Η πρόσβαση στην υγεία, στις υπηρεσίες φροντίδας και σε βασικά κοινωνικά αγαθά εξακολουθεί να καθορίζεται σε σημαντικό βαθμό από το εισόδημα και το οικονομικό επίπεδο των πολιτών, διατηρώντας ισχυρό το αίσθημα ανισότητας στην ελληνική κοινωνία.
Οι ανισότητες στην πρόσβαση στις υπηρεσίες υγείας και στη μακροχρόνια φροντίδα αναδεικνύονται ως δύο από τα σημαντικότερα κοινωνικά προβλήματα στην ελληνική κοινωνία, σύμφωνα με τη νέα μελέτη του ΙΟΒΕ.
ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ
Παρά τη βελτίωση που καταγράφεται σε βασικούς οικονομικούς δείκτες την τελευταία δεκαετία, η οικονομική κατάσταση εξακολουθεί να καθορίζει σε μεγάλο βαθμό τόσο την πρόσβαση των πολιτών στην υγειονομική περίθαλψη όσο και τη δυνατότητά τους να καλύψουν ανάγκες φροντίδας σε περιπτώσεις αναπηρίας, χρόνιας νόσου ή προχωρημένης ηλικίας.
Η μελέτη του Ιδρύματος Οικονομικών και Βιομηχανικών Ερευνών (ΙΟΒΕ) καταγράφει έντονες ανισότητες μεταξύ των εισοδηματικών ομάδων ως προς την πρόσβαση σε υπηρεσίες υγείας.
Όπως επισημαίνεται, η Ελλάδα εξακολουθεί να εμφανίζει ένα από τα υψηλότερα ποσοστά ιδιωτικών δαπανών υγείας στην Ευρωπαϊκή Ένωση, γεγονός που μεταφέρει σημαντικό μέρος του κόστους στα ίδια τα νοικοκυριά.
ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ
Τα στοιχεία δείχνουν ότι το 32% των πολιτών που ανήκουν στο χαμηλότερο εισοδηματικό τεταρτημόριο δηλώνει ότι έχει ανεκπλήρωτες ανάγκες υγείας, ποσοστό υπερτριπλάσιο σε σχέση με το 10% που καταγράφεται στο υψηλότερο εισοδηματικό τεταρτημόριο.
Παράλληλα, τα χρόνια νοσήματα εμφανίζονται συχνότερα στους οικονομικά ασθενέστερους πολίτες. Συγκεκριμένα, το 30% των ατόμων με χαμηλά εισοδήματα αναφέρει την ύπαρξη χρόνιου προβλήματος υγείας, έναντι 18% των ατόμων με υψηλότερα εισοδήματα.
Η μελέτη σημειώνει ότι οι οικονομικές ανισότητες δεν επηρεάζουν μόνο την πρόσβαση σε γιατρούς, εξετάσεις και θεραπείες, αλλά αντανακλώνται συνολικά στην κατάσταση της υγείας και στο προσδόκιμο υγιούς ζωής των πολιτών.
Τα βασικά ευρήματα της νέας μελέτης του ΙΟΒΕ παρουσίασε σε ειδική εκδήλωση ο κ. Αντώνης Μαυρόπουλος, Ανώτερος Ερευνητής του ΙΟΒΕ, ενώ ομιλία για τις τάσεις ανισοτήτων στην Ευρώπη πραγματοποίησε ο κ. Jonathan Cribb, Deputy Director του Institute for Fiscal Studies (IFS) του Λονδίνου.
Μακροχρόνια φροντίδα: Ο αδύναμος κρίκος του συστήματος
Ιδιαίτερα ανησυχητικά είναι τα ευρήματα για τη μακροχρόνια φροντίδα, έναν τομέα που αφορά ηλικιωμένους, άτομα με αναπηρία και ανθρώπους που χρειάζονται καθημερινή υποστήριξη για μεγάλο χρονικό διάστημα.
Σύμφωνα με το ΙΟΒΕ, η Ελλάδα διαθέτει μόλις το 0,16% του ΑΕΠ για δημόσιες δαπάνες μακροχρόνιας φροντίδας, όταν ο μέσος όρος στην Ευρωπαϊκή Ένωση ανέρχεται στο 1,71%. Η χώρα βρίσκεται στις τελευταίες θέσεις της Ευρώπης ως προς τη χρηματοδότηση των συγκεκριμένων υπηρεσιών.
Η έλλειψη οργανωμένων δομών έχει ως αποτέλεσμα το βάρος της φροντίδας να μεταφέρεται κυρίως στις οικογένειες. Η άτυπη οικογενειακή φροντίδα παραμένει ο βασικός μηχανισμός υποστήριξης, δημιουργώντας σημαντικές οικονομικές και κοινωνικές επιβαρύνσεις, ιδιαίτερα για τις γυναίκες που συχνά αναλαμβάνουν τον ρόλο του φροντιστή.
Η κατάσταση γίνεται ακόμη πιο δύσκολη για τα χαμηλότερα εισοδηματικά στρώματα, τα οποία εμφανίζουν μεγαλύτερες δυσκολίες στην κάλυψη αναγκών φροντίδας και στην πρόσβαση σε εξειδικευμένες υπηρεσίες.
Οι ανισότητες δεν μετρώνται μόνο με το εισόδημα
Η μελέτη του ΙΟΒΕ υπογραμμίζει ότι η ανισότητα δεν αποτυπώνεται αποκλειστικά στους οικονομικούς δείκτες. Παρότι ο δείκτης Gini (δείκτης μέτρησης ανισοτήτων), μειώθηκε από 34,2% το 2015 σε 31,6% το 2025 και η ανεργία υποχώρησε από 24,9% σε 8,8%, η καθημερινή εμπειρία των πολιτών παραμένει διαφορετική.
Είναι χαρακτηριστικό ότι περίπου το 68% των ελληνικών νοικοκυριών δηλώνει πως δυσκολεύεται να τα βγάλει πέρα, έναντι 19% κατά μέσο όρο στην Ευρωπαϊκή Ένωση.
Παράλληλα, η μελέτη εντοπίζει επίμονες ανισότητες στην εκπαίδευση, όπου η κοινωνική προέλευση εξακολουθεί να επηρεάζει καθοριστικά τις πιθανότητες εκπαιδευτικής ανέλιξης, αλλά και στη στέγαση, καθώς η αύξηση των ενοικίων και του στεγαστικού κόστους επιβαρύνει δυσανάλογα τα νοικοκυριά χαμηλού εισοδήματος.
Το βασικό συμπέρασμα είναι ότι, παρά τη βελτίωση πολλών μακροοικονομικών δεικτών, η πρόσβαση στην υγεία, στις υπηρεσίες φροντίδας και σε βασικά κοινωνικά αγαθά εξακολουθεί να καθορίζεται σε σημαντικό βαθμό από το οικονομικό επίπεδο των πολιτών, διατηρώντας ισχυρό το αίσθημα ανισότητας στην ελληνική κοινωνία.
πηγή: iatropedia.gr
