Ο πρόεδρος των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ παρουσίασε το βράδυ της Δευτέρας (29.09.2025) ένα σχέδιο 20 σημείων για τον τερματισμό του πολέμου στη Γάζα. Στο κέντρο του σχεδίου βρίσκεται ένα «Board of Peace», με πρόεδρο τον ίδιο τον Τραμπ, στο οποίο θα συμμετέχει και ο Τόνι Μπλερ. Ο ρόλος του θα είναι να επιβλέπει τη μεταβατική διακυβέρνηση της Γάζας, εφόσον η Χαμάς αποδεχθεί τη συμφωνία.
Το κείμενο προβλέπει, εκτός από τη συμμετοχή του Τόνι Μπλερ και του Ντόναλντ Τραμπ, τη δημιουργία μιας παλαιστινιακής τεχνοκρατικής και μη πολιτικής επιτροπής, υπεύθυνης για τη λειτουργία των δημοσίων υπηρεσιών και των δήμων στη Γάζα. Τα μέλη της θα είναι «καταρτισμένοι Παλαιστίνιοι» και διεθνείς εμπειρογνώμονες – χωρίς καμία συμμετοχή της Χαμάς. Παράλληλα, το Ισραήλ θα αποσύρεται σταδιακά από τη Γάζα, ενώ μια πολυεθνική δύναμη σταθεροποίησης θα αναλάβει την ασφάλεια και την εκπαίδευση της τοπικής αστυνομίας.
ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ
Τόνι Μπλερ: ανάμεσα σε σκεπτικισμό και στήριξη
Η παρουσία του Τόνι Μπλερ στο σχέδιο προκάλεσε άμεσες αντιδράσεις. Ο πρώην πρωθυπουργός παραμένει συνδεδεμένος με τον πόλεμο στο Ιράκ το 2003, που βασίστηκε σε ανύπαρκτα «όπλα μαζικής καταστροφής». «Tony Blair; Σε καμία περίπτωση. Μακριά από την Παλαιστίνη», δήλωσε η ειδική εισηγήτρια του ΟΗΕ, Φραντσέσκα Αλμπανέζε. Ο Παλαιστίνιος πολιτικός Μουσταφά Μπαργκούτι μίλησε για «την σκιά του βρετανικού αποικιοκρατισμού».
Ωστόσο, οι υποστηρικτές του υπενθυμίζουν τον καθοριστικό ρόλο του στη Συμφωνία της Μεγάλης Παρασκευής που έφερε ειρήνη στη Βόρεια Ιρλανδία το 1998, καθώς και την εμπειρία του ως ειδικού απεσταλμένου του Quartet (ΗΠΑ, ΕΕ, Ρωσία, ΟΗΕ) στη Μέση Ανατολή. Ο ίδιος χαρακτήρισε το σχέδιο του Τραμπ «τολμηρό και έξυπνο» και μίλησε για «την καλύτερη ευκαιρία να τερματιστούν δύο χρόνια πολέμου, δυστυχίας και οδύνης».
Απελευθέρωση ομήρων και σταδιακή αποχώρηση
Σύμφωνα με το σχέδιο, ο πόλεμος θα σταματούσε αμέσως μόλις τα δύο μέρη συμφωνούσαν. Μέσα σε 72 ώρες θα επέστρεφαν οι 20 Ισραηλινοί όμηροι που ζουν καθώς και οι σοροί περίπου τριάντα άλλων. Σε αντάλλαγμα, το Ισραήλ θα απελευθέρωνε 250 ισοβίτες και 1.700 Παλαιστίνιους της Γάζας που συνελήφθησαν μετά τις 7 Οκτωβρίου 2023. Η ανθρωπιστική βοήθεια θα έφτανε άμεσα, ενώ η αποχώρηση του ισραηλινού στρατού θα γινόταν σταδιακά.
ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ
Ο Τραμπ διαβεβαίωσε ότι αν η Χαμάς απορρίψει την πρόταση, ο πρωθυπουργός του Ισραήλ Μπέντζαμιν Νετανιάχου θα έχει την «πλήρη στήριξή» του για να «τελειώσει τη δουλειά».
Ανάμεσα στην ειρήνη και την αβεβαιότητα
Το σχέδιο αφήνει ανοιχτή την προοπτική δημιουργίας παλαιστινιακού κράτους, υπό την προϋπόθεση ότι η Παλαιστινιακή Αρχή θα προχωρήσει σε βαθιές μεταρρυθμίσεις – κάτι που προκαλεί έντονες αντιδράσεις στο Ισραήλ.
Το BBC επισημαίνει ότι ο Νετανιάχου βρίσκεται σε δύσκολη θέση, ανάμεσα στην πίεση της Ουάσινγκτον και τις απειλές των ακροδεξιών συμμάχων του που απορρίπτουν κάθε παραχώρηση.
Πέρα από τις εξαγγελίες, πολλοί παρατηρητές αμφιβάλλουν για τη βιωσιμότητα ενός σχεδίου εποπτευόμενου από τον Ντόναλντ Τραμπ και τον Τόνι Μπλερ – δύο προσωπικότητες των οποίων η διεθνής νομιμοποίηση παραμένει αμφισβητούμενη.
