Τα πλήγματα σε ενεργειακές υποδομές με αποκορύφωμα αυτό στο South Pars -το μεγαλύτερο κοίτασμα φυσικού αερίου στον κόσμο που μοιράζονται Ιράν και Κατάρ- στο πλαίσιο της κλιμάκωσης των εχθροπραξιών στο μέτωπο του πολέμου, πυροδοτούν νέο άλμα στις τιμές του πετρελαίου που φλερτάρει πλέον με τα 120 δολάρια το βαρέλι έχοντας ξεπεράσει νωρίτερα (το αργό Brent) τα 118 δολάρια.
Τα συμβόλαια μελλοντικής εκπλήρωσης του αργού πετρελαίου Brent εκτοξεύτηκαν πάνω από τα 118 δολάρια ανά βαρέλι την Πέμπτη (19.3.2026), επεκτείνοντας το ράλι, καθώς ο πόλεμος εξελίσσεται και οι νέες επιθέσεις σε βασικές ενεργειακές υποδομές στη Μέση Ανατολή αύξησαν τις ανησυχίες για διαταραχές στις παγκόσμιες ροές πετρελαίου και φυσικού αερίου.
Οι αγορές φαίνεται να προεξοφλούν περαιτέρω κλιμάκωση των εχθροπραξιών καθώς ένα μπαράζ επιθέσεων εξαπολύεται σε διυλιστήρια, εγκαταστάσεις φυσικού αερίου και LNG στις χώρες του Κόλπου. Νωρίτερα, στις πρωινές συναλλαγές της Πέμπτης (19.3.2026) τα συμβόλαια μελλοντικής εκπλήρωσης του αργού πετρελαίου Brent εκτινάχθηκαν πάνω από τα 110 δολάρια ανά βαρέλι.
Ήταν η αντίδραση της αγοράς στις πυραυλικές επιθέσεις του Ιράν σε εγκατάσταση του Κατάρ που στεγάζει το μεγαλύτερο εργοστάσιο εξαγωγής LNG στον κόσμο.
Εντωμεταξύ, ο Πρόεδρος των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ δήλωσε ότι γνώριζε εκ των προτέρων την ισραηλινή επίθεση στο κοίτασμα South Pars, αλλά προέτρεψε για περαιτέρω επιθέσεις σε ιρανικές ενεργειακές εγκαταστάσεις.
Οι τιμές του πετρελαίου έχουν αυξηθεί κατά περίπου 50% από την έναρξη του πολέμου, καθώς η σύγκρουση στο Ιράν έκλεισε ουσιαστικά τα Στενά του Ορμούζ και ώθησε τους μεγάλους παραγωγούς της Μέσης Ανατολής να περιορίσουν σημαντικά την παραγωγή.
H τιμή του Βρεντ σημείωνε από τα μεσάνυχτα της Τετάρτης προς Πέμπτη αλματώδη άνοδο που ξεπέρασε το 5% με τιμή στα 112,77 δολάρια, στο υψηλότερο επίπεδο από την 9η Μαρτίου και διατηρείται πάνω από αυτά τα επίπεδα, σε σταθερή τροχιά πάνω από τα 110 δολάρια το βαρέλι και πιο κοντά στα 120, επίπεδο στο οποίο βρέθηκε όταν άρχισε ο πόλεμος ΗΠΑ-Ισραήλ στο Ιράν.
Οι τελευταίες επιθέσεις στην Ρας Λαφάν που επιβεβαιώθηκαν από την QatarEnergy προκάλεσαν μεγάλες πυρκαγιές και εκτεταμένες ζημιές. Το εμιράτο του Κατάρ είχε ανακοινώσει νωρίτερα ότι ιρανικοί πύραυλοι προκάλεσαν ζημιές στην κυριότερη εγκατάσταση υγροποιημένου φυσικού αερίου της χώρας, που χτυπήθηκε την προηγούμενη μέρα. «Το κράτος του Κατάρ έγινε στόχος βαλλιστικών πυραύλων που εκτοξεύτηκαν από το Ιράν, οι οποίοι στοχοποίησαν την βιομηχανική πόλη Ρας Λαφάν και προκάλεσαν ζημιές», ανέφερε το υπουργείο Άμυνας του εμιράτου μέσω X. Το Ιράν απείλησε ότι θα στοχοποιούσε ενεργειακές εγκαταστάσεις σε χώρες του Κόλπου σε αντίποινα για τα αμερικανοϊσραηλινά πλήγματα εναντίον δικών του υποδομών.
Σοβαρές επιπτώσεις από το ράλι των τιμών
Η τιμή του πετρελαίου σημείωσε άνοδο μετά τις επιθέσεις εγείροντας ανησυχίες για σοβαρότερες επιπτώσεις από την σχεδόν τριών εβδομάδων σύγκρουση. Ας σημειωθεί ότι η ενεργειακή βιομηχανία του Ιράν δεν είχε δεχθεί μέχρι χθες σοβαρά πλήγματα κι αυτό είχε συνεισφέρει στον περιορισμό της προοπτικής μιας κλιμάκωσης που θα μπορούσε να έχει μεγαλύτερο αντίκτυπο στην παγκόσμια προσφορά.
Ας σημειωθεί ότι ο Τραμπ είχε δηλώσει ότι οι ΗΠΑ δεν γνώριζαν για την επίθεση του Ισραήλ στο κοίτασμα φυσικού αερίου South Pars, αλλά απείλησε να το «ανατινάξει ολόκληρο» με αμερικανικές δυνάμεις εάν πληγούν περαιτέρω οι υποδομές του Κατάρ. Δήλωσε επίσης νωρίτερα αυτή την εβδομάδα ότι η στόχευση πετρελαϊκών υποδομών στον κύριο κόμβο εξαγωγών του Ιράν, το νησί Kharg, παραμένει στο τραπέζι.
«Η πίεση στα Στενά του Ορμούζ σημαίνει ότι ο Πρόεδρος Τραμπ δεν μπορεί απλώς να κηρύξει νίκη και να αποχωρήσει, καθώς αυτό δεν θα έλυνε το υποκείμενο πρόβλημα», δήλωσε ο Γουίλ Τόντμαν, ανώτερος συνεργάτης του Τραμπ στο Πρόγραμμα Μέσης Ανατολής στο Κέντρο Στρατηγικών και Διεθνών Σπουδών. «Πολλές από τις επιλογές που έχει ο Πρόεδρος Τραμπ για να αυξήσει την πίεση στο Ιράν θα ανέβαζαν ακόμη περισσότερο τις τιμές της ενέργειας, συμπεριλαμβανομένης της προσπάθειας κατάληψης του νησιού Kharg ή του χτυπήματος των υποδομών παραγωγής ενέργειας του Ιράν», σημείωσε.
Το χτύπημα στο South Pars έδωσε τη χαριστική βολή στην αγορά. Εξάλλου, είναι σημαντικό κοίτασμα για τον εφοδιασμό και γειτονικών χωρών Ιράκ και Τουρκίας. Συναφείς πετρελαϊκές και πετροχημικές εγκαταστάσεις δέχτηκαν επίσης χτυπήματα στο Asaluyeh του Ιράν. Μια επίθεση αντιποίνων στο Ras Laffan είναι ακριβώς αυτό που φοβόταν περισσότερο η παγκόσμια αγορά φυσικού αερίου, μετά τις επιθέσεις στις μονάδες επεξεργασίας South Pars του Ιράν.
Μετά και τις τελευταίες εξελίξεις στο μέτωπο του πολέμου διαπιστώνεται ότι η αγορά δεν έχει τιμολογήσει πλήρως τον κίνδυνο για το πόσο γρήγορα μπορεί να κλιμακωθεί η πολεμική ένταση και οι επιπτώσεις της σε ενεργειακές υποδομές. Με τα 120 δολάρια το βαρέλι να είναι προ των πυλών τρεις εβδομάδες από την έναρξη του πολέμου η αγορά φαίνεται να επιβεβαιώνει τα χειρότερα σενάρια «βλέποντας» τα 150 δολάρια και υψηλότερα επίπεδα εάν συνεχιστεί ο πόλεμος.
