Οι επενδύσεις που πραγματοποίησε η χώρα μας τα προηγούμενα χρόνια στις ανανεώσιμες πηγές ενέργειας (ΑΠΕ) έρχονται σήμερα να απαλύνουν το βάρος για τους καταναλωτές και τις τιμές, εν μέσω μιας πρωτοφανούς ενεργειακής κρίσης.
Κατά το τελευταίο δωδεκάμηνο, η Ελλάδα εκτιμάται ότι πρόσθεσε άνω των 2 GW σε αιολικά και φωτοβολταϊκά. Έτσι, η συνολική εγκατεστημένη ισχύς ΑΠΕ έχει ξεπεράσει τα 16,5 GW, με βάση τα τελευταία στοιχεία για τα τέλη του 2025. Η συνεισφορά τους στη διαμόρφωση χαμηλότερων τιμών χονδρικής υπήρξε εμφανής τις τελευταίες ημέρες.
Χθες (9.3.2026), οι ΑΠΕ κάλυψαν το 61,5% της ζήτησης και τα υδροηλεκτρικά παρείχαν άλλο 14,5% για ένα σύνολο 75% μέσω της καθαρής ενέργειας.
Αντίστοιχα, οι μονάδες φυσικού αερίου περιορίστηκαν στο 18% και του λιγνίτη στο 4,3%, με το σύνολο των θερμικών σταθμών μόλις στο 22,3%. Ως αποτέλεσμα, η μέση τιμή τη Δευτέρα βρέθηκε στα 82 ευρώ/MWh.
Η σταδιακή έλευση της άνοιξης σε όρους θερμοκρασιών και ζήτησης στο σύστημα, σημαίνει ότι αντίστοιχα νούμερα θα δούμε και στο εξής. Απομένει να φανεί αν και κατά πόσο η μετακύλιση της διεθνούς τιμής του αερίου στην εγχώρια αγορά από τον Απρίλιο, θα ακυρώσει -και σε ποιο βαθμό- το παραπάνω όφελος.
Πάντως, πέρα από το βραχυπρόθεσμο σκέλος, θα πρέπει να δούμε το θέμα και σε πιο μακροχρόνιο ορίζοντα. Από τη στιγμή που ο λιγνίτης καθίσταται ασύμφορος λόγω των κλιματικών κανονισμών της ΕΕ, η Ελλάδα δεν έχει άλλη εγχώρια πηγή πέρα από τις ανανεώσιμες, προκειμένου να απεξαρτηθεί από τα εισαγόμενα καύσιμα.
Η αξιοποίηση του ορυκτού πλούτου μέσω των ερευνών υδρογονανθράκων θα πάρει χρόνια, άρα ούτε παραγωγή αερίου δεν πρόκειται να αποκτήσουμε σύντομα.
Κατ’ επέκταση, η αξιοποίηση του ηλίου και του ανέμου μαζί με την αποθήκευση, είναι τα βασικά μέσα που περιορίζουν τη χρήση του ακριβού φυσικού αερίου στην ηλεκτροπαραγωγή. Αυτό που απομένει είναι να εκμεταλλευτούμε τις ΑΠΕ στο βέλτιστο βαθμό και δίχως στρεβλώσεις που να περιορίζουν την αποτελεσματικότητά τους.
Παράλληλα, η κυβέρνηση καλείται να διευκολύνει την αξιοποίηση των ΑΠΕ από το σύνολο της οικονομίας, με έμφαση τόσο στις βιομηχανίες, όσο και στους μικρούς επενδυτές, όπως αγρότες, επιχειρήσεις και ενεργειακές κοινότητες.
Τέλος, η διαμόρφωση ενός μοντέλου στην αγορά ηλεκτρισμού που να μετακυλίει το όφελος των ΑΠΕ πλήρως στους καταναλωτές, αποτελεί αυτή την περίοδο αντικείμενο έντονων συζητήσεων στην Ευρώπη. Η Κομισιόν αντιμετωπίζει έντονες πιέσεις ώστε να κάνει αλλαγές προς αυτή την κατεύθυνση.
