Οι ευρωπαϊκές κυβερνήσεις προσπαθούν να αποτρέψουν μια πρωτοφανή κρίση στο ΝΑΤΟ, καθώς ο Ντόναλντ Τραμπ επαναφέρει τις αμερικανικές αξιώσεις για τη Γροιλανδία, αφήνοντας ανοιχτό ακόμη και το ενδεχόμενο στρατιωτικής παρέμβασης. Σήμερα (14.01.2026) η κρίσιμη συνάντηση ανάμεσα στους υπουργούς Εξωτερικών της Γροιλανδίας, της Δανίας, των ΗΠΑ και του Αμερικανού αντιπροέδρου με στόχο την αποκλιμάκωση της κρίσης που προκλήθηκε από τις απειλές του Τραμπ περί προσάρτησης του αρκτικού νησιού στις ΗΠΑ.
Σύμφωνα με τρεις Ευρωπαίους διπλωμάτες και έναν αξιωματούχο της ΕΕ που μίλησαν στο Politico, στόχος των Βρυξελλών είναι η συνδιαλλαγή με την Ουάσιγκτον για τη Γροιλανδία, ώστε ο Τραμπ να «καταγράψει» μια πολιτική νίκη χωρίς να διαταραχθεί η ευρωατλαντική αρχιτεκτονική ασφάλειας. Παράλληλα, εξετάζονται επενδύσεις στην ασφάλεια της Αρκτικής και παραχωρήσεις σε κρίσιμα ορυκτά, σε μια προσπάθεια να καθησυχαστεί η αμερικανική πλευρά.
ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ
Η στρατηγική αυτή φαίνεται και στις δημόσιες δηλώσεις κορυφαίων Ευρωπαίων αξιωματούχων. «Στο τέλος, πάντα καταλήγαμε σε κοινά συμπεράσματα με την Ουάσιγκτον», δήλωσε ο Γερμανός υπουργός Εξωτερικών Γιόχαν Βάντεφουλ μετά τη συνάντησή του με τον Αμερικανό ΥΠΕΞ Μάρκο Ρούμπιο, χαρακτηρίζοντας «ενθαρρυντικές» τις συνομιλίες για τη Γροιλανδία. Στο ίδιο μήκος κύματος, ο καγκελάριος Φρίντριχ Μερτς εξέφρασε την ελπίδα ότι «θα βρεθεί μια αμοιβαία αποδεκτή λύση εντός του ΝΑΤΟ».
Στο επίκεντρο των διεργασιών βρίσκεται η επικείμενη συνάντηση των υπουργών Εξωτερικών της Γροιλανδίας και της Δανίας με τον αντιπρόεδρο των ΗΠΑ Τζέι Ντι Βανς και τον Μάρκο Ρούμπιο στον Λευκό Οίκο. Ευρωπαίοι διπλωμάτες ελπίζουν σε «μια ειλικρινή συζήτηση» με την Ουάσιγκτον, προκειμένου να εκτονωθεί η κρίση.
Το «deal» που θα ικανοποιεί τον Τραμπ και ο φόβος της κατάρρευσης του ΝΑΤΟ
Όπως αναφέρουν διπλωματικές πηγές, στις Βρυξέλλες θεωρούν ότι ο Τραμπ αναζητά κυρίως ένα πολιτικό τρόπαιο. Ένα πιθανό σενάριο περιλαμβάνει αυξημένες ευρωπαϊκές επενδύσεις στην ασφάλεια της Αρκτικής μέσω του ΝΑΤΟ, σε συνδυασμό με παραχωρήσεις προς τις ΗΠΑ στον τομέα εκμετάλλευσης κρίσιμων ορυκτών της Γροιλανδίας.
ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ
«Αν επανασυσκευάσεις την ασφάλεια της Αρκτικής, προσθέσεις τα κρίσιμα ορυκτά και βάλεις ένα μεγάλο «φιόγκο» από πάνω, υπάρχει πιθανότητα να υπογράψει», ανέφερε Ευρωπαίος διπλωμάτης, υπενθυμίζοντας ότι στο παρελθόν αντίστοιχες δεσμεύσεις – όπως η αύξηση των αμυντικών δαπανών – είχαν λειτουργήσει κατευναστικά απέναντι στον Τραμπ.
Στον τομέα της άμυνας, οι σχετικές κινήσεις είναι ήδη σε εξέλιξη. Ο γενικός γραμματέας του ΝΑΤΟ Μαρκ Ρούτε αποκάλυψε ότι γίνονται συζητήσεις για την ενίσχυση της ασφάλειας στην Αρκτική, κάλυψη που θα μπορούσε να ικανοποιήσει το πάγιο αίτημα του Τραμπ να επωμιστεί η Ευρώπη μεγαλύτερο βάρος για τη συλλογική άμυνα.
Στο οικονομικό πεδίο, η κατάσταση είναι πιο σύνθετη. Παρότι η Γροιλανδία διαθέτει σημαντικά αποθέματα κρίσιμων πρώτων υλών, η εκμετάλλευσή τους παραμένει περιορισμένη. Η ΕΕ σκοπεύει να υπερδιπλασιάσει τις επενδύσεις της στο νησί στον επόμενο πολυετή προϋπολογισμό, ανοίγοντας τον δρόμο για ένα σχήμα συν-επένδυσης που θα μπορούσε να προσελκύσει την Ουάσιγκτον.
Κρυμμένος πίσω από τις διαπραγματεύσεις υπάρχει ένας υπαρξιακός φόβος: μια αμερικανική στρατιωτική παρέμβαση σε έδαφος χώρας-μέλους της ΕΕ και του ΝΑΤΟ θα σήμαινε το τέλος της μεταπολεμικής ευρωατλαντικής τάξης. «Η Συνθήκη του ΝΑΤΟ δεν προβλέπει επίθεση ενός συμμάχου σε άλλον», τόνισε διπλωμάτης της Συμμαχίας, προειδοποιώντας ότι ένα τέτοιο σενάριο θα σήμαινε «το τέλος της συμμαχίας».
Την ίδια ανησυχία εξέφρασαν ο Γερμανός υπουργός Άμυνας Μπόρις Πιστόριους και η πρωθυπουργός της Δανίας Μέτε Φρεντέρικσεν, η οποία τόνισε ότι «όλα θα σταματούσαν» σε περίπτωση στρατιωτικής επέμβασης.
Παρά τις δημόσιες διαβεβαιώσεις ότι η Ευρώπη δεν θα «παραδώσει» τη Γροιλανδία, διπλωματικές πηγές παραδέχονται ότι ο πρωταρχικός στόχος είναι η διάσωση του ΝΑΤΟ. «Η κατάσταση είναι σοβαρή – και η Ευρώπη φοβάται», σημείωσε Ευρωπαίος διπλωμάτης, περιγράφοντας τη συγκυρία ως «σεισμική».
