Η γεωπολιτική απειλή λόγω Ιράν έρχεται να επισκιάσει πλέον την ισορροπία που είχε διαμορφωθεί στο πετρέλαιο, με αποτέλεσμα μια απότομη άνοδο κατά τον τελευταίο μήνα, που ξεπερνά τα 10 δολάρια / βαρέλι.
Χθες (29.1.2026) το πετρέλαιο Brent έφτασε τα 70 δολάρια για πρώτη φορά από τον περσινό Σεπτέμβριο, τη στιγμή που ο Ντόναλντ Τραμπ καλείται να λάβει τις τελικές του αποφάσεις για το αν θα επιτεθεί στο Ιράν. Μάλιστα, καθώς πλησιάζουμε προς το σαββατοκύριακο, η αγορά γνωρίζει πλέον ότι ο Αμερικανός πρόεδρος προτιμά να διενεργεί τέτοιες επιχειρήσεις εκτός των ωρών λειτουργίας των χρηματιστηρίων, άρα ενδεχομένως οι έμποροι να τοποθετούνται κατάλληλα εκ των προτέρων.
ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ
Σε κάθε περίπτωση, οι δηλώσεις των Αμερικανών, αλλά και των Ιρανών αξιωματούχων τις προηγούμενες ημέρες δεν πέρασαν απαρατήρητες. Ανώτερος Ιρανός αξιωματούχος ανέβασε φωτογραφία του με φόντο τα δεξαμενόπλοια στα Στενά του Ορμούζ, δηλώνοντας ότι το καθεστώς θα αγωνιστεί σθεναρά ενάντια σε πιθανή επίθεση των ΗΠΑ. Πρόκειται, αν μη τι άλλο, για μια σαφή προειδοποίηση.
Ταυτόχρονα, η προσοχή που αποδίδουν στις εξελίξεις μεγάλοι παραγωγοί πετρελαίου της περιοχής φανερώνει τον δικό τους προβληματισμό για την κατάσταση και τις πιθανές συνέπειες ενός αμερικανικού χτυπήματος. Η Σ. Αραβία και τα Εμιράτα ανακοίνωσαν ότι δεν θα επιτρέψουν τη χρήση του εναέριου χώρου τους για μια τέτοια επιχείρηση, προφανώς σε μια προσπάθεια να αποτρέψουν πιθανές αντεπιθέσεις του Ιράν σε δικές τους εγκαταστάσεις στον Περσικό Κόλπο και τα Στενά.
Στα παραπάνω θα πρέπει να προσθέσουμε και ορισμένα πιο θεμελιώδη που δεν έχουν να κάνουν με το γεωπολιτικό “καπέλο”. Καταρχήν, η αγορά του πετρελαίου έχει χάσει τελευταία ορισμένες ποσότητες εξαιτίας της διαταραχής των εξαγωγών του Καζακστάν, μειώνοντας έτσι κάπως το πλεόνασμα παραγωγής έναντι της ζήτησης.
Επιπλέον, υπάρχει και μια πιο μακροπρόθεσμη τάση που επηρεάζει τις τιμές του αργού και έχει να κάνει με το κόστος της παραγωγής του. Αξίζει να αναφέρουμε ενδεικτικά την πρόσφατη δήλωση στελέχους του διεθνούς πετρελαϊκού κλάδου, που είπε ότι ένα έργο αναβάθμισης της παραγωγής κατά μερικές εκατοντάδες χιλιάδες βαρέλια στοίχιζε πριν 5 χρόνια κοντά στα 6 δισ. δολάρια και πλέον εκτιμάται πιο κοντά στα 20 δισ. δολάρια. Αυτό είναι το αποτέλεσμα αφενός του πληθωρισμού και αφετέρου των αλλαγών που έχουν συντελεστεί στην εφοδιαστική αλυσίδα.
Όπως είναι φυσικό, το αυξημένο κόστος των παραγωγικών έργων μετακυλίεται σταδιακά στις τρέχουσες τιμές του μαύρου χρυσού, παρόλο που σήμερα η ισορροπία παραγωγής και ζήτησης είναι κατά τα άλλα υγιέστατη