Ύπνος με τον σκύλο ή τη γάτα στο κρεβάτι: Τα οφέλη, οι κίνδυνοι και όσα δείχνουν οι έρευνες

Σε πολλά σπίτια η εικόνα επαναλαμβάνεται σχεδόν κάθε βράδυ. Ο σκύλος ανεβαίνει στο κρεβάτι λίγο πριν σβήσουν τα φώτα ή η γάτα βρίσκει τη θέση της στα πόδια του ιδιοκτήτη της και παραμένει εκεί μέχρι το πρωί.

Για κάποιους είναι μια αυτονόητη στιγμή οικειότητας. Για άλλους, μια συνήθεια που δεν έχει θέση στην κρεβατοκάμαρα, κυρίως για λόγους υγιεινής ή επειδή πιστεύουν ότι επηρεάζει την ποιότητα του ύπνου.

Το θέμα απασχολεί εδώ και χρόνια κτηνιάτρους, ειδικούς στον ύπνο και ερευνητές.

Και τα ευρήματα δείχνουν ότι η συμβίωση στο ίδιο κρεβάτι δεν είναι ούτε απόλυτα ωφέλιμη ούτε απαραίτητα επιβαρυντική. Όλα εξαρτώνται από τον άνθρωπο, το κατοικίδιο και τις συνθήκες.

Η αίσθηση ασφάλειας είναι από τα μεγαλύτερα οφέλη

Αυτό που προκύπτει με συνέπεια από πολλές μελέτες είναι ότι η παρουσία ενός κατοικιδίου κατά τη διάρκεια της νύχτας ενισχύει το αίσθημα ασφάλειας και συντροφικότητας.

Ιδιαίτερα για ανθρώπους που ζουν μόνοι, έχουν περάσει μια δύσκολη περίοδο ή αντιμετωπίζουν αυξημένο άγχος, η παρουσία του σκύλου ή της γάτας λειτουργεί καθησυχαστικά.

Δεν είναι λίγοι εκείνοι που δηλώνουν ότι χαλαρώνουν πιο εύκολα και αποκοιμιούνται γρηγορότερα όταν το κατοικίδιό τους βρίσκεται δίπλα τους.

Παράλληλα, η καθημερινή επαφή με τα κατοικίδια έχει συνδεθεί σε αρκετές έρευνες με χαμηλότερα επίπεδα στρες και καλύτερη ψυχολογική ευεξία.

Η ποιότητα του ύπνου δεν είναι πάντα αυτή που νομίζουμε

Εδώ τα δεδομένα γίνονται πιο ενδιαφέροντα.

Όταν οι ερευνητές ζητούν από τους ιδιοκτήτες να περιγράψουν πώς κοιμήθηκαν, οι περισσότεροι δηλώνουν ικανοποιημένοι. Όταν όμως η ποιότητα του ύπνου καταγράφεται με ειδικές μετρήσεις, η εικόνα αλλάζει.

Οι κινήσεις του ζώου, η αλλαγή θέσης μέσα στη νύχτα, ένα τίναγμα ή ακόμη και η διαφορετική ώρα που ξυπνά μπορεί να προκαλούν σύντομες αφυπνίσεις, τις οποίες ο άνθρωπος συνήθως δεν θυμάται το επόμενο πρωί.

Έτσι, μπορεί να αισθάνεται ότι κοιμήθηκε καλά, ενώ στην πραγματικότητα ο ύπνος του να ήταν πιο κατακερματισμένος από όσο αντιλαμβάνεται.

Ο σκύλος και η γάτα δεν επηρεάζουν τον ύπνο με τον ίδιο τρόπο

Οι διαφορές δεν οφείλονται μόνο στο είδος του ζώου αλλά και στη συμπεριφορά του.

Ένας ήρεμος σκύλος που κοιμάται σχεδόν ακίνητος όλη τη νύχτα μπορεί να επηρεάζει ελάχιστα τον ύπνο του ιδιοκτήτη του. Αντίθετα, ένας σκύλος που αλλάζει συνεχώς θέση ή μια ιδιαίτερα δραστήρια γάτα μπορεί να προκαλούν περισσότερες διακοπές.

Η ηλικία του ζώου, το μέγεθός του αλλά και οι καθημερινές του συνήθειες παίζουν συχνά μεγαλύτερο ρόλο από το αν πρόκειται για σκύλο ή γάτα.

Η υγιεινή είναι ένας παράγοντας που δεν πρέπει να αγνοείται

Ένα κατοικίδιο μπορεί να μεταφέρει στο κρεβάτι τρίχες, γύρη, σκόνη ή μικροοργανισμούς που έχουν συγκεντρωθεί κατά τη διάρκεια της ημέρας.

Αυτό δεν σημαίνει ότι κάθε ζώο αποτελεί κίνδυνο για την υγεία. Αντίθετα, όταν ακολουθείται σωστά το πρόγραμμα εμβολιασμών, αποπαρασίτωσης και κτηνιατρικής παρακολούθησης, ο κίνδυνος μετάδοσης νοσημάτων παραμένει χαμηλός για τους περισσότερους υγιείς ενήλικες.

Ιδιαίτερη προσοχή χρειάζεται σε άτομα με αλλεργίες, άσθμα ή εξασθενημένο ανοσοποιητικό σύστημα, καθώς και σε σπίτια όπου υπάρχουν βρέφη.

Πότε οι ειδικοί συστήνουν να κοιμάται στο δικό του κρεβάτι

Υπάρχουν περιπτώσεις στις οποίες η απόσταση λίγων μέτρων μπορεί να κάνει τη διαφορά.

Αν κάποιος υποφέρει από αϋπνία, ξυπνά εύκολα με τον παραμικρό θόρυβο ή το κατοικίδιο είναι ιδιαίτερα ανήσυχο τη νύχτα, οι ειδικοί προτείνουν το ζώο να παραμένει στο ίδιο δωμάτιο αλλά να κοιμάται στο δικό του κρεβάτι.

Έτσι διατηρείται η αίσθηση της εγγύτητας χωρίς να επιβαρύνεται σημαντικά η ποιότητα του ύπνου.

Μια συνήθεια που δεν έχει την ίδια επίδραση σε όλους

Δεν υπάρχει ένας κανόνας που να ταιριάζει σε κάθε σπίτι.

Για ορισμένους ανθρώπους, το να μοιράζονται το κρεβάτι με τον σκύλο ή τη γάτα τους αποτελεί κομμάτι της καθημερινής τους ηρεμίας και δεν φαίνεται να επηρεάζει τον ύπνο τους. Για άλλους, η ίδια συνήθεια μεταφράζεται σε περισσότερες αφυπνίσεις, λιγότερη ξεκούραση ή επιδείνωση αλλεργιών.

Γι’ αυτό και οι ειδικοί αποφεύγουν τις απόλυτες οδηγίες.

Εκείνο που εξετάζουν είναι αν ο άνθρωπος ξυπνά πραγματικά ξεκούραστος, αν το κατοικίδιο είναι υγιές και αν τηρούνται οι βασικοί κανόνες υγιεινής.

Όταν αυτές οι προϋποθέσεις συνυπάρχουν, η παρουσία ενός σκύλου ή μιας γάτας στο κρεβάτι δεν φαίνεται, με βάση τα σημερινά επιστημονικά δεδομένα, να αποτελεί από μόνη της λόγο ανησυχίας.