Οι πετρελαϊκές δεν επενδύουν σε νέα παραγωγή, παρά το μεγάλο ενεργειακό σοκ – Εξαίρεση αποτελεί η Ελλάδα

Η σύγκρουση στη Μέση Ανατολή και το σοκ που έχει προκαλέσει, δεν αναμένεται να οδηγήσουν σε αύξηση των επενδύσεων στην παραγωγή διεθνώς από τις πετρελαϊκές εταιρείες σε πρώτη φάση, όπως εκτιμά ο Διεθνής Οργανισμός Ενέργειας (ΙΕΑ).

Σύμφωνα με νέα έκθεση, η πρόβλεψη για φέτος είναι ότι οι επενδύσεις στην έρευνα και παραγωγή πετρελαίου και φυσικού αερίου θα παραμείνουν σταθερές παγκοσμίως, φτάνοντας τα 546 δισ. δολάρια. Εν ολίγοις, οι πετρελαϊκές εταιρείες συνεχίζουν να ακολουθούν μια στρατηγική με «σφιχτό ζωνάρι». Ιδιαίτερη είναι η επίδραση της κρίσης στη Μέση Ανατολή, όπου οι επενδύσεις αναμένεται να μειωθούν κατά 1%.

Από τη μια υπάρχει η ανάγκη να επισκευαστούν κατεστραμμένες υποδομές και από την άλλη η εμπόλεμη κατάσταση ασκεί περιορισμούς σε χώρες που δεν έχουν διέξοδο πέραν των Στενών του Ορμούζ, όπως π.χ. το Κουβέιτ. Παράλληλα, η μείωση εσόδων είναι ιδιαίτερα αισθητή πλέον και επηρεάζει τα οικονομικά των κρατικών πετρελαϊκών ανά την περιοχή.

Στον αντίποδα, χώρες όπως η Σαουδική Αραβία ρίχνουν περισσότερα χρήματα, με έμφαση στην περαιτέρω ισχυροποίηση των εναλλακτικών οδεύσεων που παρακάμπτουν το Ορμούζ. Πρόσφατα, άλλωστε, τα Εμιράτα ανακοίνωσαν ότι θα επεκτείνουν τη μεταφορά πετρελαίου προς τη Φουτζέιρα, που βρίσκεται στην έξω πλευρά των Στενών.

Όσον αφορά την Ευρώπη, για φέτος έχουν αφιερωθεί περί τα 40 δισ. δολάρια σε ερευνητικά προγράμματα με επίκεντρο τη Βόρεια Θάλασσα, τη Μεσόγειο και τη Μαύρη Θάλασσα.

Ο ΙΕΑ παρατηρεί επίσης ότι σε παλαιότερες πετρελαϊκές κρίσεις ακολούθησε ένα κύμα αυξημένων επενδύσεων στο πετρέλαιο. Πάντως, παραμένει άγνωστο αν θα επαναληφθεί και αυτή τη φορά, πράγμα που θα εξαρτηθεί συν τοις άλλοις από τη διάρκεια της διαταραχής.

Η σημασία της Ελλάδας

Στα παραπάνω αξίζει να σημειώσουμε ότι οι επενδύσεις των μεγάλων ιδιωτικών πολυεθνικών πετρελαϊκών (supermajors) έχουν περιοριστεί τις τελευταίες δεκαετίες ως μέρος του συνόλου: Από 40% πριν από 25 χρόνια, έχουν υποχωρήσει πλέον κοντά στο 20%. Οι κρατικές πετρελαϊκές, ιδίως της Μέσης Ανατολής, αύξησαν σημαντικά το δικό τους μερίδιο κατά το ίδιο χρονικό διάστημα.

Υπό αυτό το πρίσμα, αποκτά μια ξεχωριστή σημασία η επένδυση που κάνει η ExxonMobil και η Chevron στην Ελλάδα. Επί της ουσίας, δύο μεγάλες εταιρείες που προσέχουν πολύ που και πως ξοδεύουν τα χρήματά τους, εξετάζουν σοβαρά ακριβές έρευνες και γεωτρήσεις στον ελληνικό χώρο.

Να σημειώσουμε ότι όσον αφορά τις γεωτρήσεις, η αρχή προβλέπεται να γίνει στο Οικόπεδο 2 του Ιονίου στις αρχές του 2027. Θα ακολουθήσει το μπλοκ Ιόνιο στο α’ τρίμηνο του 2028, το μπλοκ Α2 και το μπλοκ 10 στο β’ τρίμηνο του ίδιου έτους και το «ΝΔ της Κρήτης» στο γ’ τρίμηνο.

Στο οικόπεδο «Νότια της Πελοποννήσου», στόχος είναι να πραγματοποιηθεί στο α’ τρίμηνο του 2032. Αντίστοιχα, στο οικόπεδο «Νότια της Κρήτης» σχεδιάζεται γεώτρηση για το β’ τρίμηνο του 2032 και στο «Νότια της Κρήτης ΙΙ» για τα τέλη του 2032.

Όλα αυτά ισχύουν υπό την αίρεση ότι οι σεισμικές έρευνες θα φανερώσουν υποσχόμενους στόχους στο υπέδαφος. Προς το παρόν μοναδική ειλημμένη απόφαση είναι για το Μπλοκ 2 στο Ιόνιο.

Πλέον, μετά τη χθεσινή ανακοίνωση ότι η Chevron απέκτησε ποσοστό 70% στο Οικόπεδο 10 από την HELLENiQ, ενισχύονται οι προοπτικές για νέες ερευνητικές γεωτρήσεις, όπως και οι πιθανότητες για ακόμα υψηλότερες επενδύσεις των ξένων ομίλων στη χώρα μας.

Τέλος, ανοικτό ερώτημα αποτελεί το αν θα ενδιαφερθούν περισσότερες ξένες εταιρείες να εισέλθουν στις ελληνικές έρευνες στο εξής.