Αμετακίνητη στη θέση για λύση δύο κρατών στο Κυπριακό εμφανίζεται η Τουρκία, λίγες ώρες μετά την τριμερή συνάντηση που πραγματοποιήθηκε υπό τον ΟΗΕ. Η Άγκυρα επανέλαβε ότι δεν υπάρχει κοινό έδαφος μεταξύ των δύο πλευρών για την επανέναρξη ουσιαστικών διαπραγματεύσεων, διατηρώντας στο τραπέζι την αξίωση για κυριαρχική ισότητα και ίσο διεθνές καθεστώς των Τουρκοκυπρίων.
Η ανακοίνωση του τουρκικού υπουργείου Εξωτερικών επιβεβαιώνει ότι η Τουρκία δεν προτίθεται να επιστρέψει στο πλαίσιο επίλυσης του Κυπριακού που στηρίζεται στα ψηφίσματα του ΟΗΕ, παρά την απόφαση του Αντόνιο Γκουτέρες να συγκαλέσει νέα άτυπη διάσκεψη σε σχήμα 5+1. Αντιθέτως, η τουρκική πλευρά επιμένει ότι οποιαδήποτε μελλοντική διαδικασία θα πρέπει να αναγνωρίζει εξαρχής την «κυριαρχική ισότητα» των δύο πλευρών.
ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ
Η τοποθέτηση της Αγκυρας ήρθε μετά τη συνάντηση του Γενικού Γραμματέα του ΟΗΕ με τον πρόεδρο της Κυπριακής Δημοκρατίας Νίκο Χριστοδουλίδη και τον Τουρκοκύπριο ηγέτη Τουφάν Ερχιουρμάν.
Ο εκπρόσωπος του τουρκικού υπουργείου Εξωτερικών, Οντζού Κετσελί, ανέφερε ότι η Τουρκία εκτιμά τις προσπάθειες που καταβάλλει ο Αντόνιο Γκουτέρες μετά τη λήξη της προηγούμενης διαπραγματευτικής διαδικασίας. Υποστήριξε, ωστόσο, ότι οι συνθήκες δεν επιτρέπουν ακόμη την έναρξη συνομιλιών για συνολική λύση.
Οχι σε επιστροφή στο Κραν Μοντανά
Η Αγκυρα απορρίπτει ουσιαστικά την προοπτική επανέναρξης των διαπραγματεύσεων από το σημείο στο οποίο διακόπηκαν στο Κραν Μοντανά το 2017, όπως επιδιώκει η Λευκωσία.
ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ
Κατά την τουρκική θέση, εφόσον δεν υπάρχει κοινό έδαφος για συνολική διευθέτηση, η προτεραιότητα πρέπει να δοθεί σε συγκεκριμένα μέτρα συνεργασίας μεταξύ των δύο κοινοτήτων.
Η Τουρκία υποστηρίζει ότι η συνεργασία σε πρακτικά ζητήματα μπορεί να συμβάλει στην οικοδόμηση εμπιστοσύνης, στο πλαίσιο της διαδικασίας που εγκαινίασε ο Γενικός Γραμματέας του ΟΗΕ το 2025.
Η προσέγγιση αυτή, ωστόσο, αποσυνδέει τα μέτρα οικοδόμησης εμπιστοσύνης από την προοπτική επανέναρξης μιας συνολικής διαπραγμάτευσης στη βάση της διζωνικής, δικοινοτικής ομοσπονδίας.
Επίθεση στη Λευκωσία
Το τουρκικό υπουργείο Εξωτερικών επιχειρεί παράλληλα να αποδώσει το αδιέξοδο στην ελληνοκυπριακή πλευρά, χαρακτηρίζοντας τη στάση της «αδιάλλακτη».
Η ανακοίνωση ισχυρίζεται ακόμη ότι ενέργειες της Κυπριακής Δημοκρατίας επηρεάζουν αρνητικά την ασφάλεια και τη σταθερότητα στην περιοχή, χωρίς, πάντως, να προσδιορίζει σε ποιες συγκεκριμένες κινήσεις αναφέρεται.
Η Αγκυρα απορρίπτει εκ νέου το πλαίσιο της διζωνικής, δικοινοτικής ομοσπονδίας, υποστηρίζοντας ότι τα μοντέλα που δοκιμάστηκαν τις προηγούμενες δεκαετίες έχουν εξαντλήσει τη δυναμική τους.
Με τον τρόπο αυτό, επιχειρεί να μεταφέρει τη συζήτηση από το συμφωνημένο πλαίσιο των Ηνωμένων Εθνών σε μία νέα βάση, η οποία προϋποθέτει αναγνώριση χωριστής κυριαρχίας για την τουρκοκυπριακή πλευρά.
«Κυριαρχική ισότητα και ίσο διεθνές καθεστώς»
«Μια δίκαιη, συνολική και βιώσιμη λύση μπορεί να επιτευχθεί μόνο στη βάση των πραγματικοτήτων στο νησί», αναφέρει η τουρκική πλευρά.
Στην ανακοίνωση σημειώνεται ακόμη ότι η λύση του Κυπριακού μπορεί να επιτευχθεί μόνο στη βάση «της κυριαρχικής ισότητας και του ίσου διεθνούς καθεστώτος του τουρκοκυπριακού λαού».
«Ως μητέρα πατρίδα και εγγυήτρια δύναμη, επαναλαμβάνουμε ότι η λύση του Κυπριακού μπορεί να επιτευχθεί στη βάση της κυριαρχικής ισότητας και του ίσου διεθνούς καθεστώτος του τουρκοκυπριακού λαού», αναφέρεται χαρακτηριστικά.
Η τουρκική κυβέρνηση διαβεβαιώνει, παράλληλα, ότι θα συνεχίσει να παρέχει πλήρη πολιτική στήριξη στο κατοχικό καθεστώς και στην τουρκοκυπριακή πλευρά.
Σε αντίθετη γραμμή από τον ΟΗΕ
Η ανακοίνωση της Άγκυρας βρίσκεται σε ευθεία απόκλιση από τη δημόσια θέση του Αντόνιο Γκουτέρες, ο οποίος μετά την τριμερή επανέλαβε ότι τα Ηνωμένα Έθνη παραμένουν δεσμευμένα στα ψηφίσματα του Συμβουλίου Ασφαλείας.
Ο Γενικός Γραμματέας ανακοίνωσε, ταυτόχρονα, την πρόθεσή του να συγκαλέσει νέα άτυπη διάσκεψη με τη συμμετοχή των δύο πλευρών και των τριών εγγυητριών δυνάμεων, προκειμένου να διερευνηθούν οι δυνατότητες επανέναρξης των συνομιλιών.
Από την πλευρά του, ο πρόεδρος της Κυπριακής Δημοκρατίας Νίκος Χριστοδουλίδης δήλωσε ότι στόχος της Λευκωσίας είναι να προετοιμαστεί το έδαφος, ώστε στην επόμενη πολυμερή συνάντηση να ανακοινωθεί η επανέναρξη των διαπραγματεύσεων από το σημείο όπου διακόπηκαν το 2017.
