Για μία και μόνη διαφορά μεταξύ Ελλάδας και Τουρκίας μίλησε την Πέμπτη (05.02.2026) ο πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης, σε συνέντευξή του στον αρχισυντάκτη του περιοδικού Foreign Policy, Ravi Agrawal, λίγες μόνο ώρες μετά την ανακοίνωση της συνάντησής του με τον Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν, στο πλαίσιο της 6ης Συνόδου του Ανώτατου Συμβουλίου Συνεργασίας.
Αναφερόμενος στα ελληνοτουρκικά, ο Κυριάκος Μητσοτάκης ξεκαθάρισε ότι η ατζέντα των συζητήσεων δεν εμπλουτίζεται και περιορίζεται αποκλειστικά στη μία και μοναδική διαφορά: τον καθορισμό Αποκλειστικής Οικονομικής Ζώνης και υφαλοκρηπίδας. Παράλληλα, εκτίμησε ότι δεν διακρίνει «σημαντικό κίνδυνο κλιμάκωσης» με την Τουρκία, σημειώνοντας ότι η κατάσταση είναι σαφώς πιο διαχειρίσιμη σε σύγκριση με πέντε χρόνια πριν. «Και ο κ. Ερντογάν και εγώ είμαστε έμπειροι ηγέτες», σημείωσε ο πρωθυπουργός, προσθέτοντας πως «η κατάσταση στην περιοχή είναι αρκετά περίπλοκη για να προσθέσουμε κι άλλο ένα πρόβλημα». Τόνισε, ωστόσο, ότι βασικός του στόχος παραμένει η ενίσχυση της αποτρεπτικής ισχύος της χώρας. Ο Κυριάκος Μητσοτάκης επεσήμανε ότι η Ελλάδα βρίσκεται πλέον σε πολύ πιο ισχυρή θέση σε σχέση με έξι χρόνια πριν, έχοντας ενισχύσει σημαντικά τις Ένοπλες Δυνάμεις της.
ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ
«Έχουμε δουλέψει παραγωγικά τα προηγούμενα χρόνια για να αποτρέψουμε εντάσεις. Και ακόμη κι αν δεν μπορούμε να λύσουμε τα μεγάλα θέματα που παραμένουν ανοιχτά επί δεκαετίες, μπορούμε να έχουμε μια λειτουργική και παραγωγική σχέση», δήλωσε χαρακτηριστικά. Υπογράμμισε, επίσης, ότι οι δύο πλευρές έχουν επενδύσει στη θετική ατζέντα, με πρόοδο σε τομείς όπως η βίζα και το μεταναστευτικό. «Έχουμε ανοιχτούς διαύλους επικοινωνίας», ανέφερε, συμπληρώνοντας ωστόσο πως «για να χορέψεις ταγκό, χρειάζονται δύο».
Μήνυμα συνεργασίας για το μεταναστευτικό
Με φόντο το πολύνεκρο ναυάγιο στη Χίο, ο πρωθυπουργός έστειλε μήνυμα προς την Άγκυρα για καλύτερη συνεργασία στο μεταναστευτικό. «Είχαμε ένα φοβερό δυστύχημα πριν από λίγες μέρες στο Αιγαίο, όπου 15 άνθρωποι έχασαν τη ζωή τους. Αυτές οι βάρκες δεν πρέπει ποτέ να φεύγουν από την Τουρκία και μπορούμε να συνεργαστούμε με τις τουρκικές αρχές για να βεβαιωθούμε ότι δεν θα υπάρχουν άλλα ρίσκα, άλλες ζωές σε κίνδυνο», δήλωσε χαρακτηριστικά.
Ο πρωθυπουργός εξέφρασε τη θλίψη του για την απώλεια ανθρώπινων ζωών και υπογράμμισε την ανάγκη πλήρους διερεύνησης των συνθηκών του δυστυχήματος. «Είναι μια τραγωδία και θα γίνει έρευνα. Δεν ξέρουμε γιατί συνέβη αυτό. Άνθρωποι χάθηκαν και άλλοι σώθηκαν και περιμένω πλήρη έρευνα από το Λιμενικό Σώμα», ανέφερε, τονίζοντας τον ρόλο των διακινητών, που –όπως είπε– «μεταφέρουν ανθρώπους χωρίς καν σωσίβια».
ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ
Υπογράμμισε, δε, ότι η διαχείριση του μεταναστευτικού δεν μπορεί να αφήνεται σε διακινητές ή τρίτους παράγοντες: «Δεν πρέπει να αποφασίζουν άλλοι για το ποιοι μπαίνουν σε ευρωπαϊκό έδαφος», σημείωσε, τονίζοντας την ανάγκη για αποτελεσματικό έλεγχο των συνόρων με σεβασμό στο διεθνές δίκαιο και στα ανθρώπινα δικαιώματα.
«Η Ευρώπη δεν μπορεί να αμυνθεί μόνη της»
Στη συνέντευξή του, ο πρωθυπουργός άγγιξε πολλά ζητήματα γεωπολιτικής, επισημαίνοντας ότι οι παγκόσμιες κρίσεις των τελευταίων ετών έχουν αναπλάσει το ισοζύγιο δυνάμεων και τις διεθνείς συμμαχίες.
Αξιολογώντας την κατάσταση της ευρωπαϊκής ασφάλειας και σχολιάζοντας τις παλαιότερες αξιώσεις του Ντόναλντ Τραμπ για τη Γροιλανδία, ο Πρωθυπουργός ανέφερε: «Κατ’ αρχάς θέλω να τονίσω πως ο πρόεδρος Τραμπ είχε δίκιο όταν υπογράμμισε ότι η Ευρώπη δεν συνεισέφερε επαρκώς όσον αφορά τις αμυντικές δαπάνες, και πως ουσιαστικά είχαμε αναθέσει την ασφάλεια της ηπείρου μας στις ΗΠΑ».
Όπως διευκρίνισε, η Ελλάδα αποτελεί εξαίρεση: «Ξοδεύουμε περισσότερο από το 2% του ΑΕΠ μας για την Άμυνα εδώ και πολλά χρόνια, λόγω των ιδιαίτερων γεωγραφικών και γεωπολιτικών μας προκλήσεων, ενώ τώρα έχουμε ξεπεράσει το 3%».
Αναφερόμενος στις διατλαντικές σχέσεις, ο Κυριάκος Μητσοτάκης τόνισε ότι, παρά τις τριβές, οι δεσμοί Ευρώπης – ΗΠΑ παραμένουν κρίσιμοι:
«Πιστεύω ακόμα στις διατλαντικές σχέσεις του ΝΑΤΟ, και πιστεύω πως οι δεσμοί που μας ενώνουν μετά τον Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο μπορεί να έχουν εξασθενήσει, αλλά βρίσκονται ακόμα εκεί. Θα ήταν αφελές να υποστήριζε κανείς πως η Ευρώπη μπορεί από το πουθενά να υπεραμυνθεί χωρίς να βασίζεται στους εταίρους μας, τις ΗΠΑ».
Σημείωσε δε ότι η ενίσχυση της συνεργασίας είναι επωφελής και για τις δύο πλευρές: «Είναι προς το συμφέρον των Ηνωμένων Πολιτειών να έχουν μια ισχυρή οικονομική και αμυντική σχέση με την Ευρώπη».
Ο πρωθυπουργός έδωσε επίσης ιδιαίτερη έμφαση στη συζήτηση για την ευρωπαϊκή ανταγωνιστικότητα και τη σύνδεσή της με τη χρηματοδότηση της άμυνας. Όπως επισήμανε, η ικανότητα της Ευρώπης να ενισχύσει την άμυνά της εξαρτάται σε μεγάλο βαθμό από τη συνολική οικονομική της ισχύ.
Επίσης, τόνισε ότι, σε αντίθεση με τις Ηνωμένες Πολιτείες που έχουν τη δυνατότητα να χρηματοδοτούν τα ελλείμματά τους, η Ευρώπη οφείλει να στηριχθεί στη δική της οικονομική δυναμική. «Η ενίσχυση της ανταγωνιστικότητας είναι κρίσιμη όχι μόνο για τη δημιουργία θέσεων εργασίας και την αύξηση του διαθέσιμου εισοδήματος, αλλά και για τη χρηματοδότηση των αυξημένων αμυντικών δαπανών», ανέφερε χαρακτηριστικά.
Υπενθύμισε δε ότι σε μία εβδομάδα θα πραγματοποιηθεί κρίσιμο Ευρωπαϊκό Συμβούλιο, στο οποίο η ανταγωνιστικότητα θα αποτελέσει βασικό θέμα της ατζέντας, σε μια συγκυρία που η ευρωπαϊκή οικονομία καλείται να ανταποκριθεί στις πολλαπλές προκλήσεις της εποχής.
Ο διεθνής ρόλος της Ελλάδας
Ο Κυριάκος Μητσοτάκης στη συνέντευξή του ανέδειξε και τον διεθνή ρόλο της Ελλάδας, επισημαίνοντας ότι η χώρα παραμένει σταθερά προσηλωμένη στις αρχές του Διεθνούς Δικαίου και της ειρηνικής επίλυσης των διαφορών.
«Η Ελλάδα είναι σταθερός θιασώτης του διεθνούς δικαίου», δήλωσε ο πρωθυπουργός, προσθέτοντας ότι, ως μη μόνιμο μέλος του Συμβουλίου Ασφαλείας του ΟΗΕ, η χώρα «προτάσσει διαχρονικά την αρχή ότι οι περιφερειακές διαφορές μπορούν να επιλυθούν στη βάση των διεθνών κανόνων».
Παράλληλα, ξεκαθάρισε ότι η Αθήνα δεν αγνοεί τις γεωπολιτικές ανατροπές. «Δεν είμαστε αφελείς – καταλαβαίνουμε ότι σε αυτούς τους ταραγμένους καιρούς είναι σημαντικό να χτίζουμε τις δικές μας αμυντικές ικανότητες», ανέφερε χαρακτηριστικά. Υπογράμμισε, επίσης, πως οι διεθνείς σχέσεις έχουν εξελιχθεί σε πιο «συναλλακτικές» και πλέον απαιτούν ενίσχυση της συνολικής ισχύος ενός κράτους – όχι μόνο σε στρατιωτικό και οικονομικό επίπεδο, αλλά και σε επίπεδο ήπιας ισχύος και διπλωματικής παρουσίας.
Στρατηγική η σχέση με το Ισραήλ
Αναφερόμενος στις εξελίξεις στη Μέση Ανατολή, ο Κυριάκος Μητσοτάκης έκανε λόγο για στρατηγική σχέση της Ελλάδας με το Ισραήλ και υπενθύμισε την πρόσφατη επίσκεψή του στη Ραμάλα. Σχολιάζοντας το λεγόμενο «Συμβούλιο Ειρήνης», ο πρωθυπουργός δήλωσε ότι δεν αφορούσε αποκλειστικά τη Γάζα και γι’ αυτό, όπως είπε, η ελληνική στάση ήταν επιφυλακτική.
«Θέλουμε να γίνουμε αρχιτέκτονες στη νέα δομή ενέργειας της Ευρώπης»
Παράλληλα, ο Κυριάκος Μητσοτάκης ανέδειξε τον ρόλο που φιλοδοξεί να διαδραματίσει η Ελλάδα στη νέα ενεργειακή αρχιτεκτονική της Ευρώπης. «Η Ελλάδα είναι μια χώρα που ηγείται στην προσπάθεια να μειώσουμε τις εκπομπές αερίων ρύπων», σημείωσε, τονίζοντας πως οι ανανεώσιμες πηγές ενέργειας παράγουν πλέον περίπου τη μισή ηλεκτρική ενέργεια της χώρας. «Έχουμε γίνει εξαγωγός ηλεκτρισμού», πρόσθεσε, επισημαίνοντας όμως ότι οι ΑΠΕ «δεν αρκούν από μόνες τους, τουλάχιστον προς το παρόν».
«Θέλουμε να γίνουμε αρχιτέκτονες στη νέα δομή ενέργειας της Ευρώπης», ανέφερε χαρακτηριστικά, σημειώνοντας ότι «η ενέργεια γίνεται πλέον στρατηγικό και πολιτικό εργαλείο». Σε αυτό το πλαίσιο, υπογράμμισε ότι η Ελλάδα επιδιώκει την ενίσχυση και των ευρωατλαντικών της σχέσεων στον τομέα της ενέργειας. Όπως είπε, σύντομα ξεκινούν οι εξορύξεις, «η Chevron και η Exxon είναι παρούσες».
