Στην πιο φορτισμένη συγκυρία των τελευταίων μηνών συνεδριάζει σήμερα (9.3.2026), στις Βρυξέλλες το Eurogroup, με τον πόλεμο στη Μέση Ανατολή να έχει επαναφέρει στο κέντρο της ευρωπαϊκής ατζέντας το κόστος της ενέργειας.
Εκεί βρίσκεται ο υπουργός Οικονομικών και Πρόεδρος του Eurogroup Κυριάκος Πιερρακάκης, προκειμένου να συμμετάσχει στις συνεδριάσεις του Eurogroup και του ECOFIN, καθώς και στην έκτακτη τηλεδιάσκεψη των Υπουργών Οικονομικών της G7 που θα προηγηθεί της συνάντησης των ΥΠΟΙΚ της Ευρωζώνης.
Το θέμα βρίσκεται στην ατζέντα της διευρυμένης σύνθεσης, όπου οι υπουργοί Οικονομικών της ευρωζώνης θα συζητήσουν τις τιμές της ενέργειας και τις επιπτώσεις τους στην οικονομία, σε συνθήκες αυξημένης γεωπολιτικής αστάθειας και πολέμου. Τη συνεδρίαση θα προεδρεύσει ο Κυριάκος Πιερρακάκης, ως πρόεδρος του Eurogroup. Στη βελγική πρωτεύουσα βρίσκεται και ο υφυπουργός Οικονομικών Θάνος Πετραλιάς, ο οποίος εκπροσωπεί την Ελλάδα στις συνεδριάσεις του Eurogroup.
Για την Αθήνα, η συζήτηση έχει ιδιαίτερη βαρύτητα καθώς μια παρατεταμένη άνοδος σε πετρέλαιο και φυσικό αέριο μπορεί να ξαναπεράσει στον πληθωρισμό, στα καύσιμα, στους λογαριασμούς ρεύματος και τελικά στο διαθέσιμο εισόδημα και στην κατανάλωση, με την ελληνική πλευρά να περιμένει από τη σημερινή συνεδρίαση το πρώτο πολιτικό σήμα για το αν η Ευρώπη ετοιμάζεται να κινηθεί συντονισμένα απέναντι σε ένα νέο κύμα ενεργειακής πίεσης.
Επί του παρόντος, η βασική γραμμή της ελληνικής κυβέρνησης είναι ότι δεν υπάρχει αυτή τη στιγμή ζήτημα επάρκειας, αλλά ζήτημα τιμών, όπως αποτυπώθηκε και στην έκτακτη σύσκεψη στο υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας, όπου τονίστηκε ότι η χώρα έχει επάρκεια εφοδιασμού και ότι το κρίσιμο μέτωπο είναι ο περιορισμός των επιπτώσεων στην αγορά.
Από εκεί και πέρα, η συζήτηση στην Αθήνα περιστρέφεται γύρω από το σενάριο το οποίο έχει προβλεφθεί στην έκθεση του προϋπολογισμού 2026. Αν η τιμή του πετρελαίου παραμείνει γύρω στα 100 δολάρια το βαρέλι για περίπου έναν μήνα, τότε μπορούν να ενεργοποιηθούν στηρίξεις τύπου pass. Η λογική, τουλάχιστον σε αυτή τη φάση, δεν δείχνει προς γενικευμένα οριζόντια μέτρα, αλλά πιο στοχευμένες κινήσεις για ευάλωτους, με πρώτο πεδίο τα καύσιμα και δεύτερο το ηλεκτρικό ρεύμα, αν η πίεση επιμείνει και αρχίσει να περνά πιο έντονα στην καθημερινότητα.
Φυσικά, το κρίσιμο στοιχείο είναι η διάρκεια του πολέμου. Αν η αναστάτωση αποδειχθεί σύντομη, το οικονομικό επιτελείο εκτιμά ότι το σοκ μπορεί να απορροφηθεί χωρίς άμεσες κινήσεις μεγάλης έκτασης. Αν όμως η άνοδος στις διεθνείς τιμές κρατήσει, τότε αλλάζει το πλαίσιο. Σε αυτή την περίπτωση, δεν θα μιλάμε μόνο για ακριβότερα καύσιμα, αλλά για κίνδυνο να περάσει το κόστος στις μεταφορές, στις πρώτες ύλες, στα τρόφιμα και στις υπηρεσίες. Αυτός είναι και ο λόγος που η ΕΚΤ παρακολουθεί με μεγαλύτερη προσοχή την εξέλιξη του πολέμου, με την Ιζαμπέλ Σνάμπελ να προειδοποιεί ότι ένας παρατεταμένος πόλεμος θα μπορούσε να ανεβάσει τον πληθωρισμό και να πιέσει την ανάπτυξη στην ευρωζώνη.
Παράλληλα, η Αθήνα κοιτάζει και τη μεγάλη ευρωπαϊκή εικόνα πριν αποφασίσει τις τελικές της κινήσεις. Σύμφωνα με έγγραφο που αποκάλυψε το Reuters, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή επεξεργάζεται βραχυπρόθεσμες επιλογές για τη μείωση του ενεργειακού βάρους, κυρίως για τους πιο εκτεθειμένους κλάδους και τις πιο πιεσμένες περιοχές, εξετάζοντας τους φόρους, τις χρεώσεις δικτύου και το κόστος άνθρακα, ενόψει και της συνόδου της 19.03.2026.
Το σημερινό Eurogroup, επομένως, έχει σημασία πολύ μεγαλύτερη από μια συνηθισμένη συνεδρίαση υπουργών Οικονομικών καθώς είναι το πρώτο ευρωπαϊκό τεστ για το πώς θα απαντηθεί η ενεργειακή αναταραχή.
Τα βασικά θέματα που θα εξετάσει το ECOFIN
Στο επίκεντρο της αυριανής (10.3.2026) συνεδρίασης του ECOFIN, πέρα από τις εξελίξεις στη Μέση Ανατολή, θα βρεθεί η δέσμη μέτρων για την ολοκλήρωση και την ενίσχυση της εποπτείας των χρηματοπιστωτικών αγορών στο πλαίσιο της ευρωπαϊκής στρατηγικής για την Ένωση Αποταμιεύσεων και Επενδύσεων (Savings and Investments Union – SIU).
Η πρωτοβουλία αυτή αποτελεί βασική προτεραιότητα για την Ευρωπαϊκή Ένωση και στοχεύει στην εμβάθυνση της ενιαίας αγοράς κεφαλαίων, στη διοχέτευση των ευρωπαϊκών αποταμιεύσεων σε παραγωγικές επενδύσεις και στη διεύρυνση των πηγών χρηματοδότησης της ευρωπαϊκής οικονομίας.
Οι ΥΠΟΙΚ της ΕΕ θα εξετάσουν επίσης τον οικονομικό και χρηματοπιστωτικό αντίκτυπο της συνεχιζόμενης ρωσικής επίθεσης κατά της Ουκρανίας, όπως και τη συνέχιση της ευρωπαϊκής χρηματοδοτικής στήριξης προς τη χώρα.
Στο ECOFIN θα συνεχιστούν ακόμη οι προπαρασκευαστικές συζητήσεις για την επικείμενη σύνοδο των Υπουργών Οικονομικών και των Διοικητών Κεντρικών Τραπεζών της G20, καθώς και για τις εαρινές συνεδριάσεις του Διεθνούς Νομισματικού Ταμείου και της Παγκόσμιας Τράπεζας.
