Τη χορήγηση δανείου ύψους 90 δισ. ευρώ στην Ουκρανία για τη διετία 2026 – 2027, ενέκρινε με μεγάλη πλειοψηφία, το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, ανοίγοντας τον δρόμο για την εκταμίευση της 1ης δόσης στις αρχές του δεύτερου τριμήνου του τρέχοντος έτους.
Το «δάνειο στήριξης της Ουκρανίας» θα καλύψει επείγουσες ανάγκες της Ουκρανίας εν μέσω του συνεχιζόμενου πολέμου της Ρωσίας, που μετράει πλέον 5 χρόνια. Από τα 90 δισ. ευρώ, τα 30 δισ. ευρώ θα διατεθούν για μακροοικονομική χρηματοδοτική συνδρομή ή δημοσιονομική στήριξη, μέσω της διευκόλυνσης της ΕΕ για την Ουκρανία. Τα 60 δισ. ευρώ θα διατεθούν για την ενίσχυση της άμυνας της Ουκρανίας και την προμήθεια στρατιωτικού εξοπλισμού, διασφαλίζοντας την έγκαιρη πρόσβαση σε κρίσιμα αμυντικά προϊόντα.
ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ
Η προμήθεια αμυντικών προϊόντων θα πραγματοποιείται κατά προτεραιότητα από εταιρείες εγκατεστημένες στην ΕΕ, στην Ουκρανία ή σε χώρες της ΕΖΕΣ που είναι μέλη του Ευρωπαϊκού Οικονομικού Χώρου (Νορβηγία, Ισλανδία, Ελβετία, Λιχτενστάιν). Προβλέπονται, ωστόσο, στοχευμένες παρεκκλίσεις σε περιπτώσεις επείγουσας στρατιωτικής ανάγκης, όταν τα απαιτούμενα προϊόντα δεν είναι διαθέσιμα στις παραπάνω αγορές.
Το πλαίσιο επιτρέπει επίσης τη σύνδεση τρίτων χωρών με το δάνειο για συγκεκριμένα αμυντικά προϊόντα.
Στην πρώτη κατηγορία εντάσσονται χώρες που έχουν συνάψει διμερή συμφωνία με την ΕΕ στο πλαίσιο του κανονισμού SAFE, με τη σχετική σύνδεση και τα επιλέξιμα προϊόντα να καθορίζονται μέσω κατ’ εξουσιοδότηση πράξεων.
ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ
Στη δεύτερη κατηγορία περιλαμβάνονται χώρες που διατηρούν εταιρική σχέση ασφάλειας και άμυνας με την ΕΕ, έχουν δεσμευτεί για δίκαιη χρηματοδοτική συνεισφορά στο κόστος του δανεισμού και παρέχουν σημαντική οικονομική και στρατιωτική στήριξη στην Ουκρανία- η συμμετοχή τους θα καθορίζεται με εκτελεστική πράξη του Συμβουλίου.
Το δάνειο θα χρηματοδοτηθεί μέσω κοινού δανεισμού της ΕΕ από τις κεφαλαιαγορές και θα υποστηριχθεί από το «περιθώριο» του μακροπρόθεσμου προϋπολογισμού της ΕΕ. Το κόστος εξυπηρέτησης του χρέους θα καλύπτεται από τους ετήσιους προϋπολογισμούς της ΕΕ. Η Κομισιόν εκτίμησε το κόστος εξυπηρέτησης του χρέους σε περίπου 1 δισ. ευρώ για το 2027 και σε περίπου 3 δισ. ευρώ ετησίως από το 2028. Η ρύθμιση αυτή δεν επηρεάζει τις συνεισφορές της Τσεχίας, της Ουγγαρίας και της Σλοβακίας, καθώς η απόφαση στο Συμβούλιο ελήφθη μέσω της διαδικασίας ενισχυμένης συνεργασίας με τη συμμετοχή 24 κρατών μελών.
Η αποπληρωμή των δανείων θα καταστεί δυνατή μόνο μετά την καταβολή πολεμικών αποζημιώσεων από τη Ρωσία προς την Ουκρανία.
Το Συμβούλιο πρέπει επίσης να εγκρίνει επίσημα τη δέσμη, προκειμένου η Κομισιόν να είναι σε θέση να εκταμιεύσει την πρώτη πληρωμή στις αρχές του δεύτερου τριμήνου του 2026.
