κινδύνου είναι το κάπνισμα, το οποίο ευθύνεται για το 80% έως 90% των περιπτώσεων ΧΑΠ, ενώ η νόσος αναπτύσσεται στο 40% έως 50% των συστηματικών καπνιστών».
Μπορεί να προληφθεί και να αντιμετωπιστεί
Για την έγκαιρη διάγνωση μίλησε ο Κωνσταντίνος Κωστίκας, συντονιστής της ομάδας εργασίας της ΕΠΕ, καθηγητής Πνευμονολογίας στο Πανεπιστήμιο Ιωαννίνων, ειδικός γραμματέας και υπεύθυνος Εκπαίδευσης της ΕΠΕ και μέλος του GOLD COPD Assembly. Τόνισε ότι ο πνευμονολόγος έχει κεντρικό ρόλο στο να επιλέξει θεραπεία προσαρμοσμένη σε κάθε ασθενή:
«Η ΧΑΠ είναι μια συχνή πάθηση που μπορεί να προληφθεί και να αντιμετωπιστεί αποτελεσματικά. Ωστόσο, παραμένει σε μεγάλο βαθμό αδιάγνωστη ή διαγιγνώσκεται αργά. Σήμερα γνωρίζουμε ότι μπορεί να ξεκινά από νεαρή ηλικία, ακόμη και κάτω των 40 ετών και να οφείλεται και σε παράγοντες πέραν του καπνίσματος, όπως η ατμοσφαιρική ρύπανση. Η έγκαιρη διάγνωση και αντιμετώπιση επιβραδύνουν την εξέλιξη της νόσου, μειώνουν τις παροξύνσεις και χαρίζουν στους ασθενείς μας μια καλύτερη ζωή».
Τα συμπτώματα που δεν πρέπει να αγνοούνται
Ο Πασχάλης Στειρόπουλος, υπεύθυνος της ομάδας εργασίας για τη ΧΑΠ, καθηγητής Πνευμονολογίας στο Δημοκρίτειο Πανεπιστήμιο Θράκης και διευθυντής της Πνευμονολογικής Κλινικής του ΠΓΝ Αλεξανδρούπολης, προειδοποιεί: ο βήχας που δεν περνά, τα πτύελα και η δύσπνοια, κυρίως όταν κάποιος κουράζεται, δεν πρέπει να αποδίδονται απλώς στο κάπνισμα ή στην ηλικία.
«Η διάγνωση της ΧΑΠ επιβεβαιώνεται με τη σπιρομέτρηση, μια απλή, γρήγορη και ανώδυνη εξέταση που αξιολογεί τη λειτουργία των πνευμόνων. Ιδιαίτερα σημαντικό είναι να υποβάλλονται σε σπιρομέτρηση άτομα με αναπνευστικά συμπτώματα και ιστορικό καπνίσματος ή έκθεσης σε άλλους επιβαρυντικούς παράγοντες», σημειώνει.
Νέες θεραπευτικές δυνατότητες
Η Ηλέκτρα Βουλγαρέλη, επικουρική επιμελήτρια Β στη Β΄ Πανεπιστημιακή Πνευμονολογική Κλινική του ΠΓΝ «Αττικόν» και Early Career Member της ομάδας εργασίας για τη ΧΑΠ, λέει ότι η θεραπεία της νόσου έχει προχωρήσει πολύ τα τελευταία χρόνια και μπορεί πλέον να βελτιώσει την πορεία της.
«Σήμερα, στόχος μας δεν είναι μόνο η ανακούφιση από τα συμπτώματα, αλλά και η πρόληψη των παροξύνσεων και η βελτίωση της μακροχρόνιας πρόγνωσης. Η εξατομίκευση της θεραπείας, με βάση τα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά και τις ανάγκες κάθε ασθενούς, σε συνδυασμό με τη διακοπή του καπνίσματος, τη σωματική δραστηριότητα και την πνευμονική αποκατάσταση, αποτελεί θεμέλιο της σύγχρονης φροντίδας. Η ΧΑΠ απαιτεί συνεχή παρακολούθηση και ολοκληρωμένη αντιμετώπιση, με επίκεντρο τον ίδιο τον ασθενή», υπογραμμίζει.
Για την Παγκόσμια Ημέρα, η ομάδα εργασίας για τη ΧΑΠ της ΕΠΕ ετοίμασε τρία ενημερωτικά βίντεο για τη σπιρομέτρηση, την έγκαιρη διάγνωση και τη θεραπεία της νόσου. Θα προβληθούν στη σελίδα της εταιρείας στο Facebook.
