Η γάτα της φωτογραφίας έχει θεωρητικά όλα όσα χρειάζεται για να κοιμηθεί σαν βασίλισσα.
Έχει κρεβάτι, μαξιλάρια και κουβέρτες. Έχει χώρο. Έχει επιλογές.
ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ
Έχει όμως και ένα κουτί.
Και κάπου εκεί τελειώνει η συζήτηση.
Το ζώο έχει χώσει το κεφάλι και το μπροστινό μέρος του σώματός του μέσα σε ένα μικροσκοπικό χαρτόκουτο, αφήνοντας το υπόλοιπο σώμα και την ουρά απ’ έξω.
ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ
Για έναν άνθρωπο, η εικόνα μοιάζει με αποτυχημένη προσπάθεια να χωρέσει σε έναν χώρο που είναι εμφανώς μικρότερος από το μέγεθός του.
Για μια γάτα, όμως, το μέγεθος δεν είναι απαραίτητα το ζητούμενο.
Γιατί το κουτί έχει τόσο μεγάλη αξία για μια γάτα
Η προτίμηση των γατών για κλειστούς χώρους δεν είναι απλώς ένα από τα παράξενα πράγματα που κάνουν για να διασκεδάζουν τους ανθρώπους τους.
Η ανάγκη να κρύβονται και να έχουν έναν προστατευμένο χώρο αποτελεί σημαντικό κομμάτι της φυσιολογικής συμπεριφοράς τους.
Οι σύγχρονες κατευθυντήριες οδηγίες για ένα «cat-friendly» περιβάλλον αναφέρουν ότι η δυνατότητα να κρυφτεί μια γάτα αποτελεί σημαντικό μηχανισμό αντιμετώπισης του στρες.
Μάλιστα, ως απλές λύσεις αναφέρονται ρητά τα χαρτόκουτα, τα κρεβάτια και ακόμη και μια κουβέρτα που δημιουργεί έναν μικρό καλυμμένο χώρο.
Η εξήγηση είναι αρκετά απλή: ένας κλειστός χώρος περιορίζει τα ερεθίσματα από το περιβάλλον και δίνει στη γάτα τη δυνατότητα να παραμένει κρυμμένη ενώ παράλληλα παρακολουθεί τι συμβαίνει γύρω της.
Για ένα ζώο που έχει έντονη ανάγκη να ελέγχει τον χώρο του, αυτό μπορεί να σημαίνει μεγαλύτερη αίσθηση ασφάλειας.
Και υπάρχουν και πειραματικά δεδομένα.
Σε μελέτη που δημοσιεύθηκε στο Applied Animal Behaviour Science, ερευνητές εξέτασαν νεοαφιχθείσες γάτες σε καταφύγιο και διαπίστωσαν ότι όσες είχαν στη διάθεσή τους κουτί για να κρυφτούν παρουσίασαν χαμηλότερες βαθμολογίες στρες τις πρώτες ημέρες και προσαρμόστηκαν ταχύτερα στο νέο περιβάλλον.
Μια μεταγενέστερη τυχαιοποιημένη μελέτη σε 23 γάτες κατέληξε σε παρόμοιο εύρημα: οι γάτες που είχαν κουτί κρυψώνας παρουσίασαν ταχύτερη μείωση των δεικτών συμπεριφορικού στρες, φτάνοντας σε σταθερό χαμηλότερο επίπεδο περίπου επτά ημέρες νωρίτερα από την ομάδα χωρίς κουτί.
Άρα, το μικρό κουτί είναι καλύτερο από το κρεβάτι;
Όχι ακριβώς. Και εδώ βρίσκεται το ενδιαφέρον της συγκεκριμένης φωτογραφίας.
Η έρευνα δεν λέει ότι μια γάτα θα προτιμά πάντοτε ένα κουτί από ένα κρεβάτι ή ότι όσο μικρότερο είναι το κουτί τόσο καλύτερα. Αυτό που φαίνεται να έχει σημασία είναι η δυνατότητα επιλογής ενός ασφαλούς, προστατευμένου χώρου.
Μάλιστα, μια πρόσφατη ανασκόπηση πέντε τυχαιοποιημένων μελετών για νοσηλευόμενες γάτες βρήκε μέτριας ισχύος ενδείξεις ότι οι κρυψώνες μπορούν να μειώσουν τον φόβο και το στρες.
Οι ίδιοι οι ερευνητές επισημαίνουν, ωστόσο, ότι τα διαθέσιμα δεδομένα έχουν περιορισμούς και ότι δεν αντιδρούν όλες οι γάτες με τον ίδιο τρόπο.
Με άλλα λόγια, το κρεβάτι δεν απέτυχε. Απλώς η γάτα έκανε μια διαφορετική επιλογή.
Και πιθανότατα το έκανε για περισσότερους από έναν λόγους.
Το κουτί προσφέρει έναν περιορισμένο χώρο, μπορεί να λειτουργήσει σαν κρυψώνα, συγκρατεί θερμότητα και ταυτόχρονα αποτελεί ένα νέο αντικείμενο για εξερεύνηση.
Για μια γάτα, επομένως, ένα απλό κουτί μπορεί να είναι ταυτόχρονα καταφύγιο, παιχνίδι και σημείο παρατήρησης.
Η γάτα δεν θέλει απαραίτητα περισσότερα. Θέλει επιλογές.
Κι αυτό ίσως είναι το πιο ενδιαφέρον συμπέρασμα από μια εικόνα που μοιάζει απλώς αστεία.
Ο άνθρωπος βλέπει ένα ωραίο κρεβάτι και ένα παράλογα μικρό κουτί. Η γάτα βλέπει δύο διαφορετικές δυνατότητες και επιλέγει εκείνη που της προσφέρει, τη δεδομένη στιγμή, αυτό που αναζητά.
Γι’ αυτό και το συγκεκριμένο στιγμιότυπο είναι τόσο αναγνωρίσιμο σε όποιον έχει γάτα στο σπίτι. Μπορεί να αγοράσεις το καλύτερο κρεβάτι, το πιο ακριβό παιχνίδι ή ένα εντυπωσιακό γατόδεντρο.
Και μετά να αφήσεις στο πάτωμα το κουτί της συσκευασίας.
Γιατί, τελικά, η γάτα δεν χρειάζεται να καταλάβει πόσο κόστισε το κρεβάτι. Αρκεί να αποφασίσει ότι το κουτί είναι δικό της.
