Κι όμως, σε έναν τομέα η Ελλάδα γίνεται Ευρώπη
Στο ένα τρίτο του επιπέδου του 2019 περιορίστηκε το κενό στις επενδύσεις της Ελλάδας έναντι της Ε.Ε., σύμφωνα με στοιχεία από διπλωματικές πηγές των Βρυξελλών, με τον μηχανολογικό εξοπλισμό να στηρίζει τη σύγκλιση. Το 2025 οι πάγιες επενδύσεις στην Ελλάδα έφτασαν το 16,9% του ΑΕΠ, με την απόσταση από τον ευρωπαϊκό μέσο όρο να έχει μειωθεί σε περίπου 3,5 ποσοστιαίες μονάδες, από σχεδόν 11 το 2019. Στα μηχανήματα η εικόνα έχει ήδη αντιστραφεί, καθώς από το 2022 η Ελλάδα επενδύει στον συγκεκριμένο εξοπλισμό μεγαλύτερο ποσοστό του ΑΕΠ από τον μέσο όρο της Ε.Ε. Αυτό περιορίζει τη συνολική απόσταση, ενώ η χώρα εξακολουθεί να υστερεί σε άλλες κατηγορίες, από τις κατασκευές έως τις επενδύσεις σε έρευνα και ανάπτυξη ή σε λογισμικό.
Χαμηλές παραμένουν οι επενδύσεις σε κατοικίες
Ωστόσο, το επενδυτικό κενό που έκλεισε στα μηχανήματα παραμένει μεγάλο στις κατοικίες, όπου το μερίδιο των επενδύσεων στο ΑΕΠ της Ελλάδας υπολειπόταν το 2025 κατά πάνω από δύο ποσοστιαίες μονάδες του μέσου όρου της Ε.Ε. Σύμφωνα με τις ίδιες πηγές των Βρυξελλών, η υστέρηση στις επενδύσεις σε κατοικίες αντιστοιχούσε σε πάνω από το μισό του συνολικού επενδυτικού κενού της Ελλάδας από την Ε.Ε. Στο σκέλος της προσφοράς, οι ευρωπαϊκές συστάσεις για την Ελλάδα δίνουν βάρος στην αύξηση των προσιτών και κοινωνικών κατοικιών, με παρεμβάσεις που περιλαμβάνουν νέο οικοδομικό κανονισμό. Ζητούν επίσης να τεθούν σε ισχύ τα πολεοδομικά σχέδια σε όλη τη χώρα, ώστε να είναι σαφές πού μπορεί να προχωρήσει η δόμηση και με ποιους όρους.
Γκολ στην παράταση για τα ανταποδοτικά των data center
Σε μια αλλαγή της τελευταίας στιγμής προχώρησε η κυβέρνηση στο νομοσχέδιο για την ηλεκτρική ενέργεια και τα κέντρα δεδομένων, που υπερψηφίστηκε την Τετάρτη στη Βουλή. Στο αρχικό κείμενο προβλεπόταν ότι οι ιδιοκτήτες των κέντρων δεδομένων υποχρεούνται να καταβάλουν ετήσιο ανταποδοτικό τέλος ύψους 15.000 ευρώ ανά εγκατεστημένο μεγαβάτ στους τοπικούς ΟΤΑ. Εν τέλει η διάταξη άλλαξε και το σχετικό ποσό ανέβηκε στα 20.000 ευρώ, κάτι που ασφαλώς ευνοεί τους δήμους.
Γιατί και πώς ευνοείται εμμέσως ενεργειακός παίκτης
Στους ευνοημένους των τελικών αλλαγών του νομοσχεδίου συγκαταλέγεται και ο επιχειρηματίας Δημήτρης Κοπελούζος. Ο λόγος είναι ότι προστέθηκε πρόβλεψη ώστε το ηλεκτρικό ρεύμα που θα τροφοδοτεί τα data center να μπορεί να προέρχεται και από τρίτες χώρες. Στην πράξη αυτό βάζει μέσα στο παιχνίδι και τη μεγάλη ηλεκτρική διασύνδεση Ελλάδας – Αιγύπτου, GREGY, την οποία αναπτύσσει ο επώνυμος όμιλος. Το σχέδιο προβλέπει την υλοποίηση μεγάλων έργων ΑΠΕ στην Αίγυπτο και μεταφορά του ρεύματος στην Ελλάδα τα επόμενα χρόνια.
«Ανάσα» για τους επενδυτές στις μπαταρίες
Μια ακόμη αλλαγή στο νομοσχέδιο έχει να κάνει με το χρονικό περιθώριο που έχουν στη διάθεσή τους οι επενδυτές στις επιδοτούμενες μπαταρίες. Πρόκειται για έργα περί τα 900 MW από τους τρεις διαγωνισμούς που διενεργήθηκαν προ μερικών ετών και υλοποιούνται φέτος.
Το πλαίσιο προέβλεπε ότι αν μεσολαβήσει περίοδος οκτώ μηνών ανάμεσα στη δοκιμαστική και στην εμπορική λειτουργία του εκάστοτε έργου, τότε για κάθε έναν μήνα επιπλέον καθυστέρησης, η τιμή που «κλείδωσε» στη δημοπρασία θα μειώνεται κατά 2%. Τελικά η προθεσμία παρατάθηκε στους δέκα μήνες, αφήνοντας στις εταιρείες περισσότερη ελευθερία κινήσεων.
Αντίστοιχα, τέσσερις μήνες παράταση δόθηκε στους ιδιοκτήτες σταθμών ηλεκτροπαραγωγής με αέριο ή πετρέλαιο που θέλουν να προσθέσουν αποθήκευση ενέργειας. Από τον Μάρτιο του 2027, η καταληκτική ημερομηνία των αιτήσεων μετατέθηκε για τον Ιούλιο του ίδιου έτους.
Τι δείχνει η κίνηση στα μεγαλύτερα περιφερειακά αεροδρόμια
Mε 3,6 εκατ. επιβάτες έκλεισε τον Οκτώβριο η Fraport Greece, που διαχειρίζεται 14 περιφερειακά αεροδρόμια της χώρας. Η αύξηση περιορίστηκε στο 1,9% και αντιστοιχεί σε 65.000 επιβάτες περισσότερους από πέρσι, με την άνοδο να τροφοδοτούν η Ρόδος, τα Χανιά και η Κέρκυρα, ενώ η Θεσσαλονίκη, η Μύκονος και η Σαντορίνη έχασαν διεθνή κίνηση. Η εσωτερική κίνηση αυξήθηκε 2,6% στους 733.000 επιβάτες και η διεθνής 1,7% στους 2,8 εκατ. Εννέα αεροδρόμια έχουν ήδη ξεπεράσει την κίνηση ολόκληρου του 2025, μεταξύ τους Χανιά, Ζάκυνθος, Ρόδος και Μύκονος. Ο μέσος συντελεστής πληρότητας, το ποσοστό των θέσεων που καλύφθηκαν, υποχώρησε στο 80,6% από 82,1%. Από την έναρξη της παραχώρησης, τα αεροδρόμια έχουν υποδεχτεί περίπου 289 εκατ. επιβάτες. Τι φανερώνουν τα μεγέθη; Κόπωση. Από τον Μάιο έως τον Ιούλιο οι αυξήσεις κυμάνθηκαν μεταξύ 4,7% και 6%. Τον Σεπτέμβριο έπεσαν στο 4,2% και τώρα στο 1,9%, ενώ τα αεροπλάνα γεμίζουν λιγότερο. Η θερινή σεζόν ολοκληρώθηκε στις 24 Οκτωβρίου, ενώ οι μήνες που ακολουθούν μέχρι τα τέλη της χρονιάς χαρακτηρίζονται από έντονη εποχικότητα.
Στο μονοπάτι του €1 δισ. η Premia
Η Premia Properties, εισηγμένη εταιρεία ακινήτων, ανακοίνωσε στο εννεάμηνο έσοδα €32,6 εκατ. (+26%) και προσαρμοσμένα λειτουργικά κέρδη χωρίς τις αναπροσαρμογές αξίας ακινήτων (Ebitda), €23,8 εκατ. (+38%). Σχεδόν όσο όλο το 2025 (€24,1 εκατ.). Τα καθαρά κέρδη έπεσαν στα €10,9 εκατ. από €28 εκατ., επειδή πέρυσι είχαν εισπραχθεί υπεραξίες €18,8 εκατ. έναντι €1,6 εκατ. φέτος, ενώ τα χρηματοοικονομικά έξοδα αυξήθηκαν στα €15,3 εκατ.
Η αξία του χαρτοφυλακίου αγγίζει τα €766,8 εκατ. Στόχος είναι να ξεπεράσει το €1 δισ. με την ολοκλήρωση της επένδυσης στα τρία ξενοδοχεία του ομίλου ΑΚΤΙ (συμφωνία άνω των €250 εκατ.) σε Ρόδο και Κω. Η εταιρεία διατηρεί την ετήσια πρόβλεψη για έσοδα €42-43 εκατ. και Ebitda €29-30 εκατ. Ο καθαρός δανεισμός έφτασε τα €479,6 εκατ. και ο δείκτης δανεισμού προς αξία ακινήτων (Net LTV) το 63% από 57%. Tο μέσο κόστος δανείων είναι 3,8%, με 64% σε σταθερό επιτόκιο.
Οι σούπερ δορυφόροι
Δύο είναι τα ζητούμενα σε σχέση με τον πρώτο διαγωνισμό του νέου Εθνικού Διαστημικού Προγράμματος «HELLAS–SPACE 2.0» που προκήρυξαν ο Ευρωπαϊκός Οργανισμός Διαστήματος (ESA), σε συνεργασία με το Υπουργείο Ψηφιακής Διακυβέρνησης και Τεχνητής Νοημοσύνης και το Ελληνικό Κέντρο Διαστήματος (ΕΛΚΕΔ). Πρώτον, να έχει ολοκληρωθεί η επιλογή αναδόχου πριν τις επικείμενες εθνικές εκλογές, δεδομένου ότι η σχετική διαδικασία καθυστερεί μέχρι να πραγματοποιηθεί η υποβολή προσφορών, η αξιολόγησή τους, η ενδεχόμενη υποβολή ενστάσεων κτλ.. Δεύτερον, να υλοποιηθεί εντός του προβλεπόμενου χρονοδιαγράμματος. Στο δια ταύτα, ο διαγωνισμός 69 εκατ. ευρώ είναι ιδιαίτερα σημαντικός, καθώς η χώρα θα αποκτήσει τρεις οπτικούς δορυφόρους παρατήρησης της Γης, οι οποίοι θα φωτογραφίζουν την Ελλάδα και τη Μεσόγειο με ανάλυση έως 30 εκατοστά. Οι δορυφόροι θα χαρτογραφούν πυρκαγιές και πλημμύρες, θα εντοπίζουν αυθαίρετα σε δάση και ακτές και θα βοηθούν το Λιμενικό να βρίσκει πλοία που έχουν κλείσει τον πομπό αναγνώρισής τους.
