Υπάρχει ένα κοινό νήμα που ενώνει κάθε μεγάλη πυρκαγιά της τελευταίας πενταετίας. Δεν είναι μόνο οι στάχτες, ούτε οι εικόνες της καταστροφής. Είναι η σταθερή άρνηση της κυβέρνησης να αναλάβει πολιτική ευθύνη.
Το καλοκαίρι του 2021, όταν η χώρα ζούσε μία από τις μεγαλύτερες οικολογικές καταστροφές της σύγχρονης ιστορίας της, ο Κυριάκος Μητσοτάκης διαβεβαίωνε ότι «οι ευθύνες θα αποδοθούν όποτε πρέπει και σε όποιον πρέπει». Λίγες ημέρες αργότερα συμπλήρωνε πως αυτό θα γίνει «την κατάλληλη στιγμή». Το 2023, μετά τις νέες καταστροφικές φωτιές, η απάντηση ήταν ότι δεν είχε έρθει ακόμη η ώρα για συζήτηση γύρω από τα λάθη.
Το 2026, το αφήγημα εξελίχθηκε. Η φύση και τα ακραία καιρικά φαινόμενα παρουσιάστηκαν ως δυνάμεις που υπερβαίνουν κάθε ανθρώπινο σχεδιασμό.
Η ουσία, όμως, παραμένει ίδια. Η πολιτική ευθύνη μετατίθεται διαρκώς. Πότε για μετά τη μάχη, πότε για αργότερα, πότε στις συνέπειες της κλιματικής κρίσης. Κάθε χρόνο αλλάζει η διατύπωση, ποτέ η λογική.
Κανείς δεν απαιτεί από μια κυβέρνηση να ελέγξει τον άνεμο ή τον καύσωνα. Απαιτεί, όμως, να λογοδοτεί για όσα εξαρτώνται από την ίδια, για την πρόληψη, τον σχεδιασμό, την ετοιμότητα, τη στελέχωση των υπηρεσιών, την προστασία των δασών. Όταν αυτά αντικαθίστανται από γενικές αναφορές στην «πρωτοφανή ένταση των φαινομένων», η πολιτική ευθύνη εξαφανίζεται πίσω από τη μετεωρολογία.
Το πιο ανησυχητικό δεν είναι οι ίδιες οι δηλώσεις. Είναι ότι συνθέτουν μια ολόκληρη κυβερνητική φιλοσοφία όπου καμία κρίση δεν αποτελεί αφορμή για αυτοκριτική, καμία καταστροφή δεν οδηγεί σε ουσιαστικό απολογισμό, καμία αποτυχία δεν έχει πολιτικό κόστος.
Και κάπως έτσι, η «κατάλληλη στιγμή» έγινε το πιο μακρόβιο κυβερνητικό σύνθημα. Εμφανίζεται μετά από κάθε φωτιά, συνοδεύει κάθε καταστροφή και εξαφανίζεται πριν φτάσει ποτέ η ώρα της λογοδοσίας.
Το αποτέλεσμα είναι ορατό σε όλη τη χώρα. Τα δάση χάνονται, οι πολίτες μετρούν πληγές και η κυβέρνηση συνεχίζει να ζητά πίστωση χρόνου για έναν απολογισμό που δεν έρχεται ποτέ.
