Τα μερίδια αγοράς των τεσσάρων συστημικών τραπεζών στην Ελλάδα παραμένουν περίπου στα ίδια επίπεδα εδώ και πάνω από μία δεκαετία, όπως ανέφερε η Acting Γενική Διευθύντρια της Ελληνική Ένωση Τραπεζών (EET), Χαρούλα Απαλαγάκη.
Η τοποθέτησή της έγινε στο πλαίσιο της Α’ Δημόσιας Διαβούλευσης για την κλαδική έρευνα στις τραπεζικές καταθέσεις, που διοργάνωσε η Επιτροπή Ανταγωνισμού, σχετικά με τις τράπεζες στην Ελλάδα.
ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ
Ο τραπεζικός της κλάδος δεν λειτουργεί ολιγοπωλιακά, παρά την ισχυρή μετάβαση από το δημόσιο τραπεζικό στο ιδιωτικό τραπεζικό σύστημα, ιδίως τη δεκαετία του 1990 και σύμφωνα με τα στοιχεία που παρουσίασε η κ. Απαλαγάκη:
- Από Ενιαίο Εποπτικό Μηχανισμό (SSM) στην τραπεζοκεντρική Ευρωπαϊκή Οικονομία εποπτεύονται άμεσα 112 Συστημικά Σημαντικά Πιστωτικά Ιδρύματα με μερίδιο αγοράς σε όρους ενεργητικού 85% στα 21 κράτη μέλη της ευρωζώνης. Εξ’ αυτών 4 είναι οι ελληνικές συστημικές τράπεζες (με προοπτική και για 5η ελληνική συστημική). Οι μεγάλες Ευρωπαϊκές Οικονομίες (Γερμανία, Γαλλία, Ιταλία, Ισπανία) έχουν συνολικά 61 συστημικές Τράπεζες.
- Εάν συγκριθούμε πληθυσμιακά με τις δύο χώρες του Ευρωπαϊκού Νότου (Ιταλία με 60 εκατ. πληθυσμό, Ισπανία με 48 εκατ. πληθυσμό) δεν μπορούμε να μιλάμε για υπερσυγκέντρωση. Στην Ιταλία αντιστοιχεί μια συστημική τράπεζα για κάθε 10 εκατ. κατοίκους, στην Ισπανία για κάθε 4 εκατ. κατοίκους και στην Ελλάδα για κάθε 2,5 εκατ. κατοίκους.
- Τα μερίδια αγοράς των 4 συστημικών τραπεζών στην Ελλάδα παραμένουν περίπου τα ίδια πάνω από μια δεκαετία (από το 2013).
Σήμερα στην Ελλάδα έχουν αδειοδοτηθεί και λειτουργούν 34 πιστωτικά ιδρύματα, μεταξύ των οποίων και τρεις συνεταιριστικές τράπεζες. Γι’ αυτές αναμένεται εντός του 2026 να καταργηθούν οι γεωγραφικοί περιορισμοί δραστηριοποίησής τους.
Στην πραγματικότητα σε καθεμία από τις 21 χώρες της Ευρωζώνης (εάν εξαιρέσουμε τις παραπάνω 4 μεγάλες χώρες) αναλογούν 3 συστημικές τράπεζες. Συγχρόνως, με βάση στοιχεία του SSM για το 2026 οι μη συστημικές τράπεζες στην Ευρωζώνη είναι 2.139.
Χώρες με πολύ μεγαλύτερη πληθυσμιακή δύναμη, έχουν ασφαλώς περισσότερα, αλλά υπάρχουν στην ευρωζώνη ακόμη 10 χώρες όπως Φιλανδία, Σλοβενία, Πορτογαλία, Εσθονία, Λετονία, Λιθουανία, Μάλτα, Λουξεμβούργο, Κύπρος, Βουλγαρία με λιγότερα και συγκεκριμένα από 1 έως 3.
Στην Ελλάδα, που έχει ηπιότερο σε σχέση με την Ευρωζώνη περιορισμό των σημείων φυσικής εξυπηρέτησης (τραπεζικών καταστημάτων), η ψηφιακή πρόσβαση των καταθετών, αλλά και των δανειοληπτών σε τραπεζικά προϊόντα και υπηρεσίες είναι σύγχρονη.
Παράλληλα, όμως, το θεσμικό πλαίσιο στην Ελλάδα είναι νομοθετικά και εποπτικά αυστηρό και το τραπεζικό σύστημα στηρίζει μια σειρά αναγκαίων υποδομών για την εύρυθμη δημόσια λειτουργία στην καθημερινή εισοδηματική ροή, όπως λ.χ. την τροφοδοσία της ηλεκτρονικής πλατφόρμας «πόθεν έσχες», την τροφοδοσία του Μητρώου Λογαριασμών (ΣΜΤΛ) και πρόσφατα το Bancapp. Οι ελληνικές τράπεζες συντηρούν συνολικά 31 εκατ. καταθετικούς λογαριασμούς με αυξημένο διαχειριστικό κόστος.
