Αμετάβλητος στο 2,9% έμεινε τον Ιανουάριο 2026 ο ετήσιος ρυθμός του πληθωρισμού στην ελληνική οικονομία, την ώρα που στην Ευρωζώνη ο αντίστοιχος ρυθμός διαμορφώθηκε στο 1,7%.
Όπως αναφέρει η Eurobank στο δελτίο «7 ημέρες Οικονομία», το κρίσιμο σημείο δεν είναι μόνο η επιμονή του πληθωρισμού στην ελληνική οικονομία, αλλά το ότι η απόκλιση από τον μέσο όρο της Ευρωζώνης παραμένει, δημιουργώντας σταδιακά και μια πίεση σε όρους «πληθωριστικής ανταγωνιστικότητας».
ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ
Η πρώτη αιτία βρίσκεται στη σύνθεση του πληθωρισμού. Η μεγαλύτερη συμβολή στον γενικό δείκτη προήλθε από τη διατροφή και τα μη αλκοολούχα ποτά, που πρόσθεσαν 0,9 ποσοστιαίες μονάδες. Αμέσως μετά ακολουθούν οι υπηρεσίες της καθημερινότητας, με τα ξενοδοχεία-καφέ-εστιατόρια να συνεισφέρουν 0,7 ποσοστιαίες μονάδες, και η στέγαση μαζί με το νερό, το ηλεκτρικό ρεύμα, το φυσικό αέριο και τα λοιπά καύσιμα να προσθέτουν άλλες 0,4 ποσοστιαίες μονάδες. Με απλά λόγια, οι ανατιμήσεις δεν είναι διάχυτες στην αγορά, αλλά εδράζονται σε κατηγορίες που χτυπούν άμεσα τον οικογενειακό προϋπολογισμό και τροφοδοτούν την αίσθηση ότι οι τιμές δεν υποχωρούν.
Η δεύτερη αιτία είναι ότι στις υπηρεσίες λειτουργούν πιο επίμονοι μηχανισμοί τιμολόγησης. Όταν ανεβαίνουν κόστος λειτουργίας, ενοίκια, ενέργεια, μεταφορές, η μετακύλιση στις τελικές τιμές γίνεται πιο εύκολα και κρατά περισσότερο. Η εικόνα αυτή φαίνεται και από το ότι κατηγορίες όπως ένδυση-υπόδηση και μεταφορές είχαν επίσης θετική, αλλά μικρότερη, συμβολή (από 0,3 ποσοστιαίες μονάδες), ενώ άλλες ομάδες όπως ενημέρωση και επικοινωνία εμφάνισαν αρνητική συμβολή (-0,1 ποσοστιαία μονάδα). Αυτό δείχνει ότι ο πληθωρισμός «γράφεται» κυρίως σε υπηρεσίες και βασικά αγαθά, όχι σε προϊόντα που επηρεάζονται περισσότερο από την τεχνολογία και τον διεθνή ανταγωνισμό.
Η τρίτη αιτία αφορά το κόστος παραγωγής και εφοδιασμού, αλλά και το πόσο διατηρείται η ζήτηση. Στη μεταποίηση, ο δείκτης PMI ανέβηκε στις 54,2 μονάδες τον Ιανουάριο 2026, από 52,9 τον Δεκέμβριο 2025, ένδειξη ότι οι συνθήκες βελτιώνονται και οι επιχειρήσεις κινούνται σε περιβάλλον αυξημένων παραγγελιών. Σε τέτοιο περιβάλλον, όταν οι χρόνοι παράδοσης επιμηκύνονται, τα αποθέματα πιέζονται και το κόστος ανεβαίνει, η δυνατότητα να περάσει το κόστος στις τελικές τιμές αυξάνεται. Στο ίδιο σήμα κινούνται και οι αναφορές για ακριβότερα μέταλλα και υπηρεσίες μεταφοράς, που «γράφουν» στην αλυσίδα τιμών σε μια οικονομία με υψηλό μερίδιο εισαγόμενων εισροών.
ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ
Η τέταρτη αιτία είναι ο κίνδυνος δευτερογενών πιέσεων. Η σταδιακή αύξηση των πραγματικών μισθών είναι θετική για τα νοικοκυριά, αλλά αν δεν «κουμπώνει» με ανάλογη άνοδο της παραγωγικότητας, μπορεί να τροφοδοτήσει έναν δεύτερο γύρο αυξήσεων σε υπηρεσίες και εγχώρια παραγόμενα αγαθά. Με τον πληθωρισμό ήδη υψηλότερο από την Ευρωζώνη, αυτό μεταφράζεται και σε κίνδυνο απώλειας ανταγωνιστικότητας σε όρους τιμών. Ενδεικτικά, η πραγματική σταθμισμένη συναλλαγματική ισοτιμία της Ελλάδας έναντι της Ευρωζώνης, με βάση τον δείκτη τιμών καταναλωτή, αυξήθηκε κατά 0,8% στο εννεάμηνο Ιανουαρίου-Σεπτεμβρίου 2025, εξέλιξη που ισοδυναμεί με οριακή επιδείνωση της ανταγωνιστικότητας τιμών.
Η πέμπτη αιτία φαίνεται στην ψυχολογία των καταναλωτών. Ο δείκτης οικονομικού κλίματος υποχώρησε στις 105,4 μονάδες τον Ιανουάριο 2026, αλλά η πιο καθαρή ένδειξη ήρθε από την καταναλωτική εμπιστοσύνη, που επιδεινώθηκε στις -50,3 μονάδες. Η ανάγνωση είναι διπλή: ο πληθωρισμός «τρώει» μέρος από τις αυξήσεις εισοδήματος, όμως ταυτόχρονα η οικονομία δεν δείχνει απότομη κάμψη, άρα οι επιχειρήσεις δεν έχουν ισχυρό κίνητρο για γρήγορες μειώσεις τιμών.
