Μια σειρά από συμφωνίες έκλεισαν στην Ουάσιγκτον, με επίκεντρο -οι περισσότερες- την μεταφορά αμερικανικού LNG με την αξιοποίηση του Κάθετου Διαδρόμου μεταφοράς φυσικού αερίου, οι οποίες εδραιώνουν την γεωπολιτική ισχύ της Ελλάδας που προσελκύει επενδύσεις και συνεργασίες ειδικού βάρους.
Η Ελλάδα έδωσε ισχυρό παρόν στην Υπουργική Σύνοδο στο Donald J. Trump Institute of Peace στην Ουάσιγκτον, που διοργανώθηκε από τον Λευκό Οίκο και το Εθνικό Συμβούλιο Ενεργειακής Κυριαρχίας των ΗΠΑ (NEDC), όπου συμμετείχε χθες (24.2.2026) ο Υπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας, Σταύρος Παπασταύρου ενώ το ενδιαφέρον κορυφώνεται στην Διατλαντική Σύνοδο για την Ασφάλεια Φυσικού Αερίου (LNG), της οποίας η αυλαία πέφτει σήμερα.
Στο πλαίσιο της συνόδου υπογράφτηκαν έξι συμφωνίες ενώ δόθηκε ψήφος εμπιστοσύνης στον Κάθετο Διάδρομο που διευκολύνει τη μεταφορά LNG από την Ελλάδα στην Ουκρανία, μέσω της υπογραφής κοινής δήλωσης 13 χωρών της Ανατολικής και Κεντρικής Ευρώπης. Οι υπογράφοντες συμφωνούν στην διαφοροποίηση των πηγών ενέργειας που τροφοδοτούν την Ευρώπη, με αύξηση των εισαγόμενων όγκων LNG, ενοποίηση αγορών, διακοπή των προμηθειών από την Ανατολή και απεξάρτηση από το ρωσικό αέριο.
Ειδικότερα, στο πλαίσιο της Διατλαντικής Συνόδου για το LNG υπογράφηκαν συνολικά 6 μνημόνια κατανόησης (MοU).
- Οι τέσσερις από τις έξι συμφωνίες αφορούν την Αtlantic SEE LNG Trade, εταιρεία στην οποία ο Όμιλος AKTOR συμμετέχει με 60% και η ΔΕΠΑ Εμπορίας με 40%. Οι υπογραφές έπεσαν με την ουκρανική Naftogaz και την βουλγαρική BULGARGAZ, τις Aluminij Industries και M.T. Abraham group από τη Βοσνία-Ερζεγοβίνη και το υπουργείο Υποδομών και Ενέργειας της Αλβανίας.
- Συμφωνία επίσης υπεγράφη μεταξύ της Μetlen και της Shell, κορυφαίο αγοραστή αμερικανικού LNG. Προβλέπει προμήθεια και εμπορία περίπου 0,5 έως 1 δισ. κυβικά μέτρα LNG ετησίως για την πενταετία 2027-2031.
- Μια ακόμη συμφωνία υπεγράφη μεταξύ της εταιρείας ουγγρικών συμφερόντων MET, με έδρα την Ελβετία και της Shell.
Εντωμεταξύ, ειδικού βάρους κρίνεται και η ανάδειξη στο πλαίσιο της συνόδου των συνεχιζόμενων ροών ρωσικού φυσικού αερίου προς την Ευρώπη, κυρίως μέσω Τουρκίας, οι οποίες εκτιμώνται στα 17 έως 18 δισ. κυβικά μέτρα ετησίως. Το ζήτημα αναδείχθηκε ως βασικό εμπόδιο στην πορεία εμπορικής ανάπτυξης του Κάθετου Διαδρόμου, σε συνέχεια προγενέστερων παρεμβάσεων του προέδρου Τραμπ, ο οποίος είχε σημειώσει ότι οι Ευρωπαίοι «πληρώνουν δισεκατομμύρια στη Ρωσία για ενέργεια ενώ εμείς τους προστατεύουμε μέσω του ΝΑΤΟ».
Παρά τις ευρύτερες πολιτικές αποκλίσεις, η σύνοδος ανέδειξε σύγκλιση Ουάσιγκτον και ευρωπαϊκών κυβερνήσεων γύρω από τον στόχο της ενεργειακής απεξάρτησης από τη Ρωσία.
Για τις ΗΠΑ, η στρατηγική αυτή συνδέεται με τη γεωπολιτική σταθερότητα σε μια περιοχή που εξακολουθεί να θεωρείται ευάλωτη στη ρωσική επιρροή. Για την Ευρώπη, και ιδιαίτερα για την Ελλάδα, η ανάπτυξη νέων διασυνδέσεων και εμπορικών ροών θεωρείται εργαλείο οικονομικής ανάπτυξης και περιφερειακής συνοχής, με προεκτάσεις που αγγίζουν ευρύτερα έργα διαδρόμων, όπως ο IMEC.
Πάντως θα πρέπει να σημειωθεί ότι παρά την πολιτική βούληση, παραμένουν σημαντικά τεχνικά και ρυθμιστικά εμπόδια που λειτουργούν αποτρεπτικά για χώρες που καλούνται να υπογράψουν μακροχρόνια συμβόλαια LNG, παρά το γεγονός ότι η απεξάρτηση από το ρωσικό αέριο τοποθετείται χρονικά σε λιγότερο από δύο χρόνια. Στο πλαίσιο αυτό σήμερα Τετάρτη (25.2.2026) πραγματοποιείται τεχνική συνάντηση στο αμερικανικό υπουργείο Ενέργειας με τη συμμετοχή διαχειριστών συστημάτων μεταφοράς από τις εμπλεκόμενες χώρες, εκπροσώπων της Ευρωπαϊκής Επιτροπής και υπουργείων Ενέργειας, με στόχο την επιτάχυνση αλλαγών που θα δημιουργήσουν ένα σταθερό πλαίσιο.
Εντωμεταξύ, στο πλαίσιο της επίσκεψής του στην Ουάσιγκτον, ο υπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας Σταύρος Παπασταύρου θα συμμετέχει σε τριμερή συνάντηση με τον υπουργό Εσωτερικών των ΗΠΑ και επικεφαλής του Συμβουλίου Ενεργειακής Κυριαρχίας Νταγκ Μπέργκαμ, καθώς και με τον υπουργό Ενέργειας, Κρις Ράιτ ενώ θα έχει επαφές και στο Καπιτώλιο, με τον πρόεδρο της Επιτροπής Διεθνών Σχέσεων της Γερουσίας Τζιμ Ρις και τους βουλευτές Τσακ Φλάισμαν και Ράντι Βέμπερ, οι οποίοι διατηρούν ενεργό ενδιαφέρον για τη συνεργασία με την Ελλάδα σε ενεργειακά ζητήματα.
Επίσης πριν πέσει η αυλαία των σημαντικών συμφωνιών στη Διατλαντική Σύνοδο αναμένεται και η υπογραφή συμφωνίας της ONEX Shipyards με τη Hanwha Power Systems, μέλος του νοτιοκορεατικού ομίλου Hawha για ναυπήγηση εμπορικών πλοίων στις ΗΠΑ.
Εν κατακλείδι, οι συμφωνίες που μπαίνουν σε τροχιά υλοποίησης καθώς και οι επαφές που γίνονται στην Ουάσιγκτον, με δύο Έλληνες υπουργούς να δίνουν το παρόν (εκτός από τον Παπασταύρου συμμετέχει και ο Γεραπετρίτης), καθώς και επικεφαλείς κορυφαίων ελληνικών ομίλων, έχουν ειδικό βάρος και πολύ μεγάλη οικονομική και γεωπολιτική σημασία για τη χώρα μας που ενισχύει την γεωστρατηγική θέση της εν μέσω εντάσεων και αναδυόμενων κινδύνων στην ευρύτερη περιοχή.
