Γνωστή ως υπόθεση ERE – από το ισπανικό ακρωνύμιο για ένα πρόγραμμα που είχε σχεδιαστεί για να παρέχει βοήθεια σε απολυμένους στην Ισπανία – το σκάνδαλο είχε επιπτώσεις σε εθνικό επίπεδο.
Τον Δεκέμβριο του 2018 το Σοσιαλιστικό Κόμμα (PSOE) έχασε την εξουσία στην Ανδαλουσία, την οποία έλεγχε συνεχώς επί 36 χρόνια.
Στους καταδικασθέντες περιλαμβάνονται, μεταξύ άλλων, πρώην υπουργοί και δύο πρώην πρόεδροι του PSOE, αν και τα γεγονότα έλαβαν χώρα προτού ο ασκών χρέη πρωθυπουργού Πέδρο Σάντσεθ αναλάβει την ηγεσία του κόμματος.
Ισπανία: Το “μεγάλο φαγοπότι”
Σύμφωνα με έγγραφα του δικαστηρίου, οι πολιτικοί άφησαν δημόσιους πόρους εκατοντάδων χιλιάδων ευρώ να κατευθυνθούν σε εταιρίες που αντιμετώπιζαν οικονομικές δυσκολίες χωρίς “κανέναν απολύτως έλεγχο”.
Η δίκη, η οποία ξεκίνησε το 2011, επικεντρώθηκε σε γεγονότα που έλαβαν χώρα μεταξύ του 2000 και του 2010, και η εξέταση της υπόθεσης πήρε σχεδόν μια δεκαετία προκειμένου να ολοκληρωθεί. Συνολικά, 19 άνθρωποι κρίθηκαν ένοχοι στη δίκη.
Ο Χοσέ Αντόνιο Γκρινιάν, ο οποίος διετέλεσε υπουργός Εργασίας και Υγείας υπό τον πρωθυπουργό Φελίπε Γκονθάλεθ στη δεκαετία του 1990, και ήταν επικεφαλής της περιφερειακής κυβέρνησης της Ανδαλουσίας από το 2009 έως το 2013, καταδικάστηκε σε φυλάκιση έξι χρόνων και αποκλεισμό από την ανάληψη δημόσιου αξιώματος για 15 χρόνια.
Ο Μανουέλ Τσάβες, πρώην αντιπρόεδρος της κυβέρνησης με πρωθυπουργό τον Χοσέ Λουίς Ροντρίγκεθ Θαπατέρο, δεν θα μπορεί να αναλάβει δημόσιο αξίωμα για εννέα χρόνια. Στη διάρκεια της δεκαετίας του 1990 ο Τσάβες ήταν στέλεχος-κλειδί του Σοσιαλιστικού Κόμματος, καθώς ηγήθηκε της περιφερειακής κυβέρνησης της Ανδαλουσίας για σχεδόν 20 χρόνια και ανήλθε στην κομματική ιεραρχία φθάνοντας στο αξίωμα του εθνικού προέδρου του κόμματος.
Η Μαγκνταλένα Αλβάρεθ, πρώην υπουργός Δημοσίων Έργων και αντιπρόεδρος της Ευρωπαϊκής Τράπεζας Επενδύσεων, αποκλείστηκε για εννέα χρόνια από την ανάληψη δημόσιου αξιώματος.
Στην αντεπίθεση η δεξιά
Το Λαϊκό Κόμμα (PP), για το οποίο το σκάνδαλο αυτό συνιστά απόδειξη του “πελατειακού κράτους” που είχαν δημιουργήσει οι Σοσιαλιστές προκειμένου να διατηρηθούν στην εξουσία στην Ανδαλουσία επί δεκαετίες, δεν έχασε την ευκαιρία προκειμένου να επιτεθεί στον Πέδρο Σάντσεθ.
“Αν δεν αναλάβει άμεσα την πολιτική ευθύνη για την κλοπή χρημάτων που προορίζονταν για τους ανέργους της Ανδαλουσίας, ο κ. Σάντσεθ δεν θα είναι κατάλληλος για να είναι επικεφαλής της κυβέρνησης”, δήλωσε ο 2ος στην ιεραρχία του δεξιού κόμματος, Τεοδόρο Γκαρθία – Εγέα.
Ο ίδιος ο Σάντσεθ είχε ανέλθει στην εξουσία τον Ιούνιο του 2018 καταγγέλλοντας την εμπλοκή του PP σε μια μεγάλη υπόθεση διαφθοράς, γεγονός που του επέτρεψε να ανατρέψει τον προκάτοχό του Μαριάνο Ραχόι χάρη σε μια πρόταση δυσπιστίας σε βάρος της τότε κυβέρνησης.
Στην υπόθεση αυτή, με την επωνυμία “Gurtel”, το PP είχε καταδικαστεί επειδή επωφελήθηκε χρημάτων που είχαν αποκτηθεί παράνομα μέσω ενός συστήματος διαφθοράς, όπου εκλεγμένοι του κόμματος έδιναν συμβόλαια σε “φιλικές επιχειρήσεις”, ενθυλακώνοντας προμήθειες.
