Αντίστροφα μετρά ο χρόνος για το φινάλε των χειμερινών εκπτώσεων 2026, οι οποίες ξεκίνησαν τη Δευτέρα 12 Ιανουαρίου και ολοκληρώνονται το ερχόμενο Σάββατο (28.2.2026), με τους καταναλωτές να σπεύδουν να αξιοποιήσουν τις τελευταίες ημέρες προσφορών.
Παρά το γεγονός ότι η εκπτωτική περίοδος αποτελεί παραδοσιακά ευκαιρία για αύξηση της κίνησης και τόνωση των πωλήσεων, φέτος δεν φαίνεται να απέδωσε τα αναμενόμενα για την πλειονότητα των επιχειρήσεων.
Όπως σημείωσε ο πρόεδρος του Εμπορικού και Βιομηχανικού Επιμελητηρίου Πειραιώς (ΕΒΕΠ), Βασίλης Κορκίδης, σε ανάλυση του Επιμελητηρίου για την πορεία των χειμερινών εκπτώσεων: «Οι χειμερινές εκπτώσεις ανέδειξαν και πάλι την οικονομική κόπωση των καταναλωτών, που δικαιολογημένα δεν μπόρεσαν να ανταποκριθούν στις προσδοκίες των εμπόρων».
Σύμφωνα με τον ίδιο, «το ζητούμενο των τακτικών εκπτώσεων είναι με τη μείωση των τιμών, να ρευστοποιήσουν οι επιχειρήσεις εποχικό εμπόρευμα και να δώσουν την ευκαιρία στους καταναλωτές να αποφορτίσουν τον οικογενειακό τους προϋπολογισμό. Σύμφωνα όμως με τα δεδομένα του τζίρου των χειμερινών εκπτώσεων είναι εμφανές πως, η ακρίβεια συνεχίζει να επηρεάζει όλο και περισσότερο τους καταναλωτές, με αποτέλεσμα να περιορίζουν αγορές για να καλύψουν δαπάνες στέγασης και διατροφής, ενώ γενικά αγοράζουν λιγότερα και φθηνότερα προϊόντα.
Όλα λοιπόν δείχνουν πως οι χειμερινές εκπτώσεις ανέδειξαν και πάλι την οικονομική κόπωση των καταναλωτών, που δικαιολογημένα δεν μπόρεσαν να ανταποκριθούν στις προσδοκίες εμπόρων. Μπορεί ο τζίρος στη λιανική το δίμηνο, Ιανουαρίου – Φεβρουαρίου 2026, να ξεπεράσει τα 6 δισ. ευρώ του αντίστοιχου περυσινού διμήνου, αλλά προφανώς σε πολλούς κλάδους δεν επαρκεί. Βεβαίως, θα περιμένουμε τα επίσημα στοιχεία του Φεβρουαρίου, συμπεριλαμβανομένων των on line πωλήσεων, για τα τελικά συμπεράσματα. Οφείλουμε όμως να λάβουμε σοβαρά υπόψη μας την αναδιάταξη της καταναλωτικής συμπεριφοράς και να βρούμε τρόπους να δώσουμε νέο ενδιαφέρον στις χειμερινές εκπτώσεις, ώστε να αξιοποιηθούν κατάλληλα».
Κατά την διάρκεια των φετινών χειμερινών εκπτώσεων εκτιμάται πως, τουλάχιστον 6 στους 10 καταναλωτές εκμεταλλεύτηκαν τις εκπτωτικές τιμές, με 3 στους 10 να κάνουν αγορές ένδυσης-υπόδησης, 2 στους 10 σε είδη τεχνολογίας και 1 στους 10 σε είδη σπιτιού. Για τους υπόλοιπους 4 στους 10 καταναλωτές, η περίοδος των εκπτώσεων ήταν «αδιάφορη», λόγω της παγιωμένης ακρίβειας που διανύουμε και δύσκολα αντιμετωπίζεται, ακόμα και με εκπτωτικές τιμές.
Αξίζει να σημειωθεί ότι το λιανεμπόριο κινείται σε στάσιμα επίπεδα, καταγράφοντας μόλις οριακή ετήσια αύξηση της τάξης του 2%, χαμηλότερη από τις προσδοκίες για ισχυρότερη ανάκαμψη της κατανάλωσης. Το θετικό σενάριο που προέβλεπε άνοδο κοντά στο 5% με την έναρξη της νέας χρονιάς, με αιχμή τις χειμερινές εκπτώσεις, δεν επιβεβαιώθηκε. Ακόμη και αν αφαιρεθούν από τον συνολικό τζίρο των 74,8 δισ. ευρώ οι μεγάλοι κλάδοι των τροφίμων, των οχημάτων και των καυσίμων, οι υπόλοιπες επιχειρήσεις λιανικής, με κύκλο εργασιών 27,3 δισ. ευρώ, εμφανίζουν αντίστοιχη αύξηση μόλις 2%. Εξαίρεση αποτελεί ο κλάδος των σούπερ μάρκετ, όπου ο τζίρος αυξήθηκε κατά 4,4% και διαμορφώθηκε στα 20,4 δισ. ευρώ, ξεπερνώντας για πρώτη φορά το 27% του συνολικού λιανεμπορίου.
Υποχρεώσεις των επιχειρήσεων κατά την περίοδο των εκπτώσεων
Η νομοθεσία προβλέπει ότι κάθε αναφορά σε μείωση τιμής πρέπει να συνοδεύεται από σαφή ένδειξη της τιμής αναφοράς, πάνω στην οποία βασίζεται η έκπτωση.
Ως τιμή αναφοράς θεωρείται η χαμηλότερη τιμή στην οποία πωλήθηκε το συγκεκριμένο προϊόν από τον ίδιο έμπορο κατά το χρονικό διάστημα των 30 ημερών πριν από την έναρξη της προσφοράς. Δεν επιτρέπεται να χρησιμοποιείται η προτεινόμενη λιανική τιμή ως βάση για την εμφάνιση έκπτωσης, αλλά μπορεί να αναφέρεται μόνο για λόγους σύγκρισης και σε καμία περίπτωση δεν πρέπει να δημιουργείται η εντύπωση ότι πρόκειται για προηγούμενη τιμή πώλησης.
Στην πράξη, αυτό σημαίνει ότι μια επιχείρηση δεν μπορεί να διαφημίζει ποσοστό έκπτωσης συγκρίνοντας την τρέχουσα τιμή με την ενδεικτική τιμή του κατασκευαστή ή του προμηθευτή, εφόσον αυτή δεν ήταν η τιμή στην οποία διέθετε το προϊόν. Για παράδειγμα, αν η προτεινόμενη τιμή είναι 100 ευρώ, η σωστή παρουσίαση είναι: «Προτεινόμενη λιανική τιμή: 100 ευρώ – Τιμή πώλησης: 70 ευρώ» και όχι «100 ευρώ → τώρα 70 ευρώ (-30%)».
Καθ’ όλη τη διάρκεια των εκπτώσεων, οι τιμές πρέπει να εμφανίζονται καθαρά και ευανάγνωστα, με την αρχική τιμή και τη μειωμένη να συνυπάρχουν στην επισήμανση του προϊόντος. Επιτρέπεται επίσης η αναγραφή του ποσοστού έκπτωσης.
Όταν οι εκπτώσεις καλύπτουν το μεγαλύτερο μέρος των προϊόντων μιας επιχείρησης (άνω του 60%), το ποσοστό ή το εύρος των εκπτώσεων («από …% έως …%») πρέπει να αναγράφεται τόσο στις βιτρίνες όσο και σε κάθε μορφή διαφημιστικής προβολής. Αντίθετα, όταν οι προσφορές αφορούν συγκεκριμένα είδη, αυτό οφείλει να δηλώνεται ξεκάθαρα.
Για τα καταστήματα stock ή outlet ισχύουν πρόσθετες απαιτήσεις: η προηγούμενη τιμή πρέπει να εμφανίζεται διαγραμμένη δίπλα στη νέα μειωμένη τιμή, ενώ κατά την περίοδο των εκπτώσεων θα πρέπει να αποτυπώνονται και τυχόν ενδιάμεσες τιμές, επίσης διαγραμμένες, με σαφή ανάδειξη της τελικής τιμής πώλησης.
Οι αρμόδιοι φορείς αναμένεται να εντείνουν τους ελέγχους στην αγορά. Σε περιπτώσεις παραπλανητικών πρακτικών ή ανακριβών εκπτώσεων, τα πρόστιμα μπορεί να φτάσουν έως το 2% του ετήσιου τζίρου της επιχείρησης, με κατώτατο όριο τις 20.000 ευρώ. Σε περίπτωση επανάληψης της παράβασης μέσα σε πέντε χρόνια, το ποσοστό διπλασιάζεται στο 4%.
Τι πρέπει να προσέχουν οι καταναλωτές
Οι εκπτώσεις αποτελούν ευκαιρία για αγορές, απαιτούν όμως προσοχή ώστε να αποφεύγονται παγίδες.
Οι καταναλωτές καλό είναι:
- Να ελέγχουν αν αναγράφονται με σαφήνεια τόσο η αρχική όσο και η τελική τιμή του προϊόντος.
- Να επιβεβαιώνουν ότι η «παλαιά τιμή» αντιστοιχεί πράγματι στη χαμηλότερη τιμή του προηγούμενου διαστήματος και όχι σε πλασματική τιμή.
- Να κάνουν αγορές με βάση τις ανάγκες τους και όχι παρορμητικά λόγω υψηλών ποσοστών.
- Να κρατούν τις αποδείξεις αγοράς, καθώς τα δικαιώματα επιστροφής και εγγύησης παραμένουν σε ισχύ.
