ΔΕΘ 2026: Στα 884 εκατ. ευρώ οι φετινές φοροελαφρύνσεις – Όλα τα φορολογικά μέτρα και ποιοι κερδίζουν

Μικρότερες φορολογικές επιβαρύνσεις για ελεύθερους επαγγελματίες, αγρότες, τρίτεκνους, επιχειρήσεις και ιδιοκτήτες ακινήτων φέρνουν τα φορολογικά μέτρα που παρουσιάστηκαν στη ΔΕΘ, με τις πρώτες αλλαγές να αποτυπώνονται στις δηλώσεις του 2027.

Τα φορολογικά μέτρα της ΔΕΘ κινούνται σε διαφορετικούς χρόνους, καθώς ορισμένα ισχύουν αναδρομικά από τα εισοδήματα του 2026, άλλα ξεκινούν το 2027 και ορισμένα ολοκληρώνονται έως το 2029, ενώ οι εργαζόμενοι έχουν ήδη δει στη μηνιαία παρακράτηση τις αλλαγές της περσινής φορολογικής μεταρρύθμισης.

Το συνολικό κυβερνητικό πρόγραμμα κοστολογείται σε 2,2 δισ. ευρώ για το 2027, ωστόσο οι μειώσεις φόρων που θα περάσουν από τις δηλώσεις της επόμενης χρονιάς υπολογίζονται σε 884 εκατ. ευρώ. Το ποσό αυτό δεν αφορά αποκλειστικά καινούργιες αποφάσεις. Από τα 884 εκατ. ευρώ, τα 535 εκατ. αντιστοιχούν σε ήδη νομοθετημένες παρεμβάσεις: 402 εκατ. ευρώ από τη νέα κλίμακα φόρου εισοδήματος, 90 εκατ. ευρώ από τον ενδιάμεσο συντελεστή στα ενοίκια και 43 εκατ. ευρώ από την απαλλαγή ιδρυμάτων και κληροδοτημάτων. Ο καθαρά νέος πυρήνας της συγκεκριμένης δέσμης ανέρχεται επομένως σε 349 εκατ. ευρώ, χωρίς να περιλαμβάνονται άλλες παρεμβάσεις των οποίων η επιμέρους κοστολόγηση δεν έχει ακόμη ανακοινωθεί.

Μικρότερα τεκμήρια για 155.000 επαγγελματίες

Η βασική αλλαγή για τους ελεύθερους επαγγελματίες αφορά το ελάχιστο τεκμαρτό εισόδημα. Για όσους χαρακτηρίζονται φορολογικά συνεπείς καταργούνται οι δύο προσαυξήσεις που συνδέονται με τον κύκλο εργασιών και το κόστος μισθοδοσίας του προσωπικού.

Παράλληλα, το τεκμαρτό εισόδημα μειώνεται κατά 50% για όσους δραστηριοποιούνται σε οικισμούς με λιγότερους από 2.000 κατοίκους, με το όριο να ανεβαίνει στους 2.200 κατοίκους στη Δυτική Μακεδονία. Προβλέπονται επίσης ειδικές ρυθμίσεις για τα ταξί, ανάλογα με το ποσοστό συνιδιοκτησίας.

Οι αλλαγές εφαρμόζονται στα εισοδήματα του 2026 και επομένως θα φανούν στις δηλώσεις του 2027. Αφορούν περισσότερους από 155.000 επαγγελματίες και έχουν δημοσιονομικό κόστος 170 εκατ. ευρώ.

Στο κυβερνητικό παράδειγμα, επιχείρηση εστίασης με πέντε υπαλλήλους και ετήσια μισθοδοσία 105.000 ευρώ εξοικονομεί περισσότερα από 2.500 ευρώ τον χρόνο.

Από το φορολογικό έτος 2027 μειώνεται επίσης η προκαταβολή φόρου των φυσικών προσώπων με επιχειρηματική δραστηριότητα στο 50%, από 55% σήμερα. Η αλλαγή προσφέρει κυρίως πρόσθετη ρευστότητα, καθώς περιορίζει το ποσό που προπληρώνεται και δεν αποτελεί αντίστοιχη μείωση του τελικού συντελεστή φορολόγησης.

Μηδενικός φόρος για αγρότες και τρίτεκνους

Για περίπου 50.000 κατά κύριο επάγγελμα αγρότες μηδενίζεται ο φόρος εισοδήματος για κέρδη έως 20.000 ευρώ, με εφαρμογή από το φορολογικό έτος 2026. Το δημοσιονομικό κόστος υπολογίζεται σε 87 εκατ. ευρώ.

Αγρότης με εισόδημα 20.000 ευρώ, ο οποίος θα πλήρωνε φόρο 1.183 ευρώ, θα έχει πλέον μηδενική επιβάρυνση. Στις 30.000 ευρώ ο φόρος περιορίζεται από 5.083 σε 2.183 ευρώ, με ετήσιο όφελος 2.900 ευρώ. Από την 1η Νοεμβρίου 2026 θα αρχίσει και η επιστροφή του Ειδικού Φόρου Κατανάλωσης στο αγροτικό πετρέλαιο απευθείας στην αντλία, εφαρμογή μέτρου που είχε ήδη αποφασιστεί.

Από την 1η Ιανουαρίου 2027 μηδενίζεται ο φόρος εισοδήματος έως τις 20.000 ευρώ και για περίπου 87.000 τρίτεκνους. Με βάση τα παραδείγματα που παρουσιάστηκαν, μισθωτός με τρία παιδιά και εισόδημα 20.000 ευρώ απαλλάσσεται από φόρο 620 ευρώ, ενώ ελεύθερος επαγγελματίας με εισόδημα 15.000 ευρώ μπορεί να εξοικονομήσει έως 1.350 ευρώ.

Μία μικρότερη παρέμβαση αφορά τον χαρακτηρισμό ενός παιδιού ως εξαρτώμενου τέκνου. Στο εισοδηματικό όριο των 3.000 ευρώ δεν θα συνυπολογίζεται πλέον η σύνταξη θανάτου που λαμβάνει το παιδί, με το δημοσιονομικό κόστος να υπολογίζεται σε 10 εκατ. ευρώ.

Τέλος επιτηδεύματος και προκαταβολή φόρου επιχειρήσεων

Από το φορολογικό έτος 2026 καταργείται το τέλος επιτηδεύματος για τα νομικά πρόσωπα με έδρα ή υποκατάστημα εκτός Αττικής, με εξαίρεση την Περιφερειακή Ενότητα Νήσων. Η ελάφρυνση θα αποτυπωθεί στις δηλώσεις του 2027 και κοστολογείται σε 82 εκατ. ευρώ.

Στην Αττική το τέλος θα μειωθεί κατά 50% το 2028 και θα καταργηθεί πλήρως το 2029. Έτσι, επιχείρηση λιανεμπορίου με έδρα και ένα υποκατάστημα στη Θεσσαλονίκη, η οποία κατέβαλλε 1.600 ευρώ, από το 2027 δεν θα πληρώνει τέλος επιτηδεύματος.

Για τα νομικά πρόσωπα η προκαταβολή φόρου θα αρχίσει να μειώνεται από το φορολογικό έτος 2028 κατά πέντε ποσοστιαίες μονάδες ετησίως, μέχρι να περιοριστεί στο 50% από 80% σήμερα. Ταυτόχρονα, οι αποσβέσεις για δαπάνες ανανέωσης του εξοπλισμού επιταχύνονται από τα δέκα στα έξι χρόνια, μεταφέροντας νωρίτερα το φορολογικό όφελος για τις επιχειρήσεις που πραγματοποιούν επενδύσεις.
Δεν πρόκειται, πάντως, μόνο για ελαφρύνσεις. Οι διανομές κερδών προς μέλη διοικητικών συμβουλίων και ανώτερα στελέχη, όταν ξεπερνούν τις 60.000 ευρώ, θα φορολογούνται με συντελεστή 15%, αντί 5% σήμερα.

ΕΝΦΙΑ, ενοίκια και φόρος μεταβίβασης

Από τον Μάρτιο του 2027 επεκτείνεται η κατάργηση του ΕΝΦΙΑ για την κύρια κατοικία σε ακόμη 131 οικισμούς. Το πληθυσμιακό όριο ανεβαίνει από τους 1.500 στους 2.000 κατοίκους και στη Δυτική Μακεδονία στους 2.200 κατοίκους. Συνολικά, η απαλλαγή θα καλύπτει 12.855 οικισμούς και περίπου 650.000 ιδιοκτήτες.

Στις δηλώσεις του 2027 θα εφαρμοστεί και ο ήδη νομοθετημένος συντελεστής 25% για το τμήμα του εισοδήματος από ενοίκια μεταξύ 12.000 και 24.000 ευρώ, αντί του συντελεστή 35%. Το κόστος της παρέμβασης ανέρχεται σε 90 εκατ. ευρώ. Άλλα 43 εκατ. ευρώ αντιστοιχούν στην επίσης ήδη ψηφισμένη απαλλαγή από τον φόρο εισοδήματος για ιδρύματα και κληροδοτήματα.

Στην αντίθετη κατεύθυνση κινείται ο φόρος μεταβίβασης ακινήτων για αγοραστές από τρίτες χώρες. Ο συντελεστής αυξάνεται από το 3% στο 15% όταν ο αγοραστής προέρχεται από χώρα εκτός Ευρωπαϊκής Ένωσης, ενώ η ημερομηνία έναρξης, οι μεταβατικές διατάξεις και τυχόν εξαιρέσεις αναμένεται να καθοριστούν στο νομοσχέδιο.