Οι δραματικές εξελίξεις που σημάδεψαν το καλοκαίρι του 2015, από την προκήρυξη του δημοψηφίσματος έως την επίτευξη της συμφωνίας στις Βρυξέλλες, περιγράφηκαν μέσα από τις διηγήσεις πρωταγωνιστών των ημερών, στο τελευταίο επεισόδιο της σειράς ντοκιμαντέρ «Στο Χιλιοστό», στο ΣΚΑΪ.
Ήταν οι μέρες που ο Αλέξης Τσίπρας αποφάσισε να προχωρήσει σε δημοψήφισμα προκαλώντας έντονες αντιδράσεις στην Ευρώπη και ανοίγοντας έναν κύκλο αβεβαιότητας για το μέλλον της χώρας στην ευρωζώνη. Ουρές στα ΑΤΜ, μαζικές συγκεντρώσεις υπέρ του «ναι» και του «όχι» συνέθεταν το σκηνικό της τότε καθημερινότητας.
ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ
Κι όταν στις 30 Ιουνίου, η Ελλάδα δεν κατέβαλε τη δόση των 1,6 δισεκατομμυρίων ευρώ προς το ΔΝΤ, ενισχύθηκαν οι φόβοι για μια ανεξέλεγκτη πορεία εκτός ευρωπαϊκού πλαισίου. Παρά τις πιέσεις, ο τότε πρωθυπουργός Αλέξης Τσίπρας επέμενε ότι κανείς στην Ευρώπη δεν επιθυμούσε την απομάκρυνση της Ελλάδας από το κοινό νόμισμα.
Ήταν τότε που, σύμφωνα με συνεργάτες του Μπαράκ Ομπάμα, ο Αμερικανός πρόεδρος παρενέβη προς την Άνγκελα Μέρκελ, επισημαίνοντας τις ιστορικές συνέπειες που θα είχε μια ενδεχόμενη διάλυση της ευρωζώνης ή η έξοδος της Ελλάδας από αυτήν.
Ξεχωριστό ενδιαφέρον παρουσιάζουν οι αποκαλύψεις του τότε Προέδρου της Δημοκρατίας Προκόπη Παυλόπουλου, ο οποίος περιγράφει τις παρασκηνιακές διεργασίες που ακολούθησαν το αποτέλεσμα του δημοψηφίσματος. Όπως ανέφερε, ζήτησε από τον Αλέξη Τσίπρα να καταστήσει σαφές προς όλες τις κατευθύνσεις ότι το «όχι» δεν ισοδυναμούσε με αποχώρηση από την ευρωζώνη, αλλά με συνέχιση της διαπραγμάτευσης. Παράλληλα, υποστήριξε ότι η σύγκληση του Συμβουλίου Πολιτικών Αρχηγών υπήρξε κρίσιμη για τη διαμόρφωση μιας εθνικής γραμμής εκείνες τις ώρες.
ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ
Ο Σταύρος Θεοδωράκης αποκάλυψε όσα μετέφερε ο τότε πρωθυπουργός για την επικοινωνία του με τον Βλαντιμίρ Πούτιν. Σύμφωνα με τον ίδιο, η Μόσχα δεν ήταν σε θέση να προσφέρει ουσιαστική βοήθεια, παρά μόνο πολιτική στήριξη προς την ελληνική πλευρά.
Ιδιαίτερη βαρύτητα έχουν και οι μαρτυρίες Ευρωπαίων ηγετών που συμμετείχαν στις διαπραγματεύσεις. Ο πρώην πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, Ζαν-Κλοντ Γιούνκερ, αποκάλυψε ότι πριν από την τελική μαραθώνια σύνοδο κορυφής υπήρχαν 15 χώρες που τάσσονταν υπέρ της εξόδου της Ελλάδας από το ευρώ, γεγονός που καταδεικνύει πόσο κοντά βρέθηκε η χώρα σε ένα ιστορικό σημείο καμπής.
Από την άλλη πλευρά, ο τότε πρωθυπουργός της Ιταλίας Ματέο Ρέντσι περιέγραψε το κλίμα των διαπραγματεύσεων ως εξαιρετικά φορτισμένο, λέγοντας ότι υπήρξε στιγμή κατά την οποία πίστεψε πως η Ελλάδα είχε χαθεί οριστικά από τον ευρωπαϊκό πυρήνα.
«Πίστεψα πως χάσαμε την Ελλάδα. Είπα στους δικούς μου ότι αυτό είναι μια τραγωδία»…. «Ρώτησα τη Μέρκελ αν είναι τελείως ανόητη και το συνεχίζει όλο αυτό» είπε μεταξύ άλλων στις δηλώσεις του.
Άνθρωποι που βρέθηκαν στις αίθουσες όπου κρίθηκε η τελική συμφωνία περιέγραψαν τις δραματικές ώρες πριν από την κατάληξη των διαπραγματεύσεων, όταν ο Φρανσουά Ολάντ επιχείρησε προσωπικά να συμβάλει στην εξεύρεση λύσης. «Δεν υπάρχει άλλη φορά», φέρεται να είπε στον Αλέξη Τσίπρα, αποτυπώνοντας την αίσθηση ότι η Ευρώπη και η Ελλάδα είχαν φτάσει στο τελευταίο σημείο πριν από την οριστική ρήξη.