Ολοκληρώθηκε στις Βρυξέλλες η έκτακτη σύνοδος των Ευρωπαίων ηγετών, με το ενδιαφέρον να επικεντρώνεται στη στάση των Ηνωμένων Πολιτειών για τη Γροιλανδία και στις επιπτώσεις της στις διατλαντικές σχέσεις.
Η Ευρωπαϊκή Ένωση εμφανίζεται συγκρατημένα αισιόδοξη, μετά την υπαναχώρηση του Ντόναλντ Τραμπ από απειλές που αφορούσαν την επιβολή δασμών και τη Γροιλανδία, τονίζοντας ωστόσο ότι παραμένει σε κατάσταση αυξημένης επαγρύπνησης. Κανένας εφησυχασμός για τα σχέδια και τις βλέψεις του προέδρου των Ηνωμένων Πολιτειών με την ανησυχία να εξακολουθεί να είναι διάχυτη. Στο επίκεντρο των συζητήσεων βρέθηκαν επίσης η ασφάλεια στην Αρκτική, καθώς και η διατήρηση της στήριξης προς την Ουκρανία.
Η Ευρωπαϊκή Ένωση έχει «σοβαρές αμφιβολίες» για το «Συμβούλιο Ειρήνης» που ανακοίνωσε πως ιδρύει ο Αμερικανός πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ, ιδιαίτερα για τη συμβατότητά του με τον Οργανισμό Ηνωμένων Εθνών, τόνισε τις πρώτες πρωινές ώρες ο πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου Αντόνιο Κόστα.
«Έχουμε σοβαρές αμφιβολίες όσον αφορά ορισμένο αριθμό στοιχείων για τον χάρτη του Συμβουλίου Ειρήνης, για το πεδίο δράσης του, τη διακυβέρνησή του και τη συμβατότητά του με τον χάρτη (του Οργανισμού) των Ηνωμένων Εθνών», είπε ο κ. Κόστα μετά το πέρας έκτακτης συνόδου των 27 στις Βρυξέλλες.
Η Ευρωπαϊκή Ένωση θα συνεχίσει να «υπερασπίζεται τα συμφέροντά της» έναντι «οποιασδήποτε μορφής εξαναγκασμού», τόνισε ο Αντόνιο Κόστα. «Έχει την ισχύ και τα μέσα» και «θα κάνει ό,τι είναι απαραίτητο», επέμεινε ο κ. Κόστα απευθυνόμενος στον Τύπο μετά το πέρας της συνόδου κορυφής των 27.
Αναφερόμενος στις αποφάσεις κατά την άτυπη συνάντηση των μελών του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου, ο κ. Κόστα τόνισε ότι «η Ευρώπη και οι ΗΠΑ έχουν κοινό συμφέρον για την ασφάλεια της Αρκτικής, κυρίως μέσω ΝΑΤΟ». Για τον ρόλο της ΕΕ στην περιοχή, επισήμανε πως θα είναι «πιο ισχυρός», ενώ όπως είπε, μόνο το Βασίλειο της Δανίας και η Γροιλανδία μπορούν να αποφασίζουν για τα θέματα που τους αφορούν, με την Ευρώπη να έχει ως πυξίδα τις αρχές του διεθνούς δικαίου, της εδαφικής ακεραιότητας και της εθνικής κυριαρχίας.
Ο κ. Κόστα χαρακτήρισε «θετική» την ανακοίνωση ότι δεν θα υπάρξουν νέοι αμερικανικοί δασμοί στην Ευρώπη, καθώς κάτι τέτοιο «θα ήταν ασύμβατο με τη συμφωνία εμπορίου ΕΕ-ΗΠΑ».
Για τις σχέσεις ΕΕ-ΗΠΑ, ο πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου ανέφερε ότι «ο στόχος παραμένει η αποτελεσματική σταθεροποίηση των (διμερών) εμπορικών σχέσεων».
«Η ΕΕ θα συνεχίσει να υπερασπίζεται τα συμφέροντά της και να προστατεύει τον εαυτό της, τα κράτη μέλη της, τους πολίτες της και τις επιχειρήσεις της από οποιαδήποτε μορφή καταναγκασμού. Διαθέτει τη δύναμη και τα εργαλεία για να το πράξει και θα το πράξει εάν και όποτε είναι αναγκαίο».
«Πιστεύουμε ότι οι σχέσεις μεταξύ εταίρων και συμμάχων πρέπει να διέπονται από φιλία και σεβασμό», σημείωσε ο Αντόνιο Κόστα, επιμένοντας στη σχέση που έχουν οικοδομήσει οι δυο πλευρές και έχει διαμορφωθεί, όπως σημείωσε, ιστορικά.
Φον ντερ Λάιεν: «Βρισκόμαστε σαφώς σε καλύτερη θέση απ’ ό,τι ήμασταν πριν από 24 ώρες»
«Βρισκόμαστε σαφώς σε καλύτερη θέση απ’ ό,τι ήμασταν πριν από 24 ώρες», δήλωσε από την πλευρά της η Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, η πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, τονίζοντας πως «αντλήσαμε διδάγματα από τη συλλογική μας στρατηγική». Όπως επισήμανε, «υπήρξε αδιαμφισβήτητη αλληλεγγύη προς τη Γροιλανδία και τη Δανία» και «σταθήκαμε επίσης ακλόνητοι δίπλα στα έξι κράτη μέλη που απειλούνταν με δασμούς». Αναφερόμενη στον «ενεργό ρόλο στην εμπλοκή με τις ΗΠΑ», η Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν σημείωσε πως «το κάναμε σε διάφορα επίπεδα», με «αυστηρότητα, αλλά χωρίς κλιμάκωση» και «ήμασταν καλά προετοιμασμένοι με αντιμέτρα εμπορίου και εργαλεία», επισημαίνοντας πως ακολουθήθηκαν τέσσερις βασικοί πυλώνες: «αυστηρότητα, επαφή, ετοιμότητα και ενότητα».
Η ίδια δήλωσε πως «για τον επόμενο μακροπρόθεσμο προϋπολογισμό της ΕΕ, έχουμε ήδη προτείνει να διπλασιαστεί η οικονομική υποστήριξη προς τη Γροιλανδία», ενώ το επόμενο διάστημα θα κατατεθεί πρόταση για ουσιαστικό πακέτο επενδύσεων και «πιστεύουμε ότι πρέπει να χρησιμοποιήσουμε την αύξηση των αμυντικών δαπανών μας για εξοπλισμούς κατάλληλους για την Αρκτική, όπως για παράδειγμα ένα ευρωπαϊκό παγοθραυστικό. Και πρέπει να ενισχύσουμε τις συμφωνίες ασφάλειας και άμυνας με τους εταίρους στην περιοχή, όπως το Ηνωμένο Βασίλειο, ο Καναδάς, η Νορβηγία, η Ισλανδία και άλλοι. Αυτό έχει γίνει γεωπολιτική ανάγκη για τη Γροιλανδία». Αναφερόμενη στην ασφάλεια της Αρκτικής, τόνισε ότι «είναι κρίσιμο θέμα και το πλαίσιο στο οποίο είναι καλύτερο να το χειριστούμε είναι σίγουρα το ΝΑΤΟ. Αυτή τη στιγμή, οι συζητήσεις γίνονται μέσα σε αυτό το πλαίσιο. Φυσικά, η Αρκτική και η ασφάλεια της Αρκτικής είναι επίσης υψίστης σημασίας για την Ευρωπαϊκή Ένωση».
Στη συνέντευξη Τύπου μετά την ολοκλήρωση του έκτακτου Ευρωπαϊκού Συμβουλίου, οι δυο πρόεδροι ρωτήθηκαν για την αντίδραση της ΕΕ στις απειλές της Ουάσιγκτον και στην επιλογή της «μη κλιμάκωσης» στις απειλές του Αμερικανού προέδρου Ντόναλντ Τραμπ. «Είμαστε πολύ ειλικρινείς με τους φίλους και τους συμμάχους», δήλωσε ο κ. Κόστα, προσθέτοντας πως «μεταξύ φίλων, συμμάχων και εταίρων, πρέπει να διαχειριζόμαστε τις σχέσεις μας με φιλία και σεβασμό. Αυτό κάνουμε με τις ΗΠΑ και θα συνεχίσουμε να επιμένουμε στις αρχές μας».
«Καταφέραμε να αντισταθούμε παραμένοντας αποφασισμένοι αλλά χωρίς κλιμάκωση και, το πιο σημαντικό, με μεγάλη ενότητα», τόνισε από την πλευρά της η κ. Φον ντερ Λάιεν.
Η πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν παρουσίασε τα συμπεράσματα της συνόδου, συνοψίζοντάς τα σε τέσσερις άξονες: την αδιαμφισβήτητη αλληλεγγύη προς τη Δανία και τη Γροιλανδία, τη στήριξη των κρατών-μελών που βρέθηκαν στο στόχαστρο αμερικανικών δασμών, τη συνέχιση του διαλόγου με τις Ηνωμένες Πολιτείες με «σταθερό αλλά μη κλιμακούμενο» τρόπο, καθώς και την ετοιμότητα της ΕΕ να προχωρήσει σε εμπορικά αντίμετρα, εφόσον η Ουάσινγκτον αναθεωρήσει εκ νέου τη στάση της.
«Ξεκινήσαμε την εβδομάδα με κλιμάκωση, απειλές εισβολής και δασμών και επιστρέψαμε σε μια σαφώς πιο αποδεκτή κατάσταση», δήλωσε ο Γάλλος πρόεδρος Εμανουέλ Μακρόν, υπογραμμίζοντας παράλληλα ότι η Ευρώπη «παραμένει σε εγρήγορση»
Ο πρωθυπουργός της Ισπανίας Πέδρο Σάντσεθ από την πλευρά του δήλωσε στον Τύπο ότι η Μαδρίτη αποφάσισε να «απορρίψει» την πρόσκληση που έλαβε να συμμετάσχει στο «Συμβούλιο Ειρήνης».
Η Γαλλία αρνήθηκε επίσης να συμμετάσχει στο όργανο αυτό, καθώς το Παρίσι κρίνει πως είναι ασύμβατο με τη δέσμευση στον ΟΗΕ, ενώ η Βρετανία δεν θέλησε να συμμετάσχει στην τελετή υπογραφής του «χάρτη» του εξαιτίας του ότι ο κ. Τραμπ έχει αναγγείλει πως θα ενταχθεί σε αυτό ο πρόεδρος της Ρωσίας Βλαντίμιρ Πούτιν.
