Όταν η θερμοκρασία ανεβαίνει επικίνδυνα, η προσοχή στρέφεται συνήθως στους ανθρώπους, στους σκύλους και στις γάτες. Λιγότερο συχνά, όμως, γίνεται λόγος για τα ψάρια που ζουν σε ενυδρεία και γυάλες, παρότι και αυτά επηρεάζονται σημαντικά από τις ακραίες καιρικές συνθήκες.
Η διαδεδομένη αντίληψη ότι τα ψάρια είναι προστατευμένα από τη ζέστη επειδή ζουν μέσα στο νερό απέχει αρκετά από την πραγματικότητα.
ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ
Το νερό δεν λειτουργεί πάντα ως ασπίδα απέναντι στις υψηλές θερμοκρασίες. Αντίθετα, όταν η θερμοκρασία του περιβάλλοντος παραμένει αυξημένη για ημέρες, επηρεάζεται άμεσα και το υδάτινο περιβάλλον στο οποίο ζουν τα ψάρια.
Το βασικότερο πρόβλημα έχει να κάνει με το οξυγόνο. Σύμφωνα με τη φυσική και τη βιολογία των υδάτινων οικοσυστημάτων, όσο αυξάνεται η θερμοκρασία του νερού τόσο μειώνεται η ποσότητα διαλυμένου οξυγόνου που μπορεί να συγκρατήσει.
Ταυτόχρονα, ο μεταβολισμός των ψαριών επιταχύνεται, γεγονός που αυξάνει τις ανάγκες τους σε οξυγόνο. Με άλλα λόγια, σε συνθήκες καύσωνα τα ψάρια χρειάζονται περισσότερο οξυγόνο τη στιγμή που το νερό τους παρέχει λιγότερο.
ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ
Οι συνέπειες δεν είναι πάντα άμεσα ορατές. Ένα ψάρι μπορεί να φαίνεται υγιές, ενώ στην πραγματικότητα βρίσκεται σε κατάσταση έντονου στρες.
Συχνά σημάδια είναι η παραμονή κοντά στην επιφάνεια του νερού, η γρήγορη αναπνοή μέσω των βραγχίων, η μειωμένη δραστηριότητα, η απώλεια όρεξης ή οι ασυνήθιστες κινήσεις μέσα στο ενυδρείο.
Όταν η κατάσταση παραταθεί, το ανοσοποιητικό σύστημα εξασθενεί, αυξάνοντας την ευπάθεια σε ασθένειες και λοιμώξεις.
Ιδιαίτερα ευάλωτα είναι τα ψάρια που ζουν σε μικρά ενυδρεία ή γυάλες. Όσο μικρότερος είναι ο όγκος του νερού, τόσο πιο γρήγορα μεταβάλλεται η θερμοκρασία του.
Μέσα σε λίγες ώρες, ένα μικρό δοχείο που βρίσκεται κοντά σε παράθυρο ή σε χώρο χωρίς επαρκή δροσιά μπορεί να φτάσει σε επίπεδα θερμοκρασίας που προκαλούν σοβαρή επιβάρυνση στους οργανισμούς που φιλοξενεί.
Ένας ακόμη παράγοντας που συχνά υποτιμάται είναι η θέση του ενυδρείου μέσα στο σπίτι.
Η έκθεση στο άμεσο ηλιακό φως, η τοποθέτηση κοντά σε τζάμια που θερμαίνονται έντονα ή δίπλα σε ηλεκτρικές συσκευές μπορεί να αυξήσει σημαντικά τη θερμοκρασία του νερού. Ακόμα και αν ο χώρος φαίνεται σχετικά άνετος για τους ανθρώπους, το μικροπεριβάλλον του ενυδρείου μπορεί να είναι πολύ διαφορετικό.
Οι ειδικοί συνιστούν κατά τους θερινούς μήνες συχνό έλεγχο της θερμοκρασίας του νερού, καλή κυκλοφορία και οξυγόνωση μέσω κατάλληλου εξοπλισμού, καθώς και προσεκτική διαχείριση της τροφής.
Η υπερβολική ποσότητα τροφής επιβαρύνει την ποιότητα του νερού και αυξάνει την κατανάλωση οξυγόνου από τους μικροοργανισμούς που αποδομούν τα υπολείμματά της.
Εξίσου σημαντικό είναι να αποφεύγονται οι βιαστικές λύσεις. Η απότομη μείωση της θερμοκρασίας με πάγο ή μεγάλες ποσότητες πολύ κρύου νερού μπορεί να προκαλέσει θερμικό σοκ.
Τα ψάρια είναι οργανισμοί που εξαρτώνται απόλυτα από τη θερμοκρασία του περιβάλλοντός τους και οι απότομες μεταβολές είναι συχνά πιο επικίνδυνες από μια σταδιακή αύξηση.
Τα τελευταία χρόνια, οι επιστήμονες που μελετούν τις επιπτώσεις της κλιματικής αλλαγής επισημαίνουν ότι τα ακραία θερμικά φαινόμενα γίνονται ολοένα συχνότερα. Η συζήτηση αφορά συνήθως τα φυσικά οικοσυστήματα, όμως οι ίδιες βασικές αρχές ισχύουν και για τα μικρά υδάτινα περιβάλλοντα που δημιουργούμε μέσα στα σπίτια μας.
Τα ψάρια δεν γαβγίζουν, δεν νιαουρίζουν και δεν μπορούν να τραβήξουν εύκολα την προσοχή όταν δυσφορούν. Γι’ αυτό και συχνά παραμένουν οι «ξεχασμένοι» πρωταγωνιστές του καλοκαιριού. Ωστόσο, η ευζωία τους εξαρτάται απόλυτα από τις συνθήκες που τους παρέχουμε.
Σε ένα καλοκαίρι που δοκιμάζει όλο και συχνότερα τα όρια ανθρώπων και ζώων, η προστασία των ψαριών του ενυδρείου δεν είναι πολυτέλεια αλλά βασική υποχρέωση.
