Το σχέδιο του ΠΑΣΟΚ για τη Συνταγματική Αναθεώρηση:  «Όχι» στην υπερσυγκέντρωση εξουσίας

Τις βάσεις για το πιο ουσιαστικό κομμάτι της συζήτησης ενόψει κατάθεσης της δικής τους πρότασης για τη Συνταγματική Αναθεώρηση θέλησαν να βάλουν στο ΠΑΣΟΚ με μία κοινή συνεδρίαση της ΚΟ και του Πολιτικού Συμβουλίου του κόμματος χθες (12.05.2026) εκφράζοντας την κοινή συνισταμένη με την οποία επιλέγουν να βλέπουν πλέον τα πράγματα, καθώς βρισκόμαστε σε προεκλογική περίοδο

Με το πρώτο κείμενο του Τομέα Θεσμών που παρουσιάστηκε από τον Παναγιώτη Δουδωνή, να κερδίζει τα εύσημα από τους βουλευτές και τα μέλη του Πολιτικού Συμβουλίου του ΠΑΣΟΚ, δεν ήταν λίγοι όσοι δεσμεύθηκαν να επανέλθουν με δικές τους προτάσεις.

Η συζήτηση άλλωστε, μόλις ξεκινά, με μεγάλο μέρος της πρότασης του ΠΑΣΟΚ να αναμένεται να τροποποιηθεί μετά από τη διαβούλευση. Η πρόταση του ΠΑΣΟΚ άπτεται όλου του φάσματος των συνταγματικών διατάξεων, προβλέπει την αναθεώρηση 21 άρθρων και την θέσπιση τεσσάρων νέων, με στόχο την προάσπιση της συνταγματικής τάξης, την ενίσχυση της διαφάνειας και των θεσμικών αντιβάρων και την προστασία των πολιτών από τις προκλήσεις της σύγχρονης κοινωνίας. Η πρόταση του ΠΑΣΟΚ εστιάζει σε τρεις βασικούς πυλώνες, τα δικαιώματα που ανταποκρίνονται στην εποχή μας, τους θεσμούς τη διαφάνεια και τη λογοδοσία, καθώς και τις αλλαγές που αφορούν στην ίδια τη διαδικασία αναθεώρησης, ένα κομμάτι στο οποίο χρειάστηκε η συμβολή του Ευάγγελου Βενιζέλου για το κατά πόσον  μπορεί να αναθεωρηθεί η διαδικασία αναθεώρησης…

Αυτά ήταν και τα σημεία στα οποία επικεντρώθηκαν οι περισσότερες παρεμβάσεις χθες. Σε τρεις λέξεις συνόψισε την πρόταση του ΠΑΣΟΚ για την Συνταγματική Αναθεώρηση ο Παύλος Γερουλάνος, κάνοντας λόγο για «χαλινάρι στην εξουσία», κάτι που έχει κάνει «σημαία» του το κόμμα όλο το προηγούμενο διάστημα, καταγγέλλοντας την υπερσυγκέντρωση εξουσιών στο «επιτελικό κράτος» του Μεγάρου Μαξίμου. Ο κοινοβουλευτικός εκπρόσωπος του ΠΑΣΟΚ, εξάλλου μίλησε για την ανάγκη ουσιαστικού ελέγχου της εξουσίας. Κάθε εξουσίας, όπως είπε, εξηγώντας ότι χωρίς έλεγχο, δε θα έχουμε ποτέ Κράτος Δικαίου.  

Στο υπερσυγκεντρωτικό πρωθυπουργικό μοντέλο, αναφέρθηκε από άλλη σκοπιά, η Άννα Διαμαντοπούλου, ανοίγοντας θέμα αλλαγής στον τρόπο εκλογής, αλλά και τις αρμοδιότητες του Προέδρου της Δημοκρατίας. Η ίδια, έθεσε και ζήτημα αποκέντρωσης, παρατηρώντας ότι με την Ελλάδα να παραμένει ένα από τα πιο συγκεντρωτικά κράτη της Ευρώπης, απαιτείται συνταγματική κατοχύρωση φορολογικής αποκέντρωσης, αλλά και σταδιακή αποκέντρωση της εκπαίδευσης και της υγείας, με πόρους, ευθύνη και λογοδοσία στις περιφέρειες και στους δήμους.

Για την ανάγκη ενός κράτους που θα βασίζεται στην αποκέντρωση, τη συμμετοχή των πολιτών και την ενίσχυση των τοπικών κοινωνιών ως βασικών φορέων δημοκρατικής διακυβέρνησης, με ισχυρούς δήμους και περιφέρειες, μίλησε από την πλευρά του ο Χάρης Δούκας, που κατέθεσε συγκεκριμένες προτάσεις για την Αυτοδιοίκηση, εστιάζοντας στην μετατόπιση ισχύος από το κέντρο προς τις τοπικές κοινωνίες. Ο δήμαρχος Αθηναίων, εξάλλου, συμπληρωματικά στην ουσιαστική αποκέντρωση της εξουσίας, μίλησε για πολιτική αναβάθμιση των Οργανισμών Τοπικής Αυτοδιοίκησης, αλλά και για θεσμική κατοχύρωση της φορολογικής και δημοσιονομικής αυτοτέλειας των δήμων.

Για τη συνταγματική κατοχύρωση της Διαύγειας, την ανάγκη διαβούλευσης, αλλά και τη σημασία της πολιτικής βούλησης σε όλα αυτά, μίλησε ο πρώην πρωθυπουργός Γιώργος Παπανδρέου. Δεν είναι τυχαίο ότι αναφερόμενος στο κείμενο που ετοίμασε ο αρμόδιος Τομέας του κόμματος, υποστήριξε ότι είναι πολύ καλά όσα λέγονται για τους Θεσμούς, κρούοντας όμως τον κώδωνα του κινδύνου πως ό,τι και να κάνει κανείς με το Σύνταγμα, είναι θέμα πολιτικής βούλησης η ορθή εφαρμογή του.

Και ενώ σε όλα αυτά, δύσκολα μπορεί κανείς να διαφωνήσει, άσχετα πώς θα διατυπωθούν στο τέλος, μία μικρή αναταραχή προκλήθηκε με αφορμή την πρόταση για ρητή κατοχύρωση της αναπαραγωγικής αυτονομίας της γυναίκας υπό τις προϋποθέσεις του νόμου. Ουδείς ήταν στην αντίθετη κατεύθυνση από το αυτονόητο δικαίωμα κάθε γυναίκας στην άμβλωση ασφαλώς, πλην όμως τουλάχιστον δύο βουλευτές, διαχώρισαν τη θέση τους αναφορικά με την ανάγκη συνταγματικής κατοχύρωσης της τελευταίας, εκτιμώντας ότι το νομικό πλαίσιο που ισχύει σήμερα, είναι αρκετό.

Κατά τα λοιπά, με τη συνεδρίαση να διαρκεί λίγο και το θέμα συζήτησης να περιορίζεται στη Συνταγματική Αναθεώρηση, το ενδιαφέρον εστιάστηκε στα επιμέρους «πηγαδάκια», κυρίως πριν από αυτή, αφού εκεί την τιμητική του είχε ο …Αλέξης Τσίπρας. Ήταν εξάλλου λίγες ώρες μετά την επίσημη πρώτη του πολιτική εκδήλωση, εκτός «Ιθάκης» και ο ένας ενδιαφερόταν να ακούσει την άποψη του άλλου, για το πώς τον βλέπει, τι κρίνει, τι αφουγκράζεται. Και όλα αυτά, ενώ άπαντες στην Χαριλάου Τρικούπη διαβεβαιώνουν ότι μοναδικός τους πολιτικός αντίπαλος παραμένει η ΝΔ.