Ο πόλεμος στο Ιράν συνεχίζει να προκαλεί καθημερινά μεγάλες αναταράξεις στην παγκόσμια οικονομία, με τον Βασίλη Κορκίδη, πρόεδρο του Εμπορικού και Βιομηχανικού Επιμελητηρίου Πειραιά (ΕΒΕΠ), να προειδοποιεί πως οι μακροπρόθεσμες συνέπειες είναι ακόμα άγνωστες και ενδέχεται να προκαλέσουν μεγαλύτερη ζημιά συγκριτικά με όσα βιώνουμε σήμερα.
Ανάμεσα σε άλλα, ο Β. Κορκίδης αναφέρει ότι ο πόλεμος στο Ιράν χτυπά με ένταση την παγκόσμια οικονομία και φέρνει ως παράδειγμα στοιχεία που έχει καταγράψει ο Διεθνής Οργανισμός Ενέργειας (ΙΕΑ).
ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ
«Η IEA εκτιμά ότι η παγκόσμια προσφορά μειώθηκε περαιτέρω τον Απρίλιο κατά 1,8 εκατ. βαρέλια/ημέρα, ενώ οι απώλειες από τον Φεβρουάριο φθάνουν τα 12,8 εκατ. βαρέλια/ημέρα. Η παραγωγή χωρών του Κόλπου που επηρεάστηκαν από το κλείσιμο του Ορμούζ εμφανίζεται 14,4 εκατ. βαρέλια/ημέρα χαμηλότερη από τα προπολεμικά επίπεδα. Το Reuters μετέδωσε ότι η IEA βλέπει πλέον έλλειμμα προσφοράς για το 2026, με το Brent γύρω στα 107 δολάρια/βαρέλι, ενώ τα παγκόσμια αποθέματα έχουν υποχωρήσει κατά περίπου 246 εκατ. βαρέλια», τονίζει ο πρόεδρος του ΕΒΕΠ σε άρθρο του στο ΑΠΕ – ΜΠΕ.
Παράλληλα, αναφέρει πως ο δεύτερος μεγάλος κίνδυνος αφορά στα λιπάσματα και τα τρόφιμα, καθώς περίπου το ένα τρίτο των φορτίων λιπασμάτων διέρχεται από τα Στενά του Ορμούζ και ότι οι διαταραχές συμπίπτουν με την περίοδο σποράς στο βόρειο ημισφαίριο, αυξάνοντας τον κίνδυνο για υψηλότερες τιμές τροφίμων. Για τον λόγο αυτό «ο πόλεμος δεν μεταφέρεται στην οικονομία μόνο μέσω της βενζίνης και του ρεύματος, αλλά και μέσω ουρίας, αμμωνίας, θείου, φωσφορικών, κόστους αγροτικής παραγωγής και τελικών τιμών τροφίμων».
H Ελλάδα δεν κινδυνεύει άμεσα
Σχετικά με το εάν υπάρχει κίνδυνος ελλείψεων για την Ευρώπη, στέκεται κυρίως σε λιπάσματα, βιομηχανικές πρώτες ύλες, χημικά, μέταλλα και βιομηχανικά ενδιάμεσα προϊόντα, ενώ προσθέτει ότι η UNCTAD (αρμόδια υπηρεσία του ΟΗΕ για την ανάπτυξη και το εμπόριο) προειδοποιεί ότι η κρίση μεταδίδεται σε τρόφιμα, logistics, πληθωρισμό, μεταφορές και βιομηχανία.
ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ
«Η Ελλάδα δεν κινδυνεύει άμεσα από έλλειψη καυσίμων και προϊόντων, αλλά υπάρχει σοβαρός κίνδυνος ακρίβειας, καθυστερήσεων και περιορισμένης διαθεσιμότητας σε βιομηχανικά αγαθά.
Το κρίσιμο σημείο είναι αν η κρίση συνεχιστεί και το καλοκαίρι ή υπάρξει νέα κλιμάκωση στο Ορμούζ, τότε ο κίνδυνος πραγματικών ελλείψεων θα αυξηθεί σημαντικά το φθινόπωρο του 2026 και κυρίως το 2027. Ο μεγαλύτερος άμεσος κίνδυνος ελλείψεων υπάρχει στην αγορά λιπασμάτων, αφού το 35% του παγκόσμιου εμπορίου αμμωνίας και το 50% της ουρίας περνά από Ορμούζ. Η ICIS προειδοποιεί για αποκλεισμό φτωχότερων χωρών από την αγορά λιπασμάτων και αυτό σημαίνει πιθανές ελλείψεις λιπασμάτων το φθινόπωρο, μικρότερες σοδειές το 2027 και υψηλότερες τιμές τροφίμων».
Για την Ελλάδα, ο κίνδυνος ελλείψεων είναι πιο μακρινός, αλλά οι οικονομικές επιπτώσεις υπάρχουν και εστιάζουν σε πέντε σημεία, σύμφωνα με τον Β. Κορκίδη:
- Τη ναυτιλία με αυξημένους κινδύνους δρομολογίων, ασφάλιστρα και επιχειρησιακό κόστος.
- Την ενέργεια με υψηλότερες τιμές πετρελαίου και πιθανές πιέσεις σε καύσιμα μεταφορών.
- Την αγροτική παραγωγή με ακριβότερα λιπάσματα και εισροές.
- Τον πληθωρισμό με αναζωπύρωση στο 5,4% και πιέσεων σε τρόφιμα, μεταφορές και υπηρεσίες.
- Τα λιμάνια και τα logistics με την ανάγκη για καλύτερη διαχείριση αποθεμάτων και εναλλακτικών αλυσίδων.
Τέλος, στέλνει μήνυμα για συνεργασία ανάμεσα σε ευρωπαϊκές χώρες, αλλά και την ανάγκη στήριξης των πολιτών και των επιχειρήσεων σε πραγματικό χρόνο και ζητά να υπάρξει διαφοροποίηση προμηθευτών, στρατηγικά αποθέματα σε κρίσιμα αγαθά, ενίσχυση της ανθεκτικότητας των logistics και στενότερη παρακολούθηση των μη ενεργειακών εξαρτήσεων και ειδικά σε λιπάσματα, χημικά και βιομηχανικά υλικά.
