Η απώλεια βάρους συνήθως είναι κάτι που μας χαροποιεί. Ωστόσο από μία ηλικία και μετά, δεν είναι πάντοτε «αθώα» αλλά ούτε και επιθυμητή, ειδικά όταν δεν οφείλεται σε συνειδητή προσπάθεια.
Είναι ένα σκηνικό γνώριμο σε πολλούς που ζουν ή έχουν καθημερινή επαφή με ηλικιωμένους ή ογκολογικούς ασθενείς. Οι διατροφικές συνήθειες συχνά μεταβάλλονται σταδιακά, ενώ η όρεξη τείνει να μειώνεται. Άτομα που παλαιότερα κατανάλωναν ένα πλήρες πρωινό ή ένα πλούσιο γεύμα, μπορεί να περιορίζονται σε έναν καφέ με δύο φρυγανιές το πρωί και σε μια μικρή μερίδα φαγητού το μεσημέρι.
Όταν οι αλλαγές αυτές συνδυάζονται με πτώση της ψυχικής διάθεσης και μειωμένη κοινωνικότητα, αποτελούν ένδειξη πιθανής δυσθρεψίας, μιας διαταραχής που παραμένει σε μεγάλο βαθμό άγνωστη στο ευρύ κοινό, παρά τις σοβαρές επιπτώσεις της στην υγεία.
Η δυσθρεψία επηρεάζει κυρίως τις πιο ευάλωτες ομάδες του πληθυσμού, όπως τους ηλικιωμένους και τους ογκολογικούς ασθενείς. Πολλοί από αυτούς δεν προσλαμβάνουν επαρκή ποσότητα ενέργειας και θρεπτικών συστατικών μέσω της διατροφής τους ή πάσχουν από νοσήματα που δεν επιτρέπουν στον οργανισμό τους να αξιοποιήσει τα θρεπτικά συστατικά που περιέχουν τα τρόφιμα, με αποτέλεσμα να μην καλύπτονται οι ανάγκες του οργανισμού.
Ειδικά οι ογκολογικοί ασθενείς που υποβάλλονται σε αντινεοπλασματικές θεραπείες (π.χ. χημειοθεραπεία, ακτινοθεραπεία) μπορεί να εμφανίσουν γαστρεντερικά συμπτώματα (π.χ. ναυτία, διάρροια ή δυσκοιλιότητα), αλλαγές στη γεύση και έντονο αίσθημα κόπωσης, τα οποία δυσχεραίνουν την επαρκή πρόσληψη τροφής.
Όποια κι αν είναι η αιτία, οι συνέπειες είναι κοινές: απώλεια βάρους και κυρίως μυϊκής μάζας, που μπορεί να παρατηρηθούν ακόμα και σε ανθρώπους που έως πρότινος είχαν παραπανίσια κιλά. Αδυναμία, κόπωση, μειωμένη λειτουργικότητα, αλλά και έκπτωση της πνευματικής λειτουργίας μπορεί να ακολουθήσουν.
Πολύ πιο συχνή απ’ ό,τι νομίζουμε
Μοιάζει παράδοξο σε μία χώρα όπως η Ελλάδα, όπου το φαγητό είναι συνυφασμένο με την κουλτούρα, τις χαρές και τις λύπες μας, να υπάρχουν άνθρωποι που ουσιαστικά υποσιτίζονται. Και όμως, η δυσθρεψία είναι πολύ πιο συχνή απ’ ό,τι νομίζουμε.
Υπολογίζεται ότι σχεδόν 1 στους 3 συναθρώπους μας ηλικίας άνω των 65 ετών βρίσκονται σε κίνδυνο να την εκδηλώσουν. Ακόμα πιο αυξημένο κίνδυνο διατρέχουν όσοι από αυτούς πάσχουν ταυτοχρόνως από υποκείμενα χρόνια νοσήματα, όπως καρδιαγγειακά, χρόνια αποφρακτική πνευμονοπάθεια (ΧΑΠ), άνοια ή άλλη γνωστική έκπτωση κ.λπ.
Εάν η δυσθρεψία δεν αναγνωριστεί και αντιμετωπιστεί έγκαιρα, οι επιπτώσεις στην καθημερινότητα μπορεί να είναι σημαντικές. Ο αυξημένος κίνδυνος πτώσεων και καταγμάτων, καθώς και οι συχνότερες εισαγωγές στο νοσοκομείο, αποτελούν ορισμένες μόνο από αυτές. Παράλληλα, αυξάνεται ο κίνδυνος απώλειας της ανεξαρτησίας, με αποτέλεσμα τα άτομα να χρειάζονται τη βοήθεια άλλων για τη φροντίδα τους και, τελικά, να οδηγούνται σε κοινωνική απομόνωση.
Ειδικά στους ογκολογικούς ασθενείς, 4 στους 10 διατρέχουν κίνδυνο εμφάνισης δυσθρεψίας κατά την εισαγωγή τους στο νοσοκομείο. Οι ασθενείς αυτοί έχουν αυξημένες ανάγκες σε ενέργεια (θερμίδες) και πρωτεΐνη. Ωστόσο, η νόσος, η φλεγμονή που προκαλεί και οι παρενέργειες των θεραπειών συχνά δυσχεραίνουν την επαρκή πρόσληψη τροφής. Ακόμη και μια μικρή απώλεια βάρους μπορεί να είναι επιβαρυντική για τους ασθενείς αυτούς. Επιπλέον, η δυσθρεψία ενδέχεται να επηρεάσει αρνητικά την αποτελεσματικότητα της θεραπείας και την έκβαση της νόσου.
Κρίσιμη η σωστή διατροφή
Η καθημερινή κάλυψη των αναγκών σε θρεπτικά συστατικά έχει εξαιρετικά μεγάλη σημασία για όσους διατρέχουν κίνδυνο δυσθρεψίας. Κάθε μία από τις ευάλωτες ομάδες έχει τις δικές της ξεχωριστές ανάγκες σε θρεπτικά συστατικά.
Οι ηλικιωμένοι, για παράδειγμα, χρειάζονται αυξημένη πρόσληψη πρωτεΐνης για τη διατήρηση της μυϊκής μάζας, καθώς και επαρκή πρόσληψη βιταμίνης D για την υγεία των οστών και τη σωστή λειτουργία του ανοσοποιητικού συστήματος.
Αντίστοιχα, οι ογκολογικοί ασθενείς έχουν αυξημένες ανάγκες σε ενέργεια, πρωτεΐνες και συγκεκριμένα θρεπτικά συστατικά, όπως τα ωμέγα-3 λιπαρά οξέα.
Καθημερινός σύμμαχος τα σκευάσματα ειδικής διατροφής
Όταν ένας άνθρωπος έχει μειωμένη όρεξη, μεταβολές στην γεύση ή δυσκολεύεται να καταναλώσει τις απαραίτητες ποσότητες τροφής για οποιονδήποτε λόγο, είναι δύσκολο να καλύψει επαρκώς τις διατροφικές του ανάγκες. Σε αυτές τις περιπτώσεις, τα σκευάσματα ειδικής διατροφής μπορούν να αποτελέσουν πολύτιμο σύμμαχο.
Τα σκευάσματα αυτά χαρακτηρίζονται από υψηλή θρεπτική πυκνότητα. Με απλά λόγια, σε μικρό όγκο παρέχουν μεγάλη ποσότητα ενέργειας και πολύτιμων θρεπτικών συστατικών, όπως πρωτεΐνες, βιταμίνες και ιχνοστοιχεία. Με τον τρόπο αυτό συμβάλλουν αποτελεσματικά στη διατροφική υποστήριξη και στη διαχείριση της δυσθρεψίας.
Συνήθως διατίθενται σε μορφή πόσιμου διαλύματος, κρέμας ή σκόνης, ώστε να ενσωματώνονται ευκολότερα στο εξατομικευμένο διατροφικό πλάνο κάθε ατόμου.
Υπάρχουν επίσης σκευάσματα ειδικής διατροφής που έχουν σχεδιαστεί για να καλύπτουν τις ιδιαίτερες ανάγκες συγκεκριμένων ομάδων πληθυσμού. Για παράδειγμα, οι επαγγελματίες υγείας μπορεί να συστήσουν σκευάσματα με ωμέγα‑3 λιπαρά οξέα κατά τη διάρκεια ή μετά την ογκολογική θεραπεία.
Τα σκευάσματα ειδικής διατροφής μπορούν να συμβάλουν στην κάλυψη αυξημένων διατροφικών αναγκών και να υποστηρίξουν τη θρεπτική κατάσταση ατόμων που δυσκολεύονται να καλύψουν τις ανάγκες τους αποκλειστικά μέσω της συνήθους διατροφής.
Η κατανάλωσή τους θα πρέπει να γίνεται καθημερινά σύμφωνα με τις οδηγίες του ιατρού ή του διαιτολόγου. Δεν υποκαθιστούν τα γεύματα, αλλά λειτουργούν συμπληρωματικά στο πλαίσιο της διατροφικής διαχείρισης της δυσθρεψίας.
Fortimel: Σκευάσματα ειδικής διατροφής για ευρύ φάσμα διατροφικών αναγκών
Η σειρά Fortimel της Nutricia περιλαμβάνει σκευάσματα ειδικής διατροφής που προορίζονται για τη διατροφική διαχείριση ατόμων με δυσθρεψία ή ατόμων που διατρέχουν κίνδυνο εμφάνισής της. Πρόκειται για υπερπρωτεΐνικά και υπερθερμιδικά τρόφιμα για ειδικούς ιατρικούς σκοπούς και χορηγούνται με την επίβλεψη επαγγελματία υγείας.
Τα σκευάσματα αυτά διατίθενται σε διαφορετικές μορφές και γεύσεις και σε μικρό όγκο, ώστε να ενσωματώνονται πιο εύκολα στο καθημερινό διαιτολόγιο ατόμων που δυσκολεύονται να καλύψουν τις διατροφικές τους ανάγκες αποκλειστικά μέσω της συνήθους διατροφής.
Στη σειρά Fortimel της Nutricia συμπεριλαμβάνονται τα εξής σκευάσματα ειδικής διατροφής:
- Fortimel Protein 1.5 kcal/ml: Είναι υπερπρωτεϊνικό (18g πρωτεΐνης ανά μπουκάλι) και υπερθερμιδικό (300 θερμίδες ανά μπουκάλι). Διατίθεται σε τρεις γεύσεις (βανίλια, σοκολάτα, φράουλα).
- Fortimel Forticare Sensations 2.4 kcal/ml: Μικρού όγκου (125 ml), με ωμέγα-3 λιπαρά οξέα και βιταμίνη D. Είναι υπερπρωτεϊνικό (18g πρωτεΐνης ανά μπουκάλι), υπερθερμιδικό (306 θερμίδες ανά μπουκάλι), σε ειδικά προσαρμοσμένες γεύσεις για ογκολογικούς ασθενείς. Οι γεύσεις είναι δροσιστικό μάνγκο ροδάκινο και δροσιστικό βατόμουρο.
- Fortimel Creme protein 1,6 kcal: Η κρέμα της σειράς. Είναι υπερπρωτεϊνική (12g πρωτεΐνης ανά κύπελλο) και υπερθερμιδική (200 θερμίδες ανά κύπελλο). Διατίθεται σε γεύση βανίλια, σοκολάτα και μπανάνα.
Ενημερωτική εκστρατεία «Δώσε βάρος σε όσα έχουν αξία»
Η ενημερωτική εκστρατεία «Δώσε βάρος σε όσα έχουν αξία» του Fortimel της Nutricia έχει στόχο να αναδείξει το ζήτημα της δυσθρεψίας, μιας κατάστασης που επηρεάζει σημαντικό αριθμό ατόμων και συχνά παραμένει υποδιαγνωσμένη. Μέσα από την εκστρατεία παρέχεται ενημέρωση για τα αίτια, τις επιπτώσεις, καθώς και για τη σημασία της έγκαιρης αναγνώρισης και διαχείρισής της.
Μάθετε περισσότερα για την δυσθρεψία και τους τρόπους διαχείρισής της με τα Ειδικά Θρεπτικά Σκευάσματα Fortimel στο www.dosevaros.gr. Παρακολουθήστε επίσης το βίντεο της καμπάνιας «Δώσε βάρος σε όσα έχουν αξία».
Εάν υποψιάζεστε ότι εσείς ή ένα αγαπημένο σας πρόσωπο αντιμετωπίζει κίνδυνο δυσθρεψίας λόγω ηλικίας, νόσου ή άλλης κατάστασης υγείας, συμβουλευτείτε τον θεράποντα ιατρό, τον διαιτολόγο ή τον φαρμακοποιό σας.
Μπορείτε επίσης να πραγματοποιήσετε έναν αρχικό έλεγχο κινδύνου δυσθρεψίας μέσω της «έξυπνης» εφαρμογής https://www.dosevaros.gr/elegchos-dysthrepsias/.
Τα Fortimel είναι Τρόφιμα για Ειδικούς Ιατρικούς Σκοπούς για τη διαιτητική διαχείριση της δυσθρεψίας (υποθρεψίας) που σχετίζεται με ασθένεια και χορηγούνται υπό την επίβλεψη Επαγγελματία Υγείας. Το Fortimel Forticare Sensations 2.4kcal/ml είναι Τρόφιμο για Ειδικούς Ιατρικούς Σκοπούς για τη διαιτητική διαχείριση ασθενών με δυσθρεψία (υποθρεψία) ή υπό διατροφικό ρίσκο εμφάνισης αυτής λόγω ασθένειας όπως καρκίνος, χρόνια καταβολική νόσος ή καχεξία. Χορηγείται υπό την επίβλεψη Επαγγελματία Υγείας. Αρ. Γνωστοποίησης ΕΟΦ: FORTIMEL FORTICARE SENSATIONS 2,4KCAL 67587/06-06-2024, FORTIMEL CREME PROTEIN 1,6KCAL 68780/10-06-2024, FORTIMEL PROTEIN 1,5KCAL 82379/27-07-2023. Τα προϊόντα δεν υπόκεινται σε διαδικασία αδειοδότησης.
