Γρίφος τα «φέσια» στο ρεύμα
Τη χρυσή τομή επιχειρεί να βρει το ΥΠΕΝ για το φαινόμενο του ενεργειακού τουρισμού και τα ληξιπρόθεσμα χρέη ρεύματος, ύψους 3 δισ. ευρώ. Οι προμηθευτές πίεσαν το υπουργείο ώστε να διακόπτεται η ηλεκτροδότηση σε όσους συσσωρεύουν οφειλές, τελικά όμως υιοθετήθηκε μια πιο μετριοπαθής στάση: όσοι χρωστούν θα μπορούν να απορρίπτονται από τις εταιρείες για σύναψη νέου συμβολαίου, διατηρώντας ωστόσο τη διέξοδο της καθολικής υπηρεσίας. Τι σημαίνει αυτό στην πράξη; Την καθολική υπηρεσία υποχρεούνται να προσφέρουν ως ύστατη λύση οι προμηθευτές που κατέχουν συγκεκριμένο μερίδιο αγοράς και άνω. Χαρακτηρίζεται, όμως, από ιδιαίτερα υψηλή, ρυθμιζόμενη τιμή.
Εδώ ακριβώς έγκειται το παράλογο της υπόθεσης: άνθρωποι που ήδη δυσκολεύονται να ανταποκριθούν στους λογαριασμούς τους οδηγούνται τελικά στο ακριβότερο ρεύμα, με αποτέλεσμα να περιέρχονται σε ακόμη δυσχερέστερη θέση.
Τι αλλάζει από σήμερα στο ράφι
Η Εθνική Πρωτοβουλία μείωσης τιμών μπαίνει επιτέλους σε εφαρμογή από σήμερα. Το στοίχημα βέβαια, δεν ήταν ποτέ ο αριθμός των κωδικών αλλά η ουσία τους. Το υπουργείο Ανάπτυξης επιδίωξε από την αρχή μια λίστα που να αγγίζει πραγματικά το καθημερινό καλάθι, όχι μια συλλογή δευτερευόντων προϊόντων για τα οποία κανείς δεν θα έδινε σημασία. Ο στόχος που έχει τεθεί είναι να ξεπεραστούν τα 1.500 προϊόντα συνολικά.
Μέχρι τις τελευταίες ώρες πριν από την έναρξη, 69 προμηθευτές είχαν δώσει το παρών με πάνω από 800 κωδικούς επώνυμων προϊόντων. Σε αυτούς προστίθενται 100 κωδικοί ιδιωτικής ετικέτας και 300 κωδικοί σχολικών ειδών, καθώς στην πρωτοβουλία συμμετέχουν και αλυσίδες λιανικής πέρα από τα σούπερ μάρκετ. Στο ράφι, τη μεγαλύτερη παρουσία καταγράφουν το γάλα, το γιαούρτι, τα τυριά και τα αυγά, μαζί με τα είδη προσωπικής υγιεινής όπως σαμπουάν, αφρόλουτρα, ξυριστικά, οδοντόκρεμες και σερβιέτες. Ακολουθούν τα ζυμαρικά, το ρύζι, τα όσπρια, ο καφές, τα δημητριακά, τα αλλαντικά, το ψωμί, το αλεύρι, τα βρεφικά είδη και οι σοκολάτες. Στη λίστα μπαίνουν επίσης αναψυκτικά, χυμοί, κατεψυγμένα, φρούτα και λαχανικά, έτοιμα γεύματα, νωπό κρέας, λάδια και βούτυρα.
Το κρίσιμο ερώτημα, όμως, είναι πόσο θα φανεί η μείωση στην τσέπη. Οι εκπτώσεις που έχουν δηλώσει οι προμηθευτές κυμαίνονται από 5% έως 30%, με μέσο όρο γύρω στο 6,5%. Έξι στις δέκα δηλωμένες μειώσεις, όμως, βρίσκονται στο κατώτερο άκρο, δηλαδή στο 5%.
Που βρίσκονται οι περισσότερες νέες οικοδομές
Αν υπάρχει ένα στοιχείο που ξεχωρίζει από τα δεδομένα της ΕΛΣΤΑΤ για την οικοδομική δραστηριότητα το δωδεκάμηνο Ιούνιος 2025 – Μάιος 2026, αυτό αφορά τη συγκέντρωση σε λίγες μόλις περιφέρειες. Η Αττική βρίσκεται σταθερά στην κορυφή, με περισσότερα από 10 εκατ. κυβικά μέτρα όγκου, ποσοστό που αντιστοιχεί σχεδόν στο 30% του συνολικού πανελλαδικού μεγέθους. Ακολουθεί η Κεντρική Μακεδονία με 7,3 εκατ. κ.μ., περιφέρεια που ενισχύεται και από το επενδυτικό πρόγραμμα του 1,44 δισ. ευρώ με αντικείμενο την αναβάθμιση της Θεσσαλονίκης. Οι δύο αυτές περιφέρειες μαζί αθροίζουν 17,3 εκατ. κ.μ., περισσότερο δηλαδή από το μισό του συνολικού όγκου της χώρας, που ανέρχεται σε 34,4 εκατ. κ.μ. Την πεντάδα συμπληρώνουν η Κρήτη με 2,6 κ.μ., η Θεσσαλία (2,3 εκατ. κ.μ.) και το Νότιο Αιγαίο με ελαφρώς λιγότερο από 2 εκατ. κ.μ.
Ενδιαφέρον παρουσιάζει η εικόνα όταν το κριτήριο αλλάζει από όγκο σε αριθμό αδειών. Εκεί η Θεσσαλία υποχωρεί στην έκτη θέση, ξεπερασμένη από το Νότιο Αιγαίο (3.078 άδειες) και τα Ιόνια Νησιά (2.426 άδειες). Το γεγονός αυτό δείχνει πως ο μεγάλος όγκος της Θεσσαλίας δεν προέρχεται από πολλές μικρές άδειες, αλλά από λιγότερα, μεγαλύτερης κλίμακας έργα. Αντίθετα, σε περιφέρειες όπως τα νησιά του Αιγαίου και τα Ιόνια, η δραστηριότητα μοιάζει πιο κατακερματισμένη, με περισσότερες αλλά μικρότερες κατασκευές.
Στένεψε η κάνουλα των τραπεζών προς επαγγελματίες
Η Τράπεζα της Ελλάδος ανακοίνωσε ότι η χρηματοδότηση ελεύθερων επαγγελματιών, αγροτών και ατομικών επιχειρήσεων μειώθηκε κατά 3% σε ετήσια βάση τον Ιούλιο. Την ώρα που η συνολική χρηματοδότηση του ιδιωτικού τομέα αυξάνεται κατά 6,8%, η συγκεκριμένη κατηγορία κινείται αντίστροφα, καταγράφοντας αρνητική μηνιαία καθαρή ροή 83 εκατ. ευρώ. Το πρόβλημα δεν εμφανίστηκε αιφνιδίως τον Ιούλιο. Ήδη από τον Ιούνιο η ίδια κατηγορία κατέγραφε ετήσια μείωση χρηματοδότησης 2,6%· η υποχώρηση, επομένως, επιτείνεται. Επιβράδυνση καταγράφεται και στις επιχειρήσεις, καθώς η ετήσια αύξηση της χρηματοδότησης περιορίστηκε στο 8,9% από 10,2%, ενώ η μηνιαία καθαρή ροή διαμορφώθηκε επίσης σε αρνητικά επίπεδα, στα 2,55 δισ. ευρώ.
Οι δίαυλοι επικοινωνίας του ΥΠΕΞ
Σταθερή θέση του ΥΠΕΞ είναι ότι η χώρα μας πρέπει να έχει ανοικτούς διαύλους επικοινωνίας με την Τουρκία, παρά τις επιθετικές της θέσεις. Μια άποψη που εκ πρώτης όψεως μοιάζει συνετή και την οποία επανέλαβε την Παρασκευή στη Βουλή ο υπουργός, Γιώργος Γεραπετρίτης. Οι δίαυλοι επικοινωνίας, όμως, λαμβάνουν διαφορετική έννοια αν με αυτούς εννοούμε να κοινοποιείται στην Άγκυρα κάθε κίνηση της Ελλάδας για έργα στο Αιγαίο, όπως το καλώδιο Ελλάδας-Κύπρου. Πόσο συνετή θα ήταν μια τέτοια πρακτική;
Βιομηχανία: Επιτέλους νέο χωροταξικό
Η Ελλάδα απέκτησε -επιτέλους νέο Ειδικό Χωροταξικό Πλαίσιο για τη Βιομηχανία και την Εφοδιαστική Αλυσίδα, αντικαθιστώντας το σχέδιο του 2009, με σκοπό να διαμορφωθούν σαφείς κανόνες, οργανωμένα Επιχειρηματικά Πάρκα και παραγωγική ανθεκτικότητα. Όλα αυτά είναι ενθαρρυντικά, μέχρι να αναλογιστεί κανείς ότι χρειάστηκαν δεκαεπτά χρόνια για να επικαιροποιηθεί ο προηγούμενος χάρτης. Εν τω μεταξύ, φορείς της αγοράς είχαν ήδη επισημάνει κενά, αντιφάσεις και ελλείψεις στις υποδομές, ζητώντας νέα διαβούλευση. Ας επισημανθεί ότι το νέο νομοθετικό πλαίσιο δεν εξασφαλίζει αυτομάτως νέες επενδύσεις στον κλάδο. Αυτό θα αποτελέσει το ουσιαστικό τεστ, καθώς η βιομηχανία χρειάζεται να γνωρίζει πού, πώς, πότε και με ποιο κόστος μπορεί να αναπτύξει εγκαταστάσεις, προκειμένου να πειστούν οι επιχειρήσεις να τοποθετήσουν κεφάλαια.
Υπογραφές για το πάρκο-μαμούθ
Για μεθαύριο Τετάρτη έχει προγραμματιστεί να λάβει χώρα η εκδήλωση για την υπογραφή της σύμβασης για το Μητροπολιτικό Πάρκο «ΑΕΝΑΟΝ» μεταξύ της κοινοπραξίας ΤΕΡΝΑ-ΜΕΤΚΑ-Ηλιοχώρα ΕΛΕΜΚΑ και της Περιφέρειας Αττικής. Ο συμβατικός προϋπολογισμός της δεύτερης φάσης, που αφορά τη διαμόρφωση του ίδιου του πάρκου, ανέρχεται σε 241,55 εκατ. ευρώ χωρίς ΦΠΑ και 299,53 εκατ. με ΦΠΑ, ενώ η συνολική χρηματοδότηση του σχεδιασμού φτάνει τα 370 εκατ. ευρώ, με τη συνδρομή της Ευρωπαϊκής Επιτροπής. Το εργοτάξιο εγκαθίσταται τον Νοέμβριο, οι κύριες εργασίες ξεκινούν τον Ιανουάριο του 2027 και το πάρκο των 741 στρεμμάτων αναμένεται να ανοίξει για το κοινό το δεύτερο εξάμηνο του 2029. Περίπου το 75% της έκτασης θα καλυφθεί από πράσινο, με πάνω από 4.000 δέντρα και 185.000 θάμνους, ενώ το υπόλοιπο 25% θα φιλοξενήσει αθλητικές και πολιτιστικές εγκαταστάσεις, χώρους εκδηλώσεων και ποδηλατοδρόμους.
Τήρηση της κυβερνητικής δέσμευσης ζητούν οι φωτοβολταϊκοί
Επιστολή στο ΥΠΟΙΚ απέστειλαν οι φωτοβολταϊκοί παραγωγοί μέσω του συνδέσμου ΣΠΕΦ, με την οποία ζητούν να εφαρμοστεί επιτέλους μια πάγια κυβερνητική δέσμευση: η κατάργηση του τέλους επιτηδεύματος για τα νομικά πρόσωπα. Όπως τονίζουν, η συγκεκριμένη χρέωση συνιστά ιδιαίτερη στρέβλωση στην περίπτωση των φωτοβολταϊκών: «Κάθε παραγωγική εγκατάσταση εκτός της έδρας αντιμετωπίζεται ως υποκατάστημα, ακόμη και όταν πρόκειται για έναν πλήρως αυτοματοποιημένο σταθμό, χωρίς προσωπικό, εμπορικό κατάστημα, έκδοση τιμολογίων ή αυτοτελή διοικητική λειτουργία. Με τον τρόπο αυτό το τέλος πολλαπλασιάζεται ανά εγκατάσταση, χωρίς καμία σύνδεση με την πραγματική οικονομική κατάσταση της επιχείρησης», ανέφερε σχετικά ο ΣΠΕΦ.
