Η έντονη δραστηριότητα στην αγορά ακινήτων συνεχίζει να ενισχύει τα δημόσια έσοδα, με τους φόρους μεταβίβασης να καταγράφουν σημαντική αύξηση κατά το πρώτο τρίμηνο του 2026.
Παρά τις υψηλές τιμές των ακινήτων και το αβέβαιο διεθνές γεωπολιτικό περιβάλλον, τα κρατικά έσοδα από τις μεταβιβάσεις ακινήτων αυξήθηκαν κατά 14% σε σύγκριση με την αντίστοιχη περίοδο του προηγούμενου έτους. Ο συνολικός φόρος επί των μεταβιβάσεων κτιρίων, οικοπέδων και αγροτεμαχίων διαμορφώθηκε σε 149,37 εκατ. ευρώ, από 130,86 εκατ. ευρώ το αντίστοιχο διάστημα του 2025.
ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ
Ειδικότερα, στις μεταβιβάσεις οικοδομών ο φόρος μεταβίβασης αυξήθηκε κατά 14,28%, φτάνοντας τα 125,53 εκατ. ευρώ, έναντι 109,84 εκατ. ευρώ το πρώτο τρίμηνο του 2025. Στις μεταβιβάσεις οικοπέδων και αγροτεμαχίων, ο βεβαιωμένος φόρος ανήλθε σε 23,84 εκατ. ευρώ, από 21,02 εκατ. ευρώ πέρυσι, παρουσιάζοντας αύξηση 13,42%.
Ιδιαίτερα ισχυρή ήταν η εικόνα τον Μάρτιο. Ο φόρος μεταβίβασης που βεβαιώθηκε για αγοραπωλησίες οικοδομών έφτασε τα 44,29 εκατ. ευρώ, έναντι 36,97 εκατ. ευρώ τον Μάρτιο του 2025, παρουσιάζοντας αύξηση σχεδόν 20% (19,8%). Παρόμοια ήταν η τάση και στις μεταβιβάσεις οικοπέδων και αγροτεμαχίων, όπου ο φόρος μεταβίβασης ανήλθε σε 8,57 εκατ. ευρώ από 7 εκατ. ευρώ τον αντίστοιχο μήνα του προηγούμενου έτους, καταγράφοντας αύξηση 22,44%.
Συνολικά, τα έσοδα από φόρο μεταβίβασης κτιρίων, οικοπέδων και αγροτεμαχίων τον Μάρτιο έφτασαν τα 52,85 εκατ. ευρώ, έναντι 43,97 εκατ. ευρώ τον Μάρτιο του 2025, καταγράφοντας άνοδο 20,2%. Ειδικά τον περασμένο Μάρτιο, η αύξηση των εσόδων από το φόρο μεταβίβασης άγγιξε το 20%.
ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ
Άνοδος και σε κληρονομιές, δωρεές και γονικές παροχές
Σύμφωνα με τα στοιχεία της Ανεξάρτητης Αρχής Δημοσίων Εσόδων (ΑΑΔΕ), ανοδικά κινήθηκαν στο πρώτο τρίμηνο φέτος και οι μεταβιβάσεις που συνδέονται με κληρονομιές, δωρεές και γονικές παροχές. Οι φόροι και τα τέλη, ανήλθαν περίπου σε 60,4 εκατ. ευρώ, έναντι 56,95 εκατ. ευρώ το πρώτο τρίμηνο του 2025 (αύξηση 6%). Η αύξηση αυτή συνδέεται και με τη διατήρηση του υψηλού αφορολόγητου ορίου των 800.000 ευρώ για γονικές παροχές και δωρεές μεταξύ συγγενών πρώτου βαθμού, το οποίο εξακολουθεί να ενθαρρύνει τη μεταβίβαση περιουσιακών στοιχείων.
Επιμέρους τον Μάρτιο του 2026 οι φόροι και τα τέλη κληρονομιών ανήλθαν σε 16,73 εκατ. ευρώ, από 14,65 εκατ. ευρώ τον Μάρτιο του 2025, αυξημένα κατά 14,21%. Παράλληλα, οι φόροι και τα τέλη δωρεών, γονικών και λοιπών παροχών αυξήθηκαν κατά 34,9%, φτάνοντας τα 5,32 εκατ. ευρώ, από 3,94 εκατ. ευρώ πέρυσι.
Εξονυχιστικοί έλεγχοι
Οι μεταβιβάσεις ακινήτων, βρίσκονται διαρκώς στο «μικροσκόπιο» της ΑΑΔΕ, ιδιαίτερα μετά την αύξηση του αφορολογήτου ορίου των γονικών παροχών και δωρεών στις 800.000 ευρώ το 2021.
Για φέτος η Φορολογική Αρχή σχεδιάζει να διενεργήσει ελέγχους σε 5.900 υποθέσεις φορολογίας μεταβιβάσεων ακινήτων, δωρεών, γονικών παροχών κληρονομιών και τροποποιητικών δηλώσεων Ε9.
Στην πρώτη γραμμή των ελέγχων βρίσκονται 2.000 περιπτώσεις φορολογουμένων που απαλλάχθηκαν από τους φόρους μεταβιβάσεων και κληρονομιών, λόγω απόκτησης πρώτης κατοικίας, καθώς και 1.080 υποθέσεις αφορολόγητων γονικών παροχών και δωρεών χρηματικών ποσών, για τις οποίες ίσχυσε το υψηλό αφορολόγητο όριο των 800.000 ευρώ.
Οι έλεγχοι στις 1.080 υποθέσεις χρηματικών δωρεών-γονικών παροχών θα αφορούν κυρίως περιπτώσεις φορολογουμένων που αξιοποίησαν τις διατάξεις για το αυξημένο αφορολόγητο όριο των 800.000 ευρώ το οποίο ισχύει μόνο για τις περιπτώσεις δωρεών μεταξύ συγγενών α’ κατηγορίας (μεταξύ γονέων και τέκνων, μεταξύ συζύγων και μεταξύ παππούδων-γιαγιάδων και εγγονών) για να μεταβιβάσουν χρηματικά ποσά μεγάλου ύψους με πλήρη απαλλαγή από τον φόρο στα αδέλφια τους ή στα ξαδέλφια τους ή σε άλλους μακρινούς συγγενείς, καταστρατηγώντας τις σχετικές διατάξεις.
Θα γίνουν δηλαδή έλεγχοι για να εντοπιστούν αν υποκρύπτονται περιπτώσεις «τριγωνικών» συναλλαγών στις οποίες μεταξύ του δωρεοδότη και του δωρεοδόχου του χρηματικού ποσού μεσολάβησε πρόσωπο με συγγένεια α’ κατηγορίας τόσο με τον δωρεοδότη όσο και με τον δωρεοδόχο ώστε όλες οι δωρεές να έχουν αφορολόγητο 800.000 ευρώ και ο τελικός αποδέκτης, αν και έλαβε τα χρήματα από συγγενή που δεν ανήκει στην α’ κατηγορία να αποφύγει την πληρωμή φόρου δωρεάς 20% ή 40% που ισχύει για τις λοιπές κατηγορίες συγγενών.
Επιπλέον, θα ελεγχθούν σε βάθος άλλες 320 υποθέσεις που αφορούν στην υποβολή τροποποιητικών δηλώσεων Ε9, από τις οποίες προέκυψαν πιστωτικά υπόλοιπα ΕΝΦΙΑ, καθώς και 2.500 περιπτώσεις φορολογουμένων που υπέβαλαν δηλώσεις φορολογίας μεταβιβάσεων, δωρεών, γονικών παροχών και κληρονομιών για κτίσματα, οικόπεδα και αγροτεμάχια που βρίσκονται σε περιοχές εκτός συστήματος αντικειμενικού προσδιορισμού της φορολογητέας αξίας των ακινήτων.
