Με σφοδρή κριτική στην κυβέρνηση για το παραγωγικό έλλειμμα της χώρας, την ακρίβεια και την αξιοποίηση των ευρωπαϊκών πόρων, αλλά και με καθαρό πολιτικό στίγμα ενόψει των επόμενων εκλογών, εμφανίστηκε το μεσημέρι της Τρίτης (16.06.2026) ο πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ Νίκος Ανδρουλάκης στην ετήσια γενική συνέλευση του ΣΕΒ. Ο αρχηγός της αξιωματικής αντιπολίτευσης κατηγόρησε τη Νέα Δημοκρατία ότι «σπατάλησε» την ιστορική ευκαιρία του Ταμείου Ανάκαμψης, αφήνοντας αναπάντητα τα μεγάλα ζητήματα της παραγωγής, των υποδομών, της ενέργειας και της αγοραστικής δύναμης των πολιτών.
Στον πυρήνα της ομιλίας του, ο Νίκος Ανδρουλάκης έθεσε την ανάγκη για ένα νέο παραγωγικό μοντέλο, με ισχυρότερη βιομηχανία, φθηνότερη ενέργεια, στήριξη της μεταποίησης και καλύτερους μισθούς, συνδέοντας την ανταγωνιστικότητα με την κοινωνική δικαιοσύνη. Παράλληλα, ο πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ και αρχηγός της αξιωματικής αντιπολίτευσης εξαπέλυσε επίθεση στο «επιτελικό κράτος», μιλώντας για «κράτος-φέουδο», ενώ παρουσίασε τις εκλογές ως αναμέτρηση όχι απλώς αλλαγής κυβέρνησης, αλλά αλλαγής κουλτούρας διακυβέρνησης.
ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ
Ανοίγοντας την παρέμβασή του, ο Νίκος Ανδρουλάκης στάθηκε στις μεγάλες ανακατατάξεις που συντελούνται στην Ευρώπη, σημειώνοντας ότι «μεταβάλλονται ραγδαία οι βασικές οικονομικές, κοινωνικές, πολιτικές και αμυντικές σταθερές» πάνω στις οποίες στηρίχθηκε η ευρωπαϊκή ολοκλήρωση.
Ως χαρακτηριστικό παράδειγμα ανέφερε τη βιομηχανική πολιτική, επισημαίνοντας ότι για δεκαετίες «αντιμετωπιζόταν σχεδόν με καχυποψία», ενώ σήμερα επιστρέφει στο επίκεντρο της ευρωπαϊκής συζήτησης για την ανάπτυξη, την ανταγωνιστικότητα και την ανθεκτικότητα της οικονομίας.
Όπως τόνισε, οι πρόσφατες εκθέσεις του Ενρίκο Λέτα και του Μάριο Ντράγκι σηματοδοτούν «μια βαθιά αλλαγή παραδείγματος», καθώς η βιομηχανία επανέρχεται ως «βασική ατμομηχανή της οικονομικής ανάπτυξης» και ως κρίσιμος παράγοντας για την ευημερία, την ανθεκτικότητα και την ασφάλεια των σύγχρονων κοινωνιών.
ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ
Ο πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ συνέδεσε τη στροφή αυτή και με την πρόσφατη πρωτοβουλία της Ευρωπαϊκής Επιτροπής για τον νέο «Βιομηχανικό Επιταχυντή» (Industrial Accelerator Act), σημειώνοντας ότι πρόκειται για μια ιδιαίτερα φιλόδοξη πρωτοβουλία, με στόχο η συμμετοχή της βιομηχανίας στο ευρωπαϊκό ΑΕΠ να αυξηθεί από περίπου 14% σήμερα στο 20% έως το 2035.
«Σε έναν κόσμο όπου οι ΗΠΑ και η Κίνα εφαρμόζουν επιθετικές βιομηχανικές πολιτικές, η Ευρώπη δεν μπορεί να παραμείνει θεατής», υπογράμμισε ο Νίκος Ανδρουλάκης, δίνοντας το στίγμα της παρέμβασής του για την ανάγκη μιας νέας ευρωπαϊκής παραγωγικής στρατηγικής.
Το ζήτημα των ευρωπαϊκών ανισοτήτων
Στο σημείο αυτό ο πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ έθεσε και το ζήτημα των ανισοτήτων στο εσωτερικό της Ευρωπαϊκής Ένωσης. «Ποιοι θα ωφεληθούν περισσότερο από αυτή τη νέα βιομηχανική στρατηγική;», διερωτήθηκε, επισημαίνοντας ότι η χαλάρωση των κανόνων για τις κρατικές ενισχύσεις αναδεικνύει καθαρά το πρόβλημα.
Όπως ανέφερε, θεωρητικά όλα τα κράτη-μέλη έχουν το ίδιο δικαίωμα να επιδοτήσουν επιχειρήσεις και στρατηγικούς κλάδους. Στην πράξη, όμως, «δεν διαθέτουν όλοι τα ίδια δημοσιονομικά μέσα».
Ο Νίκος Ανδρουλάκης επικαλέστηκε μάλιστα τα στοιχεία για την περίοδο της πανδημίας, σημειώνοντας ότι σχεδόν οι μισές εγκεκριμένες κρατικές ενισχύσεις στην Ευρωπαϊκή Ένωση κατευθύνθηκαν στη Γερμανία. «Αυτό δεν είναι απλώς ένα οικονομικό ζήτημα. Αγγίζει τον πυρήνα του ευρωπαϊκού εγχειρήματος», τόνισε, προειδοποιώντας ότι τέτοιες αποκλίσεις υπονομεύουν τον θεμελιώδη στόχο της σύγκλισης.
Σύμφωνα με τον πρόεδρο του ΠΑΣΟΚ, ο ίδιος προβληματισμός βρίσκεται και στο επίκεντρο των συζητήσεων για το νέο Πολυετές Δημοσιονομικό Πλαίσιο 2028-2034, καθώς το ζητούμενο δεν είναι μόνο η ενίσχυση της ευρωπαϊκής βιομηχανίας, αλλά και το ποιος τελικά θα έχει τους πόρους για να αξιοποιήσει τη νέα στρατηγική.
Η Ελλάδα στη νέα ευρωπαϊκή απάντηση
Ο πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ συνέδεσε τις ευρωπαϊκές εξελίξεις με τη θέση της Ελλάδας, υπογραμμίζοντας ότι, ενόψει και της ανάληψης της Προεδρίας του Συμβουλίου της Ευρωπαϊκής Ένωσης σε λίγους μήνες, η χώρα οφείλει να συμβάλει δημιουργικά στη διαμόρφωση μιας νέας ευρωπαϊκής απάντησης.
Σε αυτό το πλαίσιο χαρακτήρισε ιδιαίτερα σημαντική την πρόταση του Ενρίκο Λέτα για τη δημιουργία ενιαίου μηχανισμού χρηματοδότησης της βιομηχανικής πολιτικής, του λεγόμενου State Aid Contribution Mechanism. Όπως εξήγησε, ένας τέτοιος μηχανισμός θα υποχρεώνει τα ισχυρότερα κράτη-μέλη να κατευθύνουν μέρος των κρατικών ενισχύσεων στη χρηματοδότηση κοινών ευρωπαϊκών και στρατηγικών επενδύσεων.
«Στην πράξη, θα λειτουργεί ως ένας ευρωπαϊκός φόρος επί των κρατικών ενισχύσεων», σημείωσε ο Νίκος Ανδρουλάκης, δίνοντας έμφαση στην ανάγκη να μη διευρυνθούν οι αποκλίσεις μεταξύ των ευρωπαϊκών οικονομιών.
Παράλληλα, έθεσε ως δεύτερο στρατηγικό στόχο τη χρηματοδοτική στήριξη νέων επενδύσεων στις υπό ένταξη χώρες των Δυτικών Βαλκανίων. Όπως είπε, μια τέτοια πολιτική θα μπορούσε να δημιουργήσει σημαντικές νέες ευκαιρίες για τις ελληνικές επιχειρήσεις, σε μια περιοχή με την οποία η Ελλάδα διατηρεί ισχυρούς οικονομικούς και γεωπολιτικούς δεσμούς.
Ο Νίκος Ανδρουλάκης στάθηκε ειδικά και στις ελληνικές ιδιαιτερότητες, υπογραμμίζοντας ότι η χώρα οφείλει να τις αναδεικνύει συστηματικά σε κάθε ευρωπαϊκή διαπραγμάτευση, «από την άμυνα έως την αντιμετώπιση αθέμιτων φορολογικών πρακτικών».
Όπως είπε, η έντονη ορεινότητα και νησιωτικότητα της Ελλάδας, σε συνδυασμό με τη γειτνίασή της με τρίτες χώρες, αποτελούν διαρκείς παράγοντες που πρέπει να λαμβάνονται υπόψη στη διαμόρφωση των ευρωπαϊκών αποφάσεων.
Συνοψίζοντας το ευρωπαϊκό σκέλος της παρέμβασής του, ο πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ έθεσε το κεντρικό ερώτημα: «Πώς θα ενισχύσουμε την ευρωπαϊκή βιομηχανία, χωρίς η μετάβαση αυτή να μετατραπεί σε παράγοντα διεύρυνσης των ανισοτήτων μεταξύ των κρατών-μελών;». «Αυτό είναι το πραγματικό διακύβευμα για την Ευρώπη», τόνισε.
Σφοδρή κριτική για το Ταμείο Ανάκαμψης
Περνώντας στην ελληνική οικονομία, ο Νίκος Ανδρουλάκης άσκησε σφοδρή κριτική στην κυβέρνηση, κατηγορώντας τη Νέα Δημοκρατία ότι «σπατάλησε» την ευκαιρία του Ταμείου Ανάκαμψης.
«Η Ελλάδα είχε μια ιστορική ευκαιρία: να αξιοποιήσει το Ταμείο Ανάκαμψης ως μοχλό παραγωγικού μετασχηματισμού. Η κυβέρνηση της Νέας Δημοκρατίας όμως σπατάλησε την ευκαιρία αυτή», ανέφερε χαρακτηριστικά.
Ο πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ υποστήριξε ότι, παρά τη σταδιακή πρόοδο σε επιμέρους τομείς, η δομή της ελληνικής οικονομίας «δεν άλλαξε εκ βάθρων», ώστε να γίνει μακροπρόθεσμα βιώσιμη, ανθεκτική και συμπεριληπτική.
Επικαλούμενος βασικούς δείκτες, σημείωσε ότι η χώρα εξακολουθεί να κατατάσσεται πολύ χαμηλά μεταξύ των «27» της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Ειδική αναφορά έκανε στη μεταποίηση, λέγοντας ότι, παρά την άνοδο της συνεισφοράς της βιομηχανίας στο ΑΕΠ στο 9%, η Ελλάδα απέχει ακόμη σημαντικά από τον ευρωπαϊκό μέσο όρο του 15% και παραμένει «τέταρτη από το τέλος» στην Ε.Ε.
Στάθηκε επίσης στη χαμηλή εξαγωγική επίδοση της χώρας, επισημαίνοντας ότι, παρά τον υπερδιπλασιασμό των εξαγωγών αγαθών μετά την κρίση, η Ελλάδα συνεχίζει να υπολείπεται τόσο του ευρωπαϊκού μέσου όρου όσο και χωρών αντίστοιχου μεγέθους.
Όπως ανέφερε, η Πορτογαλία, η Σουηδία και η Δανία εμφανίζουν διπλάσιες εξαγωγές αγαθών ως ποσοστό του ΑΕΠ, ενώ η Αυστρία και η Βουλγαρία τριπλάσιες, γεγονός που, κατά τον ίδιο, αποτυπώνει το βάθος του παραγωγικού ελλείμματος της χώρας.
Ο Νίκος Ανδρουλάκης ανέβασε τους τόνους, θέτοντας μια σειρά από ερωτήματα για την αξιοποίηση των πόρων του Ταμείου Ανάκαμψης.
«Τι θα αφήσουν πίσω τους τα 36 δισεκατομμύρια ευρώ του Ταμείου;», διερωτήθηκε, ζητώντας απαντήσεις για το ποιες μεγάλες ιδιωτικές επενδύσεις έγιναν, με ποια κριτήρια επιλέχθηκαν και πόσο συνέβαλαν πραγματικά στην αύξηση της παραγωγικότητας.
Στο ίδιο πλαίσιο, έβαλε στο επίκεντρο και τις κρίσιμες υποδομές που, όπως υποστήριξε, έμειναν σε δεύτερο πλάνο. «Διαθέτουμε σήμερα καλύτερους σιδηροδρόμους; Αποκτήσαμε περισσότερες κοινωνικές κατοικίες; Περισσότερα δίκτυα και αποθήκευση ενέργειας; Καλύτερη δημόσια Υγεία;», ανέφερε χαρακτηριστικά.
«Η απάντηση είναι αρνητική», είπε ο πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ, επιχειρώντας να αναδείξει ότι οι διαθέσιμοι ευρωπαϊκοί πόροι δεν μετουσιώθηκαν, κατά την εκτίμησή του, σε ουσιαστικό παραγωγικό και κοινωνικό αποτύπωμα.
Το Ταμείο Απανθρακοποίησης Νήσων
Ως χαρακτηριστικό παράδειγμα καθυστέρησης στην αξιοποίηση ευρωπαϊκών πόρων, ο Νίκος Ανδρουλάκης ανέφερε το Ταμείο Απανθρακοποίησης Νήσων. Υπενθύμισε ότι πρόκειται για πρωτοβουλία που, όπως είπε, εντάχθηκε στην ευρωπαϊκή νομοθεσία ήδη από το 2017 με δικές του ενέργειες ως ευρωβουλευτής, εξασφαλίζοντας για τη χώρα πόρους άνω του 1,6 δισ. ευρώ.
Ο πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ σημείωσε ότι το Ταμείο προορίζεται για έργα ενεργειακής μετάβασης, διασυνδέσεις, ανανεώσιμες πηγές ενέργειας και αποθήκευση στα ελληνικά νησιά, χαρακτηρίζοντάς το «κρίσιμο αναπτυξιακό εργαλείο» για μια χώρα με τόσο έντονη νησιωτικότητα όσο η Ελλάδα.
«Κι όμως, ενώ η σχετική ευρωπαϊκή πρόβλεψη υπήρχε εδώ και χρόνια, χρειάστηκε να φτάσουμε στο τέλος του 2024 για να ενεργοποιηθεί ουσιαστικά το Ταμείο», ανέφερε, κάνοντας λόγο για ακόμη ένα παράδειγμα του τρόπου με τον οποίο η χώρα «χάνει πολύτιμο χρόνο» στην αξιοποίηση διαθέσιμων ευρωπαϊκών πόρων.
Παραγωγικότητα, ανισότητες και εργασία
Ο Νίκος Ανδρουλάκης υποστήριξε ακόμη ότι η Ελλάδα εξακολουθεί να υστερεί σε κρίσιμους δείκτες που καθορίζουν τη μακροπρόθεσμη ανταγωνιστικότητα. Όπως είπε, η χώρα παραμένει κάτω από τον ευρωπαϊκό μέσο όρο στις επενδύσεις για έρευνα και καινοτομία, ενώ παρουσιάζει σημαντική υστέρηση στις ψηφιακές δεξιότητες, στις επιδόσεις των μαθητών στο πρόγραμμα PISA και στην παραγωγικότητα της εργασίας.
Ο πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ συνέδεσε την παραγωγική ανασυγκρότηση με το ζήτημα των κοινωνικών ανισοτήτων, επισημαίνοντας ότι παραμένουν από τις υψηλότερες στην Ευρώπη.
Επικαλούμενος πρόσφατη έκθεση του ΙΟΒΕ, σημείωσε ότι οι ανισότητες στη χώρα είναι πολλαπλές και αφορούν την πρόσβαση στην ποιοτική εκπαίδευση, στην υγεία, στη στέγαση, στις ευκαιρίες απασχόλησης και στην κοινωνική κινητικότητα. Σε αυτά, όπως είπε, προστίθεται η επίμονη ακρίβεια, που πλήττει κυρίως τα χαμηλά και μεσαία εισοδήματα.
«Δεν είναι τυχαίο ότι ο ελληνικός λαός βρίσκεται στις τελευταίες θέσεις της Ευρώπης ως προς την αγοραστική δύναμη», ανέφερε ο κ. Ανδρουλάκης, τονίζοντας ότι η συζήτηση για μια «Παραγωγική Ελλάδα» δεν μπορεί να περιορίζεται μόνο στη μεγέθυνση του ΑΕΠ.
Όπως υπογράμμισε, η ανταγωνιστικότητα στον 21ο αιώνα δεν καθορίζεται από τους χαμηλούς μισθούς, ούτε από την αύξηση των ωρών εργασίας ή τη συμπίεση του κοινωνικού κράτους. Αντίθετα, όπως είπε, στόχος του ΠΑΣΟΚ είναι «μια Ελλάδα με καλύτερους μισθούς και περισσότερες ευκαιρίες για τους νέους».
«Μια Ελλάδα όπου οι εργαζόμενοι δεν θα δουλεύουν περισσότερο, αλλά πιο παραγωγικά», πρόσθεσε, κάνοντας λόγο για την ανάγκη ποιοτικότερου χρόνου εργασίας, που θα συνδυάζει αρμονικά την προσωπική με την επαγγελματική ζωή.
Σε αυτό το πλαίσιο, ο Νίκος Ανδρουλάκης επανέφερε την πρόταση του ΠΑΣΟΚ για πιλοτική εφαρμογή της τετραήμερης εργασίας, διευκρινίζοντας ότι αφορά κυρίως θέσεις «εντάσεως διανοίας» και τις νεότερες γενιές.
Όπως είπε, το κρίσιμο διακύβευμα είναι «να κάνουμε την Ελλάδα πιο παραγωγική, για να την κάνουμε πιο δίκαιη, πιο ανθεκτική». «Και με αξιόπιστο σχέδιο μπορούμε να τα καταφέρουμε», πρόσθεσε, δίνοντας το στίγμα της πρότασης του κόμματός του για ένα νέο παραγωγικό μοντέλο που θα συνδέει την ανάπτυξη με καλύτερους μισθούς, περισσότερες ευκαιρίες και καλύτερη ποιότητα εργασίας.
Οι στόχοι του ΠΑΣΟΚ για την επόμενη δεκαετία
Ο πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ παρέπεμψε στη Διεθνή Έκθεση Θεσσαλονίκης, όπου, όπως είπε, παρουσίασε το ολιστικό σχέδιο του κόμματός του για την Ελλάδα της επόμενης δεκαετίας, με συγκεκριμένους και μετρήσιμους εθνικούς στόχους για μια νέα ευρωπαϊκή σύγκλιση.
Ιδιαίτερη έμφαση έδωσε στην ανάκαμψη της παραγωγικότητας της εργασίας, σημειώνοντας ότι το ΠΑΣΟΚ είναι «το μόνο κόμμα» που έθεσε ως στόχο την αύξησή της από το 54% του ευρωπαϊκού μέσου όρου σήμερα στο 75% έως τις αρχές της επόμενης δεκαετίας.
Ο Νίκος Ανδρουλάκης διευκρίνισε ότι η χαμηλή παραγωγικότητα «δεν μετρά την εργατικότητα και την αποδοτικότητα των εργαζομένων», τις οποίες χαρακτήρισε υψηλές, αλλά αντανακλά κυρίως τη δομή της ελληνικής οικονομίας.
«Γι’ αυτό θέτουμε στο επίκεντρο του σχεδίου μας ένα σύγχρονο παραγωγικό υπόδειγμα», τόνισε, εξηγώντας ότι αυτό θα βασίζεται στη γνώση, την τεχνητή νοημοσύνη, την αγροδιατροφική μεταποίηση, τη βιομηχανία και τη δυναμική της μικρομεσαίας επιχειρηματικότητας.
Ο δεύτερος στόχος που έθεσε ο Νίκος Ανδρουλάκης αφορά, όπως είπε, την «Αξιοπρεπή Εργασία για Όλους» και τη δικαιότερη κατανομή του πλούτου. Σε αυτό το σημείο εξαπέλυσε νέα επίθεση στην κυβέρνηση, υποστηρίζοντας ότι «τα τελευταία επτά χρόνια επί Νέας Δημοκρατίας συντελείται μια μεγάλη αναδιανομή πλούτου».
Όπως ανέφερε, το μερίδιο των μισθών στο ΑΕΠ είναι το δεύτερο χαμηλότερο στην Ευρώπη, ενώ το μερίδιο των κερδών είναι το τρίτο υψηλότερο. «Εμείς δεσμευόμαστε για μια σημαντική αύξηση του μεριδίου των μισθών στο ΑΕΠ τα επόμενα πέντε χρόνια», τόνισε.
Πρώτη προτεραιότητα το ενεργειακό κόστος
Παρουσιάζοντας τις βασικές προτεραιότητες του ΠΑΣΟΚ για τη βιομηχανία, ο κ. Ανδρουλάκης έθεσε πρώτη το ενεργειακό κόστος. Υπενθύμισε ότι και πέρυσι, από το ίδιο βήμα, είχε παρουσιάσει ολοκληρωμένο σχέδιο για τη μείωσή του, κατηγορώντας την κυβέρνηση ότι έναν χρόνο μετά «δεν έχει δώσει καμία ουσιαστική λύση».
«Σήμερα η ελληνική βιομηχανία εξακολουθεί να πληρώνει από τα υψηλότερα ενεργειακά κόστη στην Ευρώπη», σημείωσε, παρουσιάζοντας την πρόταση του ΠΑΣΟΚ για ένα «ολοκληρωμένο Εθνικό Σχέδιο Φθηνής Ενέργειας».
Σύμφωνα με τον πρόεδρο του ΠΑΣΟΚ, η πρόταση βασίζεται στο ιταλικό μοντέλο, με τις αναγκαίες προσαρμογές στα ελληνικά δεδομένα, ώστε να εξασφαλιστεί σταθερά χαμηλότερη τιμή ηλεκτρικής ενέργειας για τα επόμενα τρία χρόνια. Σε αντάλλαγμα, όπως είπε, οι βιομηχανίες θα αναλαμβάνουν δεσμεύσεις για επενδύσεις σε Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας και συστήματα αποθήκευσης.
Ο Νίκος Ανδρουλάκης χαρακτήρισε «απαράδεκτη» την αδράνεια της κυβέρνησης και την άρνησή της να αξιοποιήσει τις ευρωπαϊκές ευελιξίες για τη στήριξη της βιομηχανίας. Επικαλέστηκε μάλιστα το νέο έκτακτο ευρωπαϊκό πλαίσιο που ενεργοποίησε η Επιτροπή στις 29 Απριλίου, δίνοντας στα κράτη-μέλη τη δυνατότητα να αυξήσουν την επιδότηση του ενεργειακού κόστους για τις ενεργοβόρες επιχειρήσεις.
«Εμείς λέμε ξεκάθαρα: άμεση εφαρμογή της ενίσχυσης του ενεργειακού κόστους, ώστε η ελληνική βιομηχανία να έχει τους ίδιους όρους ανταγωνισμού με τις υπόλοιπες ευρωπαϊκές βιομηχανίες», υπογράμμισε.
Ο Νίκος Ανδρουλάκης υπογράμμισε ότι το ΠΑΣΟΚ έχει «ριζικά διαφορετική φιλοσοφία» για την ενεργειακή μετάβαση, τονίζοντας ότι η πράσινη ενέργεια «δεν πρέπει να αποτελεί προνόμιο λίγων μεγάλων παικτών».
Όπως ανέφερε, χρειάζεται να δοθεί προτεραιότητα πρόσβασης στον εναπομείναντα χώρο στους αγρότες, στους συνεταιρισμούς, στην τοπική αυτοδιοίκηση και στις ενεργειακές κοινότητες, ώστε η ενεργειακή μετάβαση να έχει ευρύτερο κοινωνικό και παραγωγικό αποτύπωμα.
Βιομηχανικές Περιοχές και παραγωγικά οικοσυστήματα
Ως δεύτερη προτεραιότητα ο Νίκος Ανδρουλάκης έθεσε τον εκσυγχρονισμό της λειτουργίας των βιομηχανικών μονάδων, εστιάζοντας στις Βιομηχανικές Περιοχές και τα Βιομηχανικά Πάρκα, που, όπως είπε, αντιμετωπίζουν σήμερα «αντιαναπτυξιακές αγκυλώσεις».
«Η κατάσταση αυτή δεν μπορεί να συνεχιστεί», τόνισε, ζητώντας άμεσες και στοχευμένες παρεμβάσεις. Μεταξύ αυτών, ανέφερε τη δυνατότητα αναθεώρησης των Κανονισμών Λειτουργίας των ΒΙΠΕ με πρωτοβουλία επιχειρήσεων που εκπροσωπούν το 20% της καθαρής έκτασης, αλλά και την προώθηση συνεργειών και οικονομιών κλίμακας.
Όπως εξήγησε, η συγκέντρωση ομοειδών ή συμπληρωματικών παραγωγικών δραστηριοτήτων μπορεί να μειώσει τα κόστη και να δημιουργήσει πιο ευνοϊκό περιβάλλον για την καινοτομία. Παράλληλα, χαρακτήρισε απαραίτητη την κατασκευή σύγχρονων ενεργειακών υποδομών και έργων εξοικονόμησης ενέργειας σε κάθε Βιομηχανική Περιοχή, καθώς και την αποτελεσματική σύνδεσή τους με τα εθνικά δίκτυα μεταφορών.
Ο πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ άφησε επίσης ανοιχτό, για τις νέες Βιομηχανικές Περιοχές και σε διάλογο με τον ΣΕΒ, το ενδεχόμενο υιοθέτησης ενός διαφορετικού μοντέλου εγκατάστασης, με μακροχρόνια μίσθωση της γης αντί της αγοράς της. Όπως είπε, με τον τρόπο αυτό μειώνεται το αρχικό επενδυτικό κόστος και διευκολύνεται η προσέλκυση νέων παραγωγικών επενδύσεων.
«Για εμάς, οι Βιομηχανικές Περιοχές αποτελούν βασικό πυλώνα μιας νέας εθνικής βιομηχανικής πολιτικής», υπογράμμισε, περιγράφοντας μια πολιτική που θα συνδυάζει την ορθολογική χωροθέτηση της παραγωγής εκτός αστικού ιστού με τον τεχνολογικό εκσυγχρονισμό της μεταποίησης.
«Η νέα βιομηχανική εποχή δεν θα οικοδομηθεί πάνω σε διάσπαρτες και απομονωμένες επιχειρήσεις. Θα οικοδομηθεί πάνω σε σύγχρονα παραγωγικά οικοσυστήματα. Αυτό πρέπει να είναι το μέλλον μας», είπε.
Η αγροδιατροφική μεταποίηση
Ως τρίτη προτεραιότητα ο Νίκος Ανδρουλάκης ανέδειξε την αγροδιατροφική μεταποίηση, την οποία χαρακτήρισε «το πιο χαρακτηριστικό παράδειγμα» του πώς η χώρα μπορεί να συνδυάσει την παράδοση με τη σύγχρονη παραγωγή.
«Η Ελλάδα πρέπει να επενδύσει στη δημιουργία εξειδικευμένων αγροδιατροφικών επιχειρηματικών πάρκων», τόνισε, περιγράφοντας ένα μοντέλο οργανωμένης παραγωγής με επίκεντρο προϊόντα στα οποία η χώρα διαθέτει ισχυρό συγκριτικό πλεονέκτημα.
Ως παράδειγμα έφερε ένα επιχειρηματικό πάρκο στην Καλαμάτα, στα Χανιά ή στο Ηράκλειο, αφιερωμένο αποκλειστικά στο ελαιόλαδο, όπου ελαιουργεία, μονάδες τυποποίησης, εργαστήρια ποιοτικού ελέγχου, ερευνητικά κέντρα και υπηρεσίες μάρκετινγκ και εξαγωγών θα λειτουργούν στον ίδιο χώρο.
Σύμφωνα με τον πρόεδρο του ΠΑΣΟΚ, μια τέτοια προσέγγιση θα μπορούσε να ενισχύσει καθοριστικά την ανταγωνιστικότητα των ελληνικών προϊόντων και να δώσει νέα αναπτυξιακή δυναμική στην περιφέρεια.
Παράλληλα, ο πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ υπογράμμισε ότι η αγροδιατροφή πρέπει να συνδεθεί πολύ πιο στενά με τον τουρισμό, ώστε η ελληνική διατροφή να αποτελέσει ακόμη ισχυρότερο συγκριτικό πλεονέκτημα για τη χώρα.
Όπως σημείωσε, η πιστοποίηση τοπικών προϊόντων και η δημιουργία ισχυρών περιφερειακών γαστρονομικών brands μπορούν να ενισχύσουν την ταυτότητα των ελληνικών προϊόντων, να στηρίξουν την εξωστρέφεια και να δημιουργήσουν πρόσθετη αξία για τις τοπικές οικονομίες.
Φορολογικό σύστημα και παραγωγικές επενδύσεις
Ως τέταρτη προτεραιότητα ο Νίκος Ανδρουλάκης έθεσε το φορολογικό σύστημα, εστιάζοντας, όπως είπε, σε μία πτυχή που αναδεικνύει τη διαφορετική φιλοσοφία του ΠΑΣΟΚ από τη Νέα Δημοκρατία.
Ο πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ σημείωσε ότι σήμερα, όταν μια βιομηχανία επενδύει τα κέρδη της σε νέο μηχανολογικό εξοπλισμό, μπορεί να εκπέσει φορολογικά μόλις το 10% της επένδυσης ετησίως, κάνοντας λόγο για «ένα από τα δυσμενέστερα καθεστώτα στον ΟΟΣΑ» ως προς τη φορολογική μεταχείριση των παραγωγικών επενδύσεων.
Την ίδια ώρα, όπως ανέφερε, η Ελλάδα διαθέτει ένα από τα ευνοϊκότερα καθεστώτα φορολόγησης των μερισμάτων, με συντελεστή μόλις 5%. «Ποιο μήνυμα στέλνει το φορολογικό μας σύστημα; Ότι αξίζει περισσότερο να διανέμεις κέρδη παρά να τα επανεπενδύεις;», διερωτήθηκε.
Στο ίδιο ύφος, έθεσε και το ερώτημα εάν τα κέρδη που φεύγουν στο εξωτερικό πρέπει να φορολογούνται ευνοϊκότερα από τη μισθωτή εργασία και τις παραγωγικές επενδύσεις που μένουν στη χώρα.
«Εδώ φαίνεται η διαφορετική αντίληψη», τόνισε, δεσμευόμενος για ένα σύγχρονο καθεστώς επιταχυνόμενων αποσβέσεων για παραγωγικά πάρκα, ώστε να διευκολυνθούν οι βιομηχανικές επενδύσεις.
Golden Visa, funds και αφελληνισμός της οικονομίας
Συνδέοντας τη φορολογική πολιτική με τον κίνδυνο «αφελληνισμού της οικονομίας», ο Νίκος Ανδρουλάκης υποστήριξε ότι τα τελευταία χρόνια η χώρα έχει μετατραπεί σε «Ελ Ντοράντο» για funds, servicers και επενδυτικά σχήματα που αναζητούν γρήγορες αποδόσεις.
Όπως σημείωσε, ένα στα δύο ευρώ των άμεσων ξένων επενδύσεων κατευθύνεται στο real estate, θέτοντας το ερώτημα: «Τι είδους ανάπτυξη είναι αυτή;».
Ιδιαίτερη αναφορά έκανε στη Golden Visa, λέγοντας ότι οδήγησε στη μεταβίβαση χιλιάδων ακινήτων σε κατοίκους τρίτων χωρών, τροφοδοτώντας την άνοδο των τιμών και των ενοικίων και καθιστώντας ακόμη πιο απρόσιτη την απόκτηση ή ενοικίαση κατοικίας για τους νέους.
«Η Golden Visa έχει ολοκληρώσει τον κύκλο της και πρέπει να καταργηθεί», τόνισε ο πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ, υπογραμμίζοντας ότι το κόμμα του έχει «ριζικά διαφορετική αντίληψη» για το παραγωγικό μέλλον της χώρας.
Αναφερόμενος στα funds και τους servicers, ο Νίκος Ανδρουλάκης σημείωσε ότι η Ελλάδα δεν μπορεί να λειτουργεί ως «πεδίο εύκολου κέρδους» από τις ρευστοποιήσεις και τη μεταβίβαση περιουσιακών στοιχείων.
Υπενθύμισε ότι το ΠΑΣΟΚ έχει αναλάβει επανειλημμένες πρωτοβουλίες για τη συνολική αντιμετώπιση του ιδιωτικού χρέους, αλλά και για τη θέσπιση αυστηρού πλαισίου λειτουργίας των funds.
«Αξιακή μας θέση είναι ότι η φορολογική πολιτική πρέπει να ανταμείβει όσους επενδύουν στην παραγωγική ανασυγκρότηση της χώρας, και όχι αυτούς που καρπώνονται τεράστιες υπεραξίες από τη μεταβίβαση του υφιστάμενου πλούτου», υπογράμμισε.
Επίθεση για την ακρίβεια
Ο Νίκος Ανδρουλάκης εξαπέλυσε επίθεση στην κυβέρνηση και για την ακρίβεια, λέγοντας ότι εδώ και χρόνια οι πολίτες ακούν για «καλάθια», πλατφόρμες, «συμφωνίες κυρίων» και κυβερνητικές παρεμβάσεις, χωρίς ουσιαστικό αποτέλεσμα.
Σχολιάζοντας μάλιστα την αναφορά του πρωθυπουργού ότι «θυμώνει» με την ακρίβεια, ο πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ σημείωσε αιχμηρά: «Ο θυμός του πρωθυπουργού για την ακρίβεια είναι μάλλον ο θυμός της κοινωνίας».
Όπως ανέφερε, «τελικός κριτής είναι η ζωή των πολιτών», καθώς τα στοιχεία, κατά τον ίδιο, είναι αμείλικτα. Το 2019 ένα τυπικό καλάθι βασικών αγαθών κόστιζε περίπου 38,6 ευρώ, ενώ σήμερα το ίδιο καλάθι κοστίζει πάνω από 62 ευρώ, δηλαδή αύξηση άνω του 60% μέσα σε επτά χρόνια.
Ο Νίκος Ανδρουλάκης υποστήριξε ότι από την έναρξη της πληθωριστικής κρίσης το 2022 έως σήμερα η Ελλάδα βρέθηκε πάνω από τον μέσο όρο της Ευρωπαϊκής Ένωσης στους περισσότερους μήνες της περιόδου, με την απόσταση να παραμένει σημαντική ακόμη και σήμερα.
«Αυτό σημαίνει ότι η ακρίβεια στην Ελλάδα δεν έχει μόνο εξωγενείς αιτίες», τόνισε, αποδίδοντάς την σε αναποτελεσματικές πολιτικές επιλογές, αδύναμο ανταγωνισμό και ανεπαρκή έλεγχο της αγοράς.
Η πρόταση για μείωση του ΦΠΑ
Ο πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ επανέφερε την πρόταση για στοχευμένη μείωση του ΦΠΑ στα βασικά αγαθά, φέρνοντας ως παράδειγμα την Κύπρο. Όπως είπε, κατά την πρόσφατη επίσκεψή του συζήτησε το θέμα με τον Πρόεδρο Νίκο Χριστοδουλίδη, σημειώνοντας ότι εκεί «μηδένισαν τον ΦΠΑ σε βασικά αγαθά», όχι όμως «πρόχειρα και επικοινωνιακά».
Ο Νίκος Ανδρουλάκης ανέφερε ότι πριν από την εφαρμογή του μέτρου καταγράφηκαν οι τιμές σε όλες τις μεγάλες αλυσίδες λιανικής και στη συνέχεια έγιναν εκτεταμένοι έλεγχοι, ώστε να διαπιστωθεί ποιοι πέρασαν πραγματικά τη μείωση στον καταναλωτή και ποιοι επιχείρησαν να την καρπωθούν. «Όπου εντοπίστηκαν παραβάσεις επιβλήθηκαν αυστηρά πρόστιμα», σημείωσε.
«Άρα υπάρχει τρόπος να στηρίξεις πραγματικά τα νοικοκυριά. Αρκεί να το θέλεις», υπογράμμισε, ασκώντας κριτική στην κυβέρνηση για την πολιτική των επιδομάτων και των pass.
Όπως είπε, η πολιτεία οφείλει να παρεμβαίνει στις αιτίες της ακρίβειας και όχι να αποζημιώνει εκ των υστέρων τους καταναλωτές με διάφορα pass από τα υπερέσοδα των έμμεσων φόρων.
«Γι’ αυτό δεσμευόμαστε για στοχευμένη μείωση του ΦΠΑ στα βασικά αγαθά», ανέφερε, προσθέτοντας ότι απαιτούνται ουσιαστικοί έλεγχοι κατά της αισχροκέρδειας, με ενισχυμένη Επιτροπή Ανταγωνισμού και ΔΙΜΕΑ που θα διαθέτει τα αναγκαία μέσα και επαρκές προσωπικό.
«Αυτά χρειάζονται, όχι να στέλνεις επιστολές στην φον ντερ Λάιεν», είπε χαρακτηριστικά.
Μεταρρύθμιση κράτους και θεσμών
Ως έκτη προτεραιότητα ο Νίκος Ανδρουλάκης έθεσε τη μεταρρύθμιση του κράτους, των θεσμών και της Δικαιοσύνης, τονίζοντας ότι για να υλοποιηθεί ένα νέο παραγωγικό μοντέλο χρειάζεται «ένα κράτος που υπηρετεί πραγματικά το δημόσιο συμφέρον».
Εξαπέλυσε σφοδρή επίθεση στο «επιτελικό κράτος» της Νέας Δημοκρατίας, το οποίο χαρακτήρισε «το μεγαλύτερο φιάσκο στη Μεταπολίτευση» και «κράτος-φέουδο», όπου, όπως είπε, τα «κονέ» με το πρωθυπουργικό γραφείο υπερισχύουν της αξιοκρατίας, της διαφάνειας και της λογοδοσίας.
«Απέναντι στο κράτος-φέουδο της σημερινής κυβέρνησης, εμείς προτείνουμε κάτι απλό αλλά και βαθιά ανατρεπτικό για τα ελληνικά δεδομένα: ένα κράτος που ο εκάστοτε πρωθυπουργός νιώθει και είναι ένοικος του Μεγάρου Μαξίμου και όχι ιδιοκτήτης», τόνισε.
Ο πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ συνέδεσε την κριτική του με υποθέσεις όπως ο ΟΠΕΚΕΠΕ και οι υποκλοπές, αλλά και με τις απευθείας αναθέσεις, τους μετακλητούς και τις αποκαλύψεις για κυκλώματα στη διοίκηση.
Ειδικά για τον ΟΠΕΚΕΠΕ, υποστήριξε ότι εάν ο οργανισμός είχε πρόεδρο επιλεγμένο μέσα από ανοιχτή διαδικασία, με πενταετή θητεία ανεξάρτητη από τον εκλογικό κύκλο, «δεν θα είχαμε φτάσει ποτέ στη σημερινή κατάντια που εκθέτει τη χώρα και υπονομεύει τον πρωτογενή τομέα».
Στο πλαίσιο αυτό, δεσμεύτηκε για ένα νέο, ενισχυμένο ΑΣΕΠ, με αποφασιστικό ρόλο στην επιλογή ανθρώπινου δυναμικού σε κρίσιμες θέσεις της δημόσιας διοίκησης.
Παράλληλα, προανήγγειλε βαθιές τομές στη Δικαιοσύνη και τη Διαφάνεια, με αλλαγή στον τρόπο επιλογής της ηγεσίας της Δικαιοσύνης, συνταγματική κατοχύρωση της Διαύγειας και της Εθνικής Αρχής Διαφάνειας, στην οποία, όπως είπε, θα ανατεθεί ο έλεγχος των οικονομικών των κομμάτων και των «πόθεν έσχες».
Ο Νίκος Ανδρουλάκης ανέφερε επίσης ότι το ΠΑΣΟΚ προτείνει την αποσύνδεση της ποινικής ευθύνης των υπουργών από την έγκριση της Βουλής, με αλλαγή εκ βάθρων του άρθρου 86 του Συντάγματος.
«Για εμάς, πραγματική μεταρρύθμιση δεν σημαίνει ψηφιοποίηση της υφιστάμενης γραφειοκρατίας. Πραγματική μεταρρύθμιση είναι η μετάβαση από το κράτος των ημετέρων στο κράτος των θεσμών», υπογράμμισε, προσθέτοντας: «Από το κράτος-λάφυρο στο κράτος δικαίου. Από το κράτος που υπηρετεί την εκάστοτε εκτελεστική εξουσία στο κράτος που υπηρετεί τον πολίτη».
Κάλεσμα απέναντι στη διαφθορά
Κλείνοντας την ομιλία του, ο Νίκος Ανδρουλάκης κάλεσε τα μέλη του ΣΕΒ να μη δείξουν ανοχή σε φαινόμενα διαφθοράς και σκανδάλων, τονίζοντας ότι αυτά απογοητεύουν τους πολίτες και κλονίζουν την εμπιστοσύνη τους στο κράτος και την πολιτική.
«Η σημερινή κυβέρνηση ό,τι είχε να δώσει, το έδωσε», ανέφερε, κατηγορώντας τη Νέα Δημοκρατία ότι αναζητά άλλοθι για τις αποτυχίες της συγκρινόμενη με την Ελλάδα των μνημονίων και όχι με την Ευρώπη του σήμερα.
Ο πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ υποστήριξε ότι κάθε φορά που αποκαλύπτεται ένα νέο οικονομικό σκάνδαλο, η κυβέρνηση «αρέσκεται να μιλά για παθογένειες», σαν να μη κυβερνά η ίδια τον τόπο εδώ και επτά χρόνια.
«Σας καλώ να μην υπάρχει ανοχή στα σκάνδαλα κι από τη δική σας πλευρά», τόνισε, απευθυνόμενος στο ακροατήριο του ΣΕΒ.
Όπως είπε, η ανακύκλωση συστημάτων εξουσίας που έχουν αποτύχει διαχειριστικά και έχουν «χρεοκοπήσει ηθικά» δεν σημαίνει σταθερότητα, αλλά στασιμότητα, με ορατό τον κίνδυνο της οπισθοδρόμησης.
Το διακύβευμα των εκλογών
Ο Νίκος Ανδρουλάκης έθεσε ως κεντρικό διακύβευμα της επόμενης εκλογικής αναμέτρησης όχι απλώς την εναλλαγή προσώπων και κομμάτων στην εξουσία, αλλά την αλλαγή κουλτούρας διακυβέρνησης.
«Η Ελλάδα χρειάζεται πολιτική αλλαγή», τόνισε, υποστηρίζοντας ότι το ζητούμενο είναι η χώρα να περάσει «από τη διαχείριση της παρακμής σε μια νέα εποχή προόδου, αξιοκρατίας και σεβασμού των θεσμών».
«Εγγυώμαι ότι μια αυριανή κυβέρνηση του ΠΑΣΟΚ θα ανοίξει νέους δρόμους για την παραγωγή, την καινοτομία, την κοινωνική δικαιοσύνη και τους ισχυρούς θεσμούς», ανέφερε.
Κλείνοντας, σημείωσε ότι στόχος είναι μια Ελλάδα «πιο παραγωγική για να την κάνουμε πιο δίκαιη, πιο ανταγωνιστική για να την κάνουμε πιο ανθεκτική, πιο σύγχρονη για να την κάνουμε πιο ανθρώπινη».
«Αυτή είναι η δική μας δέσμευση», επεσήμανε.
