Στον πυρήνα της ευρωπαϊκής στρατηγικής για τις δεξιότητες κυβερνοασφάλειας η Ελλάδα

Η ενίσχυση των δεξιοτήτων στον τομέα της κυβερνοασφάλειας αποτελεί πλέον μία από τις κεντρικές προτεραιότητες της Ευρωπαϊκής Ένωσης, καθώς η επιτάχυνση του ψηφιακού μετασχηματισμού και η διαρκής αύξηση των κυβερνοαπειλών αναδεικνύουν το ανθρώπινο δυναμικό σε κρίσιμο παράγοντα ασφάλειας και ανταγωνιστικότητας.

Στο πλαίσιο αυτό, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή προχώρησε στην επίσημη σύσταση της Ευρωπαϊκής Κοινοπραξίας Ψηφιακής Υποδομής για τον Συνασπισμό Δεξιοτήτων Κυβερνοασφάλειας (Cybersecurity Skills Coalition European Digital Infrastructure Consortium – CSC-EDIC).

Ενός νέου θεσμικού σχήματος που φιλοδοξεί να αποτελέσει τον βασικό μηχανισμό συντονισμού των κρατών-μελών για την ανάπτυξη εκπαιδευτικών πολιτικών, την αναβάθμιση δεξιοτήτων και τη δημιουργία ενός ενιαίου ευρωπαϊκού οικοσυστήματος κατάρτισης στην κυβερνοασφάλεια.

Η σύσταση της κοινοπραξίας επικυρώθηκε με την Εκτελεστική Απόφαση (ΕΕ) 2026/1416 της Ευρωπαϊκής Επιτροπής και παρουσιάστηκε επισήμως στις 30 Ιουνίου στις Βρυξέλλες, παρουσία της Εκτελεστικής Αντιπροέδρου της Επιτροπής για την Τεχνολογική Κυριαρχία, την Ασφάλεια και τη Δημοκρατία, Χένα Βίρκουνεν, στελεχών της Γενικής Διεύθυνσης Δικτύων Επικοινωνιών, Περιεχομένου και Τεχνολογίας (DG CNECT), καθώς και εκπροσώπων των κρατών που συμμετέχουν στην πρωτοβουλία.

Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει η θέση της Ελλάδας στη νέα αυτή ευρωπαϊκή δομή. Σύμφωνα με την Εθνική Αρχή Κυβερνοασφάλειας, η χώρα δεν περιορίστηκε στη συμμετοχή ως ιδρυτικό μέλος, αλλά είχε ενεργό ρόλο ήδη από τη φάση του σχεδιασμού, συμβάλλοντας στη διαμόρφωση του θεσμικού πλαισίου και της στρατηγικής κατεύθυνσης της κοινοπραξίας.

Η ελληνική Αρχή συμμετείχε στις προπαρασκευαστικές εργασίες και ανέλαβε συντονιστικές πρωτοβουλίες κατά τη διάρκεια της πολυετούς διαδικασίας που οδήγησε στη συγκρότηση του νέου ευρωπαϊκού σχήματος.

Η εξέλιξη αυτή αποκτά ιδιαίτερη σημασία σε μια περίοδο κατά την οποία η Ευρωπαϊκή Ένωση επιχειρεί να μειώσει την εξάρτησή της από τρίτες χώρες σε κρίσιμους τεχνολογικούς τομείς.

Η κυβερνοασφάλεια αντιμετωπίζεται πλέον όχι μόνο ως τεχνικό ή επιχειρησιακό ζήτημα, αλλά ως βασικός πυλώνας της ευρωπαϊκής στρατηγικής για την ψηφιακή κυριαρχία, την οικονομική ανθεκτικότητα και την προστασία των κρίσιμων υποδομών.

Κομβικό στοιχείο αυτής της στρατηγικής αποτελεί η αντιμετώπιση του ελλείμματος εξειδικευμένων επαγγελματιών. Τα τελευταία χρόνια η Ευρωπαϊκή Επιτροπή επισημαίνει σταθερά ότι η ζήτηση για στελέχη κυβερνοασφάλειας αυξάνεται με ταχύτερους ρυθμούς από την προσφορά, δημιουργώντας κενά τόσο στον δημόσιο όσο και στον ιδιωτικό τομέα.

Η CSC-EDIC καλείται να λειτουργήσει ως μόνιμος μηχανισμός συνεργασίας μεταξύ των κρατών-μελών, προκειμένου να συντονίζονται κοινές επενδύσεις, να αναπτύσσονται εκπαιδευτικά προγράμματα και να αξιοποιείται η διαθέσιμη ευρωπαϊκή τεχνογνωσία.

Παράλληλα, η κοινοπραξία αναμένεται να αναλάβει σταδιακά βασικές λειτουργίες της Ευρωπαϊκής Ακαδημίας Δεξιοτήτων Κυβερνοασφάλειας (European Cybersecurity Skills Academy), αποτελώντας τον επιχειρησιακό φορέα υλοποίησης δράσεων που αφορούν την αρχική εκπαίδευση, την επαγγελματική κατάρτιση, καθώς και την αναβάθμιση και επανειδίκευση των εργαζομένων (upskilling και reskilling).

Σε δηλώσεις του, ο διοικητής της Εθνικής Αρχής Κυβερνοασφάλειας, Μιχάλης Μπλέτσας, χαρακτήρισε τη σύσταση της CSC-EDIC επιστέγασμα μιας πολυετούς ευρωπαϊκής συνεργασίας, υπογραμμίζοντας ότι η ανάπτυξη δεξιοτήτων αποτελεί αναγκαία προϋπόθεση για την αποτελεσματική αντιμετώπιση των ολοένα πιο σύνθετων απειλών στον κυβερνοχώρο.

Όπως σημείωσε, η επένδυση στην εκπαίδευση και στη διαρκή κατάρτιση των επαγγελματιών συνιστά επένδυση στη μελλοντική ανθεκτικότητα της Ευρώπης.

Από ελληνικής πλευράς, ιδιαίτερη σημασία αποδίδεται και στη συνεργασία με την ακαδημαϊκή κοινότητα. Σύμφωνα με την Εθνική Αρχή Κυβερνοασφάλειας, στην πρωτοβουλία συμμετέχουν το Οικονομικό Πανεπιστήμιο Αθηνών, το Πανεπιστήμιο Πειραιώς, το Πανεπιστήμιο Μακεδονίας και το Ιόνιο Πανεπιστήμιο, τα οποία αναμένεται να συμβάλουν στην ανάπτυξη εκπαιδευτικών προγραμμάτων και ερευνητικών δράσεων στο πλαίσιο της ευρωπαϊκής συνεργασίας.

Ο γενικός διευθυντής Επιτελικού Σχεδιασμού της Αρχής, Ιωάννης Αλεξάκης, υποστήριξε ότι η συμμετοχή της Ελλάδας στην CSC-EDIC δημιουργεί τις προϋποθέσεις ώστε η χώρα να διαδραματίσει πρωταγωνιστικό ρόλο στην ανάπτυξη των ευρωπαϊκών δεξιοτήτων κυβερνοασφάλειας, με την Ευρωπαϊκή Ακαδημία Κυβερνοασφάλειας να προγραμματίζεται να έχει έδρα την Αθήνα.

Πέρα από τη θεσμική διάσταση, η σύσταση της CSC-EDIC αντανακλά τη μετατόπιση της ευρωπαϊκής πολιτικής από την αποκλειστική χρηματοδότηση τεχνολογικών υποδομών προς τη συστηματική επένδυση στο ανθρώπινο κεφάλαιο.

Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή θεωρεί ότι η αποτελεσματική προστασία των ψηφιακών υποδομών δεν εξαρτάται μόνο από την ανάπτυξη προηγμένων τεχνολογιών, αλλά και από τη διαθεσιμότητα εξειδικευμένων επιστημόνων και στελεχών που θα μπορούν να τις σχεδιάζουν, να τις διαχειρίζονται και να ανταποκρίνονται στις διαρκώς μεταβαλλόμενες απειλές του κυβερνοχώρου.

Η ελληνική συμμετοχή στον σχεδιασμό της νέας κοινοπραξίας εντάσσεται σε αυτή τη στρατηγική και, σύμφωνα με την Εθνική Αρχή Κυβερνοασφάλειας, ενισχύει την παρουσία της χώρας στις ευρωπαϊκές πρωτοβουλίες που διαμορφώνουν το μέλλον της ψηφιακής ασφάλειας στην Ένωση.