Η φάβα σπάνια φτάνει στον φούρνο. Στις περισσότερες ελληνικές κουζίνες σερβίρεται μόλις γίνει βελούδινη, με λίγο ωμό κρεμμύδι, κάπαρη και καλό ελαιόλαδο.
Ωστόσο, σε αρκετά σπίτια των Κυκλάδων, της Πελοποννήσου και της νότιας Ελλάδας, υπάρχει ακόμη μία εκδοχή.
ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ
Η φάβα που περίσσευε από το μεσημεριανό απλωνόταν σε ένα πήλινο σκεύος, σκεπαζόταν με ώριμες ντομάτες και κρεμμύδια και επέστρεφε στον ξυλόφουρνο, όχι για να ζεσταθεί, αλλά για να μεταμορφωθεί σε ένα νέο φαγητό.
Επειδή εμείς θα την φτιάξουμε από την αρχή, εδώ είναι μερικές συμβουλές και μυστικά:
Μην πολτοποιήσετε υπερβολικά τη φάβα. Το πήλινο σκεύος δεν είναι λεπτομέρεια. Συγκρατεί σταθερή θερμοκρασία και βοηθά τη φάβα να αποκτήσει ομοιόμορφη κρούστα χωρίς να στεγνώσει. Επιλέξτε πολύ ώριμες ντομάτες. Αν δεν είναι στην εποχή τους, χρησιμοποιήστε ποιοτικά κονκασέ ή ολόκληρες αποφλοιωμένες ντομάτες καλής ποιότητας, στραγγισμένες ελαφρά. Μην φοβηθείτε το ελαιόλαδο. Η φάβα απορροφά μεγάλο μέρος του κατά το ψήσιμο και αυτό είναι που της χαρίζει τη χαρακτηριστική, σχεδόν μεταξένια επίγευση.
ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ
Φάβα φούρνου
Υλικά:
Για τη φάβα:
500 γρ. φάβα
1,3 λίτρα νερό
180 γρ. ξερό κρεμμύδι, ψιλοκομμένο
70 γρ. καρότο, ψιλοκομμένο
2 φύλλα δάφνης
70 γρ. ελαιόλαδο
8 γρ. αλάτι
2 γρ. φρεσκοτριμμένο μαύρο πιπέρι
Για το ψήσιμο:
- 250 γρ. ώριμες ντομάτες, τριμμένες
- 150 γρ. ξερό κρεμμύδι, κομμένο σε λεπτές φέτες
- 50 γρ. ελαιόλαδο
- 5 γρ. ξερή ρίγανη
- 2 γρ. φρέσκο θυμάρι (ή 1 γρ. αποξηραμένο)
- 20 γρ. ψιλοκομμένο μαϊντανό
- λίγο φρεσκοτριμμένο μαύρο πιπέρι
- λίγες σταγόνες χυμό λεμονιού
Εκτέλεση:
Ξεπλένουμε καλά τη φάβα κάτω από τρεχούμενο νερό μέχρι το νερό να γίνει καθαρό.
Σε μια φαρδιά κατσαρόλα ζεσταίνουμε το ελαιόλαδο και σοτάρουμε το κρεμμύδι μαζί με το καρότο για περίπου 5 λεπτά, μέχρι να μαλακώσουν χωρίς να πάρουν χρώμα. Προσθέτουμε τη φάβα, τα φύλλα δάφνης και το νερό.
Μόλις αρχίσει ο βρασμός, αφαιρούμε τον αφρό που ανεβαίνει στην επιφάνεια. Χαμηλώνουμε τη φωτιά και αφήνουμε τη φάβα να σιγομαγειρευτεί για περίπου 45 λεπτά, ανακατεύοντας ανά διαστήματα μέχρι να διαλυθεί σχεδόν εντελώς.
Απομακρύνουμε τα φύλλα δάφνης και πολτοποιούμε τη φάβα με ραβδομπλέντερ ή περνώντας την από μύλο λαχανικών. Προσθέτουμε το αλάτι και το πιπέρι στο τέλος του μαγειρέματος και ανακατεύουμε μέχρι να αποκτήσουμε μια λεία, σχετικά αραιή κρέμα. Στον φούρνο η φάβα θα σφίξει, επομένως δεν πρέπει να είναι υπερβολικά πυκνή.
Προθερμαίνουμε τον φούρνο στους 190°C.
Απλώνουμε τη φάβα σε ένα πήλινο ή πυρίμαχο σκεύος σε στρώση πάχους περίπου 2-3 εκατοστών. Στην επιφάνεια απλώνουμε την τριμμένη ντομάτα και στη συνέχεια τις φέτες του κρεμμυδιού. Πασπαλίζουμε με τη ρίγανη, το θυμάρι και λίγο φρεσκοτριμμένο πιπέρι και περιχύνουμε ομοιόμορφα με το ελαιόλαδο.
Ψήνουμε για 30-35 λεπτά, μέχρι η ντομάτα να χάσει τα περισσότερα υγρά της και οι άκρες της φάβας να σκουρύνουν, λίγο, σε χρώμα. Αν θέλουμε λίγο πιο έντονη κρούστα, ολοκληρώνουμε με 3-4 λεπτά στο γκριλ.
Αφήνουμε το φαγητό να σταθεί για περίπου 10 λεπτά πριν το σερβίρουμε. Πασπαλίζουμε με τον ψιλοκομμένο μαϊντανό, προσθέτουμε λίγες σταγόνες λεμονιού και ολοκληρώνουμε με λίγο ωμό ελαιόλαδο.
Σερβίρουμε με χωριάτικο ψωμί, ελιές ή λίγη θρυμματισμένη φέτα, αν θέλουμε.
