Ένα νέο, αμφιλεγόμενο διεθνές όργανο αντί του… ΟΗΕ, με επικεφαλής τον Ντόναλντ Τραμπ και συμμετοχή παγκόσμιων παικτών – συμμάχων αλλά και αντιπάλων των ΗΠΑ – επιχειρεί να εμφανιστεί ως εγγυητής της ειρήνης σε περιοχές σύγκρουσης. Ο αμερικανός πρόεδρος φιλοδοξεί να ανακοινωθεί η ίδρυσή του «Συμβουλίου Ειρήνης» στο περιθώριο του Οικονομικού Φόρουμ του Νταβός μεσούσης της κρίσης με τις απειλές εναντίον της Γροιλανδίας.
Το λεγόμενο «Συμβούλιο ειρήνης» (Board of Peace) γεννήθηκε με αφορμή την ανοικοδόμηση της Γάζας, όμως το καταστατικό του αφήνει ανοιχτό το ενδεχόμενο πολύ ευρύτερου ρόλου, προκαλώντας ήδη έντονες αντιδράσεις, διπλωματικές τριβές και ερωτήματα για το ποιος πραγματικά θα ελέγχει τις αποφάσεις του. Ο Ντόναλντ Τραμπ ουσιαστικά προωθεί τη δημιουργία ενός νέου διεθνούς οργάνου με την ονομασία «Συμβούλιο Ειρήνης», το οποίο θα λειτουργεί υπό τον δικό του έλεγχο και φιλοδοξεί να επιλύει συγκρούσεις παγκοσμίως. Διπλωμάτες, εκφράζουν φόβους ότι ένα τέτοιο συμβούλιο για παγκόσμια ζητήματα θα μπορούσε να βλάψει το έργο του ΟΗΕ.
Ο Τραμπ, προβλέπεται να είναι ο πρώτος και ουσιαστικά ισόβιος πρόεδρος, θα μπορεί να καλεί και να απομακρύνει κράτη και θα έχει την τελική έγκριση όλων των αποφάσεων. Παράλληλα, η μόνιμη θέση στο Συμβούλιο απαιτεί την καταβολή 1 δισεκατομμυρίου δολαρίων!
Το Συμβούλιο τίθεται σε ισχύ μόλις το υπογράψουν τρία κράτη.
Ποιος είναι ο ρόλος του Συμβουλίου Ειρήνης
Το «Συμβούλιο Ειρήνης» είχε αρχικά σχεδιαστεί για να επιβλέπει την ανοικοδόμηση της Λωρίδας της Γάζας, η οποία έχει καταστραφεί από περισσότερα από δύο χρόνια πολέμου μεταξύ του Ισραήλ και της Χαμάς.
Ωστόσο, το σχέδιο της «χάρτας» του Συμβουλίου που παρουσίασε ο Τραμπ τού δίνει πολύ εκτεταμένες εξουσίες και αποκαλύπτει ότι η πρωτοβουλία επιδιώκει να έχει ευρύτερη αποστολή συμβάλλοντας στην επίλυση συγκρούσεων σε παγκόσμιο επίπεδο – κοινώς δεν περιορίζει τη δράση του αποκλειστικά στα παλαιστινιακά εδάφη.
Στο προοίμιο του καταστατικού, που έχει αποσταλεί στις χώρες οι οποίες προσκλήθηκαν να συμμετάσχουν, το Συμβούλιο Ειρήνης περιγράφεται ως «ένας διεθνής οργανισμός που επιδιώκει να προωθήσει τη σταθερότητα, να αποκαταστήσει αξιόπιστη και νόμιμη διακυβέρνηση και να διασφαλίσει διαρκή ειρήνη σε περιοχές που πλήττονται ή απειλούνται από συγκρούσεις».
Το έγγραφο αναφέρει επίσης ότι το Συμβούλιο θα αναλαμβάνει «λειτουργίες οικοδόμησης της ειρήνης σύμφωνα με το διεθνές δίκαιο».
Ποιος το διοικεί
Σύμφωνα με το καταστατικό, πρόεδρός του θα είναι ο Τραμπ, ο οποίος θα εκπροσωπεί παράλληλα – και ξεχωριστά – τις ΗΠΑ.
Ο πρόεδρος διαθέτει εξαιρετικά διευρυμένες αρμοδιότητες. Όπως αναφέρεται χαρακτηριστικά, έχει «αποκλειστική εξουσία να δημιουργεί, να τροποποιεί ή να διαλύει θυγατρικές οντότητες, εφόσον αυτό κρίνεται αναγκαίο ή σκόπιμο για την εκπλήρωση της αποστολής του Συμβουλίου Ειρήνης».
Ο Τραμπ θα επιλέγει τα μέλη της εκτελεστικής επιτροπής, τα οποία περιγράφονται ως «ηγετικές προσωπικότητες παγκόσμιου κύρους», με θητεία δύο ετών και δυνατότητα απομάκρυνσης αποκλειστικά με απόφαση του ίδιου.
Η αντικατάσταση του προέδρου προβλέπεται μόνο σε περίπτωση «οικειοθελούς παραίτησης ή ανικανότητας». Αμερικανός αξιωματούχος επιβεβαίωσε ότι ο Τραμπ μπορεί να διατηρήσει τη θέση του προέδρου ακόμη και μετά την αποχώρησή του από τον Λευκό Οίκο, «μέχρι να παραιτηθεί», αν και μελλοντικός πρόεδρος των ΗΠΑ θα μπορεί να ορίσει διαφορετικό εκπρόσωπο της χώρας.
Ποιοι μπορούν να γίνουν μέλη
Η ιδιότητα του μέλους απονέμεται μόνο κατόπιν πρόσκλησης του προέδρου των ΗΠΑ. Κάθε κράτος εκπροσωπείται από τον αρχηγό του κράτους ή της κυβέρνησής του.
Η θητεία των μελών δεν μπορεί να υπερβαίνει τα τρία έτη. Ωστόσο, υπάρχει μια κρίσιμη εξαίρεση: το όριο αυτό δεν ισχύει για τα κράτη που θα συνεισφέρουν πάνω από 1 δισεκατομμύριο δολάρια σε μετρητά μέσα στον πρώτο χρόνο από την έναρξη ισχύος του καταστατικού.
Αμερικανός αξιωματούχος διευκρίνισε ότι η συμμετοχή «δεν συνεπάγεται υποχρεωτική χρηματοδότηση», πέρα από όσα κάθε κράτος ή εταίρος επιλέγει να προσφέρει εθελοντικά.
Το Συμβούλιο θα συνεδριάζει μία φορά τον χρόνο, με τις αποφάσεις να λαμβάνονται με απλή πλειοψηφία. Σε περίπτωση ισοψηφίας, τον τελικό λόγο έχει ο πρόεδρος.
Τα 7 μέλη της εκτελεστικής επιτροπής:
Η εκτελεστική επιτροπή, υπό την προεδρία του Τραμπ, θα αποτελείται από επτά μέλη:
- Μάρκο Ρούμπιο, υπουργός Εξωτερικών των ΗΠΑ
- Στιβ Γουίτκοφ, ειδικός διαπραγματευτής του Τραμπ
- Τζάρεντ Κούσνερ, γαμπρός του Τραμπ
- Τόνι Μπλερ, πρώην πρωθυπουργός της Βρετανίας
- Μαρκ Ρόουαν, Αμερικανός δισεκατομμυριούχος χρηματοοικονομικός παράγοντας
- Ατζάι Μπάνγκα, πρόεδρος της Παγκόσμιας Τράπεζας
- Ρόμπερτ Γκάμπριελ, στενός συνεργάτης του Τραμπ στο Συμβούλιο Εθνικής Ασφαλείας
Ποιες χώρες προσκλήθηκαν και ποιες έχουν πει «ναι»
Δεκάδες χώρες και ηγέτες επιβεβαίωσαν ότι έλαβαν πρόσκληση, ανάμεσά τους στενοί σύμμαχοι των ΗΠΑ αλλά και αντίπαλοι.
Η Κίνα έχει προσκληθεί, όπως και ο Ρώσος πρόεδρος Βλαντιμίρ Πούτιν και ο Ουκρανός πρόεδρος Βολοντίμιρ Ζελένσκι, παρά τη συνεχιζόμενη ρωσική εισβολή στην Ουκρανία.
Ορισμένες κυβερνήσεις δήλωσαν άμεσα ότι θα συμμετάσχουν. Ο Ούγγρος πρωθυπουργός Βίκτορ Όρμπαν, από τους πιο ένθερμους υποστηρικτές του Τραμπ στην Ευρωπαϊκή Ένωση, έχει ήδη πει «ναι», όπως και τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα. Ο Καναδάς ανακοίνωσε ότι θα λάβει μέρος, ξεκαθαρίζοντας όμως ότι δεν προτίθεται να καταβάλει το ποσό του 1 δισ. δολαρίων για μόνιμη συμμετοχή.
Ο Ισραηλινός πρωθυπουργός Μπενιαμίν Νετανιάχου αποδέχθηκε την πρόσκληση του Αμερικανού προέδρου Ντόναλντ Τραμπ να συμμετάσχει στο «Συμβούλιο Ειρήνης», ανακοίνωσε σήμερα το γραφείο του.
«Ο πρωθυπουργός Μπενιαμίν Νετανιάχου (…) αποδέχθηκε την πρόσκληση του Αμερικανού προέδρου Ντόναλντ Τραμπ να συμμετέχει ως μέλος στο Συμβούλιο Ειρήνης», επεσήμανε το γραφείο του Ισραηλινού πρωθυπουργού σε σύντομη ανακοίνωσή του.
Από την πλευρά του και το Αζερμπαϊτζάν αποδέχθηκε την πρόταση του Τραμπ.
«Το Αζερμπαϊτζάν, όπως πάντα, είναι έτοιμο να συμβάλει ενεργά στη διεθνή συνεργασία, την ειρήνη και τη σταθερότητα», ανακοίνωσε το υπουργείο Εξωτερικών της χώρας. Το Αζερμπαϊτζάν βρισκόταν σε πόλεμο με την Αρμενία επί σχεδόν τέσσερις δεκαετίες αναφορικά με το Ναγκόρνο Καραμπάχ. Οι δύο χώρες υπέγραψαν τον Αύγουστο ειρηνευτική συμφωνία υπό την αιγίδα των ΗΠΑ.
Ήδη ο πρωθυπουργός της Αρμενίας Νικόλ Πασινιάν έχει δηλώσει ότι θα συμμετέχει στο «Συμβούλιο Ειρήνης».
Η Αίγυπτος συμφώνησε να συμμετάσχει.
Εντύπωση προκαλεί το γεγονός ότι η Τουρκία παρά τον αρχικό ενθουσιασμό με την παραλαβή της πρόσκλησης Τραμπ δεν έχει ακόμη απαντήσει ενώ ο Υπουργός Εξωτερικών Χακάν Φιντάν είχε χθες (20.01.2026) τηλεφωνική επικοινωνία με τον Μάρκο Ρούμπιο με αντικείμενο τόσο την συγκρότηση του Συμβουλίου όσο και τις εξελίξεις στην Συρία όπου φαίνεται να ικανοποιείται η μόνιμη επιδίωξη της Τουρκίας για εγκατάλειψη από τις ΗΠΑ των Κούρδων συμμάχων της.
Ποιοι μένουν εκτός
Η Γαλλία, παραδοσιακός σύμμαχος των ΗΠΑ, έχει διαμηνύσει ότι δεν θα συμμετάσχει. Η στάση αυτή προκάλεσε άμεση αντίδραση από τον Τραμπ, ο οποίος απείλησε με επιβολή εξαιρετικά υψηλών δασμών στο γαλλικό κρασί.
Ο Ζελένσκι δήλωσε ότι θα ήταν «πολύ δύσκολο» να συμμετέχει σε ένα συμβούλιο στο οποίο μετέχει και η Ρωσία, με διπλωματικές πηγές να αναφέρουν ότι «γίνονται προσπάθειες» για να ξεπεραστεί το εμπόδιο.
Αντίστοιχες επίφυλάξεις εξέφρασε και η Βρετανία. «Ο Πούτιν είναι ο επιτιθέμενος σε έναν παράνομο πόλεμο κατά της Ουκρανίας και έχει αποδείξει επανειλημμένα ότι δεν ενδιαφέρεται σοβαρά για την ειρήνη», δήλωσε εκπρόσωπος της Ντάουνινγκ Στριτ.
Στο «όχι» κλίνει η Ελλάδα για την πρόσκληση Τραμπ στο Συμβούλιο Ειρήνης, συντασσόμενη με άλλες χώρες της ΕΕ. Αρμόδιες πηγές της κυβέρνησης τονίζουν ότι η πρόσκληση για το Συμβούλιο Ειρήνης του Ντόναλντ Τραμπ είναι ένα σύνθετο νομικά ζήτημα, το οποίο εξετάζεται, σε συνεννόηση και με τους Ευρωπαίους εταίρους μας.
Ιταλία, Σουηδία και Νορβηγία δεν θα συμμετάσχουν στην πρωτοβουλία Τραμπ.
Η Ιταλία δεν θα συμμετάσχει στο «Συμβούλιο Ειρήνης» την πρωτοβουλία του Ντόναλντ Τραμπ, σύμφωνα με σημερινό δημοσίευμα της Corriere della Sera, η οποία επικαλείται ανησυχίες ότι η συμμετοχή σε μια τέτοια ομάδα υπό την ηγεσία του αρχηγού μιας και μόνο χώρας παραβιάζει το Σύνταγμα της Ιταλίας.
Ειδικότερα, σύμφωνα με το ιταλικό Σύνταγμα, η Ιταλία μπορεί να συμμετέχει σε διεθνείς οργανισμούς που διασφαλίζουν την «ειρήνη και τη δικαιοσύνη μεταξύ των χωρών μόνο επί ίσοις όροις σε σχέση με τα άλλα κράτη», μια προϋπόθεση που δεν είναι σύμφωνη με την κυριαρχία των ΗΠΑ στο νέο συμβούλιο, γράφει η εφημερίδα, χωρίς ωστόσο να επικαλείται πηγή για το δημοσίευμα.
Πηγή δήλωσε στο Reuters ότι η Ιταλίδα πρωθυπουργός Τζόρτζια Μελόνι, που διατηρεί καλές σχέσεις με τον Τραμπ, δεν αναμένεται να μεταβεί στο Παγκόσμιο Οικονομικό Φόρουμ στο Νταβός της Ελβετίας. Η ιταλική κυβέρνηση δεν ήταν άμεσα διαθέσιμη για να σχολιάσει.
Η Νορβηγία, της οποίας οι σχέσεις με τον Ντόναλντ Τραμπ επιδεινώθηκαν απότομα μετά την ενόχλησή του που δεν έλαβε το Νόμπελ Ειρήνης, δεν θα συμμετάσχει στο «Συμβούλιο Ειρήνης» που πρότεινε ο πρόεδρος των ΗΠΑ, ανακοίνωσε σήμερα το γραφείο του πρωθυπουργού.
«Η αμερικανική πρόταση εγείρει μια σειρά από ερωτήματα που απαιτούν περαιτέρω διάλογο με τις Ηνωμένες Πολιτείες», δήλωσε ο υπουργός Εξωτερικών Κρίστοφερ Θόνερ σε μήνυμα προς το AFP.
Ο Νορβηγός αξιωματούχος τόνισε ότι η χώρα του «συμμερίζεται τον στόχο του προέδρου Τραμπ για την εγκαθίδρυση διαρκούς ειρήνης στην Ουκρανία, τη Γάζα και άλλες καταστάσεις: «Η Νορβηγία θα συνεχίσει τη στενή της συνεργασία με τις Ηνωμένες Πολιτείες και άλλους εταίρους στην επιδίωξη της ειρήνης».
Η νορβηγική απόφαση έρχεται καθώς ο Ντόναλντ Τραμπ δήλωσε ότι δεν αισθάνεται πλέον υποχρεωμένος να σκέφτεται «μόνο την ειρήνη» μετά την αποτυχία του να κερδίσει το Νόμπελ Ειρήνης, σε μήνυμά του που δημοσιοποιήθηκε τη Δευτέρα.
Σημειώνεται ότι περίπου 60 χώρες δέχτηκαν προσκλήσεις για να συμμετάσχουν, αλλά μόνο λίγες, περιλαμβανομένων της Ουγγαρίας, του Ισραήλ και της Αιγύπτου τις έχουν μέχρι στιγμής αποδεχτεί.
Μεγαλύτερη ανησυχία στους δυτικούς συμμάχους προκαλεί η ανακοίνωση του Κρεμλίνου αυτή την εβδομάδα ότι και ο πρόεδρος Πούτιν έχει προσκληθεί να συμμετάσχει.
