Η Γερμανία ξύπνησε σε μια νέα πολιτική πραγματικότητα. Η σαρωτική νίκη της ακροδεξιάς Εναλλακτικής για τη Γερμανία (AfD) στις εκλογές της Σαξονίας-Άνχαλτ προκαλεί πολιτικό σεισμό στη χώρα και στέλνει ισχυρό μήνυμα σε ολόκληρη την Ευρώπη μετά από μια ιστορική εκλογική ανατροπή που αλλάζει τα δεδομένα για τη γερμανική πολιτική.
Με ποσοστό που αγγίζει το 44% – πρωτοφανές για την ακροδεξιά στη Γερμανία – το ακροδεξιό κόμμα AfD υπερδιπλασιάζει τη δύναμή του σε σχέση με το 2021 και αναδεικνύεται σε μακράν ισχυρότερη πολιτική δύναμη του κρατιδίου, αφήνοντας τους Χριστιανοδημοκράτες (CDU) του καγκελαρίου Φρίντριχ Μερτς στο 17,2%. Ταυτόχρονα φέρνει ξανά στο προσκήνιο έναν εφιάλτη που η μεταπολεμική Γερμανία πίστευε ότι είχε αφήσει οριστικά πίσω της: του ναζισμού.
ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ
Τρία κόμματα στο φάσμα από το κέντρο ως την αριστερά – Σοσιαλδημοκράτες (SPD), οι Πράσινοι και το κόμμα Η Αριστερά (Die Linke) – πέρασαν τον πήχη του 5% κι εισέρχονται στο κρατιδιακό κοινοβούλιο, με το καθένα να εξασφαλίζει περί το 9%. Το λαϊκιστικό κόμμα Συμμαχία Ζάρα Βάγκενκνεχτ (BSW) επίσης πέρασε το όριο του 5% και εισέρχεται στο κοινοβούλιο. Αντίθετα, το φίλα προσκείμενο στις επιχειρήσεις κόμμα των Ελεύθερων Δημοκρατών (FDP), που μέχρι τώρα συγκυβερνούσε στο κρατίδιο, είδε το ποσοστό του να κατακρημνίζεται στο 2,6% και δεν θα καταλάβει έδρες στη νέα Βουλή.
Η συμμετοχή άγγιξε το 78%, σύμφωνα με τα προκαταρκτικά αποτελέσματα. Είναι η υψηλότερη από την ενοποίηση της Γερμανίας το 1990, στοιχείο που αντανακλά το μεγάλο ενδιαφέρον των πολιτών για τη χθεσινή εκλογική αναμέτρηση. Το αποτέλεσμα γράφει ιστορία, αλλά δεν χαρίζει στην ακροδεξιά AfD την εξουσία που διεκδικούσε. Το κόμμα εξασφαλίζει 39 από τις 83 έδρες της τοπικής Βουλής και βρίσκεται μόλις τρεις έδρες μακριά από την απόλυτη πλειοψηφία. Ωστόσο, για πρώτη φορά, η γερμανική ακροδεξιά βρίσκεται τόσο κοντά στο να κυβερνήσει μόνη της ένα κρατίδιο. Η επόμενη μέρα για την Γερμανία παραμένει αβέβαιη.
Η απόσταση των τριών εδρών μπορεί να μοιάζει μικρή στην κάλπη. Πολιτικά, όμως, είναι τεράστια. Γιατί απέναντι στην εκλογική επέλαση της AfD παραμένει το λεγόμενο Brandmauer, το «τείχος προστασίας» που έχουν υψώσει τα υπόλοιπα κόμματα, αποκλείοντας κάθε ενδεχόμενο συνεργασίας μαζί της.
ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ
Ο εκλογικός θρίαμβος της Κυριακής (06.09.2026) για την ακροδεξιά μετατρέπει έτσι τη Σαξονία-Άνχαλτ σε ένα ακόμη μεγάλο τεστ για τη Γερμανία: πόσο μπορεί να αντέξει το πολιτικό σύστημα απέναντι στην άνοδο ενός κόμματος που πλέον δεν βρίσκεται στο περιθώριο, αλλά διεκδικεί ανοιχτά ρόλο στη διακυβέρνηση;
Και το ερώτημα δεν αφορά μόνο το συγκεκριμένο κρατίδιο. Η AfD έχει πλέον εδραιωθεί σε μεγάλο μέρος της γερμανικής πολιτικής σκηνής, ιδιαίτερα στα ανατολικά κρατίδια, και η άνοδός της εξελίσσεται σε μία από τις σημαντικότερες πολιτικές μετατοπίσεις της μεταπολεμικής Γερμανίας.
Πώς, όμως, ένα κόμμα που ιδρύθηκε μόλις το 2013 ως ευρωσκεπτικιστική αντίδραση στην κρίση χρέους της Ευρωζώνης έφτασε να απειλεί σήμερα την πολιτική κυριαρχία των παραδοσιακών κομμάτων;
Για να καταλάβουμε την AfD του σήμερα, πρέπει να γυρίσουμε πίσω στο 2013… Τότε που ένα κόμμα οικονομολόγων πολεμούσε το ευρώ και εξελίχθηκε σε μια πανίσχυρη εθνικιστική δύναμη.
Από την κρίση του ευρώ στην ίδρυση της AfD
Η Εναλλακτική για τη Γερμανία (Alternative für Deutschland, AfD) ιδρύθηκε τον Φεβρουάριο 2013, μέσα στη δίνη της ευρωπαϊκής κρίσης χρέους.
Στην αρχική της μορφή, ελάχιστα θύμιζε το κόμμα που γνωρίζει σήμερα η Ευρώπη. Πρωταγωνιστής ήταν ο οικονομολόγος Bernd Lucke, πλαισιωμένος από πανεπιστημιακούς, οικονομολόγους, δημοσιογράφους και πρώην στελέχη της Χριστιανοδημοκρατικής Ένωσης.
Το βασικό της μήνυμα ήταν οικονομικό: η Γερμανία δεν θα έπρεπε να συνεχίσει να χρηματοδοτεί τα πακέτα διάσωσης της Ευρωζώνης.
