Τρία πολιτικά ντοκιμαντέρ συνοδεύουν τη δημιουργία της Ελληνικής Αριστερής Συμπαράταξης (ΕΛΑΣ), με τον Αλέξη Τσίπρα στο πρώτο πλάνο, τη νέα γενιά στο δεύτερο και τη συλλογική πολιτική δράση στο τρίτο. Πίσω από την κάμερα, όχι κάποια εταιρεία πολιτικής επικοινωνίας, αλλά μια ομάδα νέων εθελοντών και δημιουργών.
Μπορεί ένα πολιτικό εγχείρημα να παρουσιαστεί χωρίς τα συνήθη εργαλεία μιας πολιτικής καμπάνιας; Χωρίς διαφημιστικές φόρμες, σκηνοθετημένα συνθήματα και βίντεο φτιαγμένα αποκλειστικά για να επιβιώσουν μερικά δευτερόλεπτα στο TikTok; Αυτό τουλάχιστον επιχειρεί η τριλογία που συνοδεύει τη δημιουργία της ΕΛΑΣ, επιλέγοντας το πολιτικό ντοκιμαντέρ ως βασικό όχημα αφήγησης.
ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ
Τα τρία επεισόδια – «Το πρόσημο της πολιτικής», «Η ελπίδα της ανατροπής» και «Η ώρα της ευθύνης» – δεν είναι αυτόνομα. Ακολουθούν μια συγκεκριμένη πολιτική διαδρομή από το πρόσωπο στον πολίτη και από εκεί στη συλλογική οργάνωση.
Στην αρχή βρίσκεται ο Αλέξης Τσίπρας. Στο «Πρόσημο της πολιτικής» δεν αφηγείται απλώς την πολιτική του διαδρομή, αλλά επιστρέφει σε προσωπικές μνήμες και επιλογές, μιλώντας για την πολιτική και τη δημόσια ευθύνη με έναν περισσότερο προσωπικό τόνο. Είναι, ουσιαστικά, το πρόσωπο που ανοίγει την αφήγηση, χωρίς όμως να την ολοκληρώνει.
Γιατί στο δεύτερο μέρος ο πρώην πρωθυπουργός υποχωρεί από το κάδρο και τον λόγο παίρνουν νέοι άνθρωποι. Η εργασία, η στέγη, η οικονομική ανασφάλεια, η δυσκολία αυτονόμησης και κυρίως η αίσθηση μιας ζωής που διαρκώς μετατίθεται αποτελούν το υλικό της «Ελπίδας της ανατροπής».
ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ
Δεν επιλέχθηκαν ως «εκπρόσωποι της νεολαίας» για να επαναλάβουν μια πολιτική γραμμή. Η κάμερα επιχειρεί να καταγράψει τι σημαίνει στην πράξη να προσπαθείς σήμερα να σχεδιάσεις το μέλλον σου. Και κάπου εκεί βρίσκεται και η πολιτική γέφυρα προς το τρίτο μέρος.
Στην «Ώρα της ευθύνης» η αφήγηση φτάνει πλέον στη δημιουργία της ΕΛΑΣ Το «εγώ» και οι επιμέρους ιστορίες δίνουν τη θέση τους στο «εμείς», με ανθρώπους διαφορετικών ηλικιών και διαδρομών να μιλούν για τη συμμετοχή, την πολιτική ευθύνη και το γιατί επιλέγουν να εμπλακούν σε μια νέα συλλογική προσπάθεια.
Μια «χειροποίητη» καμπάνια
Υπάρχει όμως και μια δεύτερη ιστορία πίσω από τις τρεις ταινίες, ίσως εξίσου ενδιαφέρουσα με εκείνη που βρίσκεται μπροστά στην κάμερα.
Η παραγωγή δεν ανατέθηκε σε κάποια εταιρεία επικοινωνίας. Στήθηκε από μια ομάδα εθελοντών και εθελοντριών, νέους καλλιτέχνες, σκηνοθέτες, κινηματογραφιστές και σπουδαστές που ανέλαβαν από τη σύλληψη μέχρι την κινηματογράφηση να δώσουν τη δική τους μορφή στο εγχείρημα.
Το αποτέλεσμα διατηρεί συνειδητά κάτι από τον «handmade» χαρακτήρα της παραγωγής. Και αυτό έχει τη σημασία του καθώς οι άνθρωποι πίσω από την κάμερα κλήθηκαν να προσεγγίσουν το θέμα όχι ως επαγγελματίες της πολιτικής διαφήμισης, αλλά ως νέοι δημιουργοί με τη δική τους άποψη για την πολιτική και την κοινωνία.
Την επιστημονική επιμέλεια και τον δημιουργικό συντονισμό του εγχειρήματος έχει η Φανή Κουντούρη, αναπληρώτρια καθηγήτρια Πολιτικής Επιστήμης και Επικοινωνίας.
Φυσικά, η τριλογία παραμένει πολιτική επικοινωνία. Δεν προσποιείται ότι είναι μια ουδέτερη καταγραφή αφού έχει πολιτικό υποκείμενο, αφήγηση και προορισμό. Η διαφορά είναι ότι δοκιμάζει να φτάσει σε αυτόν τον προορισμό από έναν λιγότερο συνηθισμένο δρόμο.
Και ίσως εκεί βρίσκεται το πραγματικό ενδιαφέρον της προσπάθειας. Σε μια εποχή κατά την οποία τα κόμματα μετρούν δευτερόλεπτα, views και viral ατάκες, η ΕΛ.Α.Σ. δοκιμάζει να αφηγηθεί τη γέννησή της σε τρεις κινηματογραφικές πράξεις. Το αν η μεγαλύτερη διάρκεια της αφήγησης μπορεί να μεταφραστεί και σε μεγαλύτερη πολιτική συμμετοχή είναι, βέβαια, μια εντελώς διαφορετική ιστορία.
