O εμπορικός πόλεμος ανάμεσα στις ΗΠΑ και τον Καναδά αρχίζει να ξεφεύγει από τα όρια των παραδοσιακών βιομηχανικών κλάδων και να αγγίζει προϊόντα που βρίσκονται καθημερινά στα ράφια των σούπερ μάρκετ, όπως το χαρτί υγείας!
Η αγορά των ΗΠΑ βρίσκεται αντιμέτωπη με κατακόρυφη αύξηση στις τιμές του χαρτιού υγείας, καθώς οι εμπορικές εντάσεις και οι δασμοί στις εισαγωγές από τον Καναδά προκαλούν σοβαρές αναταράξεις στην εφοδιαστική αλυσίδα.
ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ
Η αμερικανική αγορά παραμένει στενά συνδεδεμένη με την καναδική παραγωγή στο χαρτί υγείας. Παρότι σημαντικό μέρος του τελικού προϊόντος κατασκευάζεται στις ΗΠΑ, πολλές αμερικανικές επιχειρήσεις εξαρτώνται από τον καναδικό ξυλοπολτό και άλλες βασικές πρώτες ύλες.
Την ίδια στιγμή, ο Καναδάς είναι ο μεγαλύτερος ξένος προμηθευτής έτοιμου χαρτιού υγείας στις ΗΠΑ. Το 2024, οι αμερικανικές εισαγωγές χαρτιού υγείας ανήλθαν σε περίπου 510 εκατ. δολάρια, με περισσότερα από 328 εκατ. δολάρια να προέρχονται από τον Καναδά. Η εξάρτηση γίνεται ακόμη πιο εμφανής αν συνυπολογιστούν όλα τα οικιακά προϊόντα χαρτιού. Οι αμερικανικές εισαγωγές σε χαρτί κουζίνας, χαρτομάντιλα, χαρτί υγείας και συναφή προϊόντα έφτασαν σχεδόν τα 4 δισ. δολάρια το 2024, με περίπου 1,68 δισ. δολάρια να προέρχονται από τον Καναδά.
Η εμπορική σχέση, ωστόσο, δεν είναι μονόδρομος. Το 2024, ο Καναδάς εισήγαγε από τις ΗΠΑ οικιακά προϊόντα χαρτιού αξίας περίπου 1,27 δισ. δολαρίων.
ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ
Τα στοιχεία αυτά καταδεικνύουν πόσο στενά συνδεδεμένες είναι οι δύο οικονομίες και πόσο βαθιά έχουν ενσωματωθεί οι παραγωγικές τους αλυσίδες.
Πρώτες ύλες, ημιέτοιμα προϊόντα αλλά και τελικά αγαθά μπορεί να περνούν τα σύνορα περισσότερες από μία φορές προτού καταλήξουν στα ράφια των καταστημάτων. Σε αυτό το περιβάλλον, οι δασμοί μπορούν να αυξήσουν το κόστος σε διαφορετικά στάδια της παραγωγής και της διανομής. Έτσι, ακόμη και ένα προϊόν που κατασκευάζεται στις ΗΠΑ μπορεί να επηρεαστεί από τους δασμούς, εφόσον για την παραγωγή του χρησιμοποιούνται καναδικές πρώτες ύλες.
Πώς η επιβάρυνση φτάνει στον καταναλωτή
Ο δασμός επιβάλλεται στον εισαγωγέα, όμως το κόστος του δεν παραμένει απαραίτητα σε ένα μόνο σημείο της αλυσίδας. Μπορεί να επιμεριστεί μεταξύ παραγωγών, προμηθευτών, διανομέων και λιανεμπόρων.
Οι επιχειρήσεις έχουν τη δυνατότητα να απορροφήσουν μέρος της πρόσθετης επιβάρυνσης, μειώνοντας τα περιθώρια κέρδους τους. Εναλλακτικά, μπορούν να ζητήσουν καλύτερες τιμές από τους προμηθευτές ή να αναζητήσουν νέες πηγές πρώτων υλών. Όταν όμως οι επιλογές αυτές δεν επαρκούν, ένα μέρος του κόστους είναι πιθανό να μετακυλιστεί στις τιμές λιανικής.
Στον κλάδο του χαρτιού, η αλλαγή προμηθευτών δεν είναι εύκολη υπόθεση. Οι επιχειρήσεις έχουν δημιουργήσει εδώ και δεκαετίες συγκεκριμένα δίκτυα παραγωγής, μεταφοράς και διανομής, γεγονός που περιορίζει τις δυνατότητες άμεσης αντικατάστασης των προμηθευτών.
Ο κλάδος έχει, άλλωστε, αντιμετωπίσει και στο παρελθόν αντίστοιχες πιέσεις. Μεγάλες εταιρείες καταναλωτικών προϊόντων έχουν προχωρήσει σε αυξήσεις τιμών όταν το κόστος του ξυλοπολτού, της ενέργειας ή των μεταφορών έχει αυξηθεί σημαντικά.
Και γιατί το χαρτί υγείας βρίσκεται στο επίκεντρο
Η αμερικανική αγορά έχει ιδιαίτερη βαρύτητα λόγω του τεράστιου όγκου κατανάλωσης. Οι ΗΠΑ αντιπροσωπεύουν περισσότερο από το 20% της παγκόσμιας κατανάλωσης χαρτιού υγείας, παρότι αντιστοιχούν σε μόλις περίπου 4% του παγκόσμιου πληθυσμού. Αυτό σημαίνει ότι ακόμη και μια σχετικά μικρή αύξηση στην τιμή ανά συσκευασία μπορεί, σε συνολικό επίπεδο, να δημιουργήσει σημαντική πρόσθετη δαπάνη για τα αμερικανικά νοικοκυριά.
Παράλληλα, το χαρτί υγείας αποτελεί προϊόν πρώτης ανάγκης και η ζήτησή του παρουσιάζει χαμηλή ελαστικότητα. Οι καταναλωτές μπορούν να επιλέξουν φθηνότερες μάρκες, μεγαλύτερες συσκευασίες ή προϊόντα προσφοράς, όμως δεν μπορούν εύκολα να αναβάλουν την αγορά του, όπως θα μπορούσαν να κάνουν με ένα ηλεκτρονικό είδος ή ένα ρούχο.
