Νικολάς Μαδούρο: Ο οδηγός λεωφορείου, που έγινε ηγέτης της Βενεζουέλας – Από τις εκλογές της «νοθείας» στη σύλληψη

Στήθηκε για τη σύλληψή του Νικολάς Μαδούρο ολόκληρη επιχείρηση από την κυβέρνηση του Ντόναλντ Τραμπ και τις ΗΠΑ. Ο αμφιλεγόμενος πρόεδρος της Βενεζουέλας, δεν ήταν πάντα ο ισχυρός πολιτικός που έχει διχάσει τον κόσμο.

Ο Νικολάς Μαδούρο ξεκίνησε ως οδηγός λεωφορείου και πρόεδρος σωματείου, όμως ο ακτιβισμός του με φόντο την αριστερά τον έφερε πιο κοντά στον μέντορά του, τον πρώην πρόεδρο της Βενεζουέλας, Ούγκο Τσάβες και από εκεί και έπειτα τα υπόλοιπα είναι ιστορία, μέχρι τη σύλληψή του το Σάββατο 03.01.2025 μευά από επιχείρηση των ΗΠΑ.

Μέλος του Ενωμένου Σοσιαλιστικού Κόμματος Βενεζουέλας (PSUV), ο Νικολάς Μαδούρο διορίστηκε σε σειρά θέσεων υπό τον Ούγκο Τσάβες, υπηρετώντας ως πρόεδρος της Εθνοσυνέλευσης, υπουργός Εξωτερικών και αντιπρόεδρος. Ο Μαδούρο ανέλαβε την προεδρία μετά τον θάνατο του Τσάβες και κέρδισε τις ειδικές προεδρικές εκλογές του 2013. Από το 2015 κυβερνά τη Βενεζουέλα με διατάγματα, βάσει εξουσιών που του παραχώρησε το κοινοβούλιο που ελέγχεται από το κυβερνών κόμμα.

Οι κατηγορίες για νοθεία στις πρόσφατες εκλογές

Το 2018, ο Μαδούρο επανεξελέγη και ορκίστηκε εν μέσω ευρείας διεθνούς καταδίκης. Ο πρόεδρος της Εθνοσυνέλευσης, Χουάν Γκουαϊδό, ανακηρύχθηκε προσωρινός πρόεδρος από το αντιπολιτευόμενο νομοθετικό σώμα, εγκαινιάζοντας μια προεδρική κρίση που διήρκεσε σχεδόν τέσσερα χρόνια και δίχασε τη διεθνή κοινότητα. Το 2024, ο Μαδούρο διεκδίκησε τρίτη θητεία σε εκλογές τις οποίες το CNE, ευθυγραμμισμένο με τον Μαδούρο, ισχυρίστηκε ότι κέρδισε – χωρίς να προσκομίσει αποδείξεις – προκαλώντας νέα πολιτική κρίση. Οι καταμετρήσεις ψήφων που συγκέντρωσε η αντιπολίτευση έδειξαν ότι ο υποψήφιός της, Εντμούντο Γκονσάλες, είχε λάβει τις περισσότερες ψήφους. Το 2025, ο Μαδούρο χαρακτηρίστηκε από τις Ηνωμένες Πολιτείες ως μέλος ξένης τρομοκρατικής οργάνωσης.

Ο Νικολάς Μαδούρο θεωρείται ευρέως ότι ηγείται μιας αυταρχικής κυβέρνησης, η οποία χαρακτηρίζεται από εκλογική νοθεία, παραβιάσεις ανθρωπίνων δικαιωμάτων, διαφθορά και σοβαρή οικονομική δυσχέρεια.

Μεταξύ 2013 και 2023, η Βενεζουέλα υποχώρησε κατά 42 θέσεις στον Δείκτη Ελευθερίας του Τύπου. Σύμφωνα με εκτιμήσεις των Ηνωμένων Εθνών και της Human Rights Watch, επί διακυβέρνησης Μαδούρο περισσότερα από 20.000 άτομα υπέστησαν εξωδικαστικές εκτελέσεις και επτά εκατομμύρια Βενεζουελάνοι αναγκάστηκαν να εγκαταλείψουν τη χώρα.

Η Διερευνητική Αποστολή του ΟΗΕ για τη Βενεζουέλα κατέληξε στο συμπέρασμα ότι η ανεξαρτησία του δικαστικού συστήματος έχει υπονομευθεί· διαπίστωσε επίσης συχνές παραβιάσεις της δέουσας διαδικασίας, συμπεριλαμβανομένης της πολιτικής εξωτερικής παρέμβασης και της αποδοχής αποδεικτικών στοιχείων που φέρονται να αποκτήθηκαν μέσω βασανιστηρίων.

Δείτε στο live του newsit.gr όλα όσα γίνονται στη Βενεζουέλα μετά την επίθεση που εξαπέλυσαν οι ΗΠΑ και τις διεθνείς αντιδράσεις.

Πολλά τηλεοπτικά κανάλια στη Βενεζουέλα ελέγχονται από το κράτος και πληροφορίες δυσμενείς για την κυβέρνηση δεν καλύπτονται πλήρως. Το 2018, συμβούλιο που ορίστηκε από τον Οργανισμό Αμερικανικών Κρατών (OAS) υποστήριξε ότι έχουν διαπραχθεί εγκλήματα κατά της ανθρωπότητας στη Βενεζουέλα κατά τη διάρκεια της προεδρίας Μαδούρο.

Το 2021, το Γραφείο του Εισαγγελέα του Διεθνούς Ποινικού Δικαστηρίου (ICC) ανακοίνωσε την έναρξη έρευνας για την κατάσταση στη χώρα. Ο Μαδούρο αρνείται όλες τις κατηγορίες για παραπτώματα και υποστηρίζει ότι οι Ηνωμένες Πολιτείες συνωμότησαν εναντίον της Βενεζουέλας, κατασκευάζοντας μια κρίση ώστε να δικαιολογήσουν αλλαγή καθεστώτος.

Οι ελλείψεις αγαθών και οι διαδηλώσεις

Οι ελλείψεις αγαθών και η πτώση του βιοτικού επιπέδου στη Βενεζουέλα οδήγησαν σε κύμα διαδηλώσεων το 2014, το οποίο κλιμακώθηκε σε καθημερινές πορείες σε ολόκληρη τη χώρα, συνοδεύτηκε από καταστολή της διαφωνίας και οδήγησε σε πτώση της δημοτικότητας του Μαδούρο.

Το 2015 εξελέγη Εθνοσυνέλευση με επικεφαλής την αντιπολίτευση και το 2016 ξεκίνησε διαδικασία ανάκλησης του Μαδούρο, η οποία τελικά ακυρώθηκε από την κυβέρνησή του. Ο Μαδούρο διατήρησε την εξουσία μέσω του Ανώτατου Δικαστηρίου, του Εθνικού Εκλογικού Συμβουλίου (CNE) και του στρατού.

Το Ανώτατο Δικαστήριο αφαίρεσε αρμοδιότητες και εξουσίες από την εκλεγμένη Εθνοσυνέλευση, προκαλώντας συνταγματική κρίση και νέο κύμα διαδηλώσεων το 2017.

Σε απάντηση, ο Μαδούρο κάλεσε σε αναθεώρηση του Συντάγματος και το 2017 εξελέγη Συντακτική Συνέλευση, υπό εκλογικές συνθήκες που πολλοί χαρακτήρισαν ακανόνιστες.

Τα παιδικά χρόνια και η εκπαίδευση

Ο Νικολάς Μαδούρο Μόρος γεννήθηκε στις 23 Νοεμβρίου 1962 στο Καράκας της Βενεζουέλας, σε μια εργατικής τάξης, αριστερών πεποιθήσεων οικογένεια.

Ο πατέρας του, Νικολάς Μαδούρο Γκαρσία, ο οποίος ήταν εξέχων συνδικαλιστής και «μαχόμενος ονειροπόλος» του Movimiento Electoral del Pueblo (MEP), πέθανε σε τροχαίο δυστύχημα στις 22 Απριλίου 1989.

Η μητέρα του, Τερέσα δε Χεσούς Μόρος, γεννήθηκε στην Κούκουτα, μια συνοριακή πόλη της Κολομβίας στα σύνορα με τη Βενεζουέλα. Ο Μαδούρο μεγάλωσε στην οδό Calle 14, στη συνοικία Los Jardines, στο Ελ Βάγε, μια εργατική γειτονιά στα δυτικά προάστια του Καράκας. Ήταν το μοναδικό αγόρι ανάμεσα σε τέσσερα αδέλφια και είχε τρεις αδελφές: τη Μαρία Τερέσα, τη Χοσεφίνα και την Ανίτα.

Ο Μαδούρο ανατράφηκε ως Ρωμαιοκαθολικός. Το 2012, οι New York Times ανέφεραν ότι ήταν οπαδός του Ινδού γκουρού του Ινδουισμού, Σάθια Σάι Μπάμπα, και ότι είχε επισκεφθεί στο παρελθόν τον γκουρού στην Ινδία το 2005. Σε συνέντευξή του το 2013, δήλωσε ότι «οι παππούδες μου ήταν Εβραίοι, σεφαραδίτικης μαυριτανικής καταγωγής, και ασπάστηκαν τον καθολικισμό στη Βενεζουέλα».

Ο Μαδούρο φοίτησε σε δημόσιο λύκειο, το Liceo José Ávalos, στην περιοχή Ελ Βάγε. Η πρώτη του επαφή με την πολιτική έγινε όταν έγινε μέλος του μαθητικού συμβουλίου του σχολείου του. Σύμφωνα με τα σχολικά αρχεία, ο Μαδούρο δεν αποφοίτησε από το λύκειο.

Σύμφωνα με τον συγγραφέα και πρώην αρχηγό των Ενόπλων Δυνάμεων της Βενεζουέλας, Κάρλος Πενιάλοσα, ο Μαδούρο θεωρήθηκε πρόσωπο ενδιαφέροντος από τις βενεζουελανικές αρχές στην υπόθεση απαγωγής του Γουίλιαμ Νίχαους, Αμερικανού επιχειρηματία και επικεφαλής της Owens-Illinois στη Βενεζουέλα, ο οποίος κρατήθηκε όμηρος από αριστερές ένοπλες οργανώσεις που αργότερα ήρθαν κοντά στον Ούγκο Τσάβες.

Ο Νικολάς Μαδούρο εργάστηκε για πολλά χρόνια ως οδηγός λεωφορείου στην εταιρεία του Μετρό του Καράκας. Εκεί ίδρυσε ένα άτυπο συνδικάτο, σε μια περίοδο που τα συνδικάτα ήταν απαγορευμένα στην εταιρεία. Παράλληλα, εργάστηκε ως σωματοφύλακας του Χοσέ Βισέντε Ράνχελ κατά την αποτυχημένη προεκλογική εκστρατεία του για την προεδρία το 1983.

Σε ηλικία 24 ετών, ο Μαδούρο διέμενε στην Αβάνα μαζί με άλλα μέλη αριστερών οργανώσεων της Νότιας Αμερικής που είχαν μετακινηθεί στην Κούβα το 1986, παρακολουθώντας ένα ετήσιο πρόγραμμα σπουδών στην Escuela Nacional de Cuadros Julio Antonio Mella, ένα κέντρο πολιτικής εκπαίδευσης που τελούσε υπό τη διεύθυνση της Ένωσης Νέων Κομμουνιστών.

Κατά τη διάρκεια της παραμονής του στην Κούβα, ο Μαδούρο εκπαιδεύτηκε από τον Πέδρο Μιρέτ Πριέτο, ανώτερο μέλος του Πολιτικού Γραφείου του Κομμουνιστικού Κόμματος της Κούβας και στενό συνεργάτη του Φιντέλ Κάστρο.

Οι απόπειρες δολοφονίας

Ο Νικολάς Μαδούρο έχει αντιμετωπίσει πολλές απόπειρες δολοφονίας κατά τη διάρκεια της προεδρίας του.

Τον Αύγουστο του 2018, ενώ πραγματοποιούσε ομιλία για τον εορτασμό της 81ης επετείου της Μπολιβαριανής Εθνικής Φρουράς και απευθυνόταν σε στρατιώτες μπροστά από τους Πύργους Centro Simón Bolívar και το Palacio de Justicia στο Καράκας, δύο drones εξερράγησαν μεταφέροντας εκρηκτικά κοντά στη λεωφόρο Avenida Bolívar.

Today marks 4 years since the drone assassination attempt against President Nicolás Maduro of Venezuela#MaduroIndestructible pic.twitter.com/vv9PFH7wZU

— COMBATE | (@upholdreality) August 5, 2022

Η κυβέρνηση της Βενεζουέλας υποστήριξε ότι το περιστατικό αποτέλεσε στοχευμένη απόπειρα δολοφονίας του Μαδούρο, αν και τα αίτια και οι προθέσεις των εκρήξεων παραμένουν αντικείμενο αμφισβήτησης. Άλλοι έχουν υποστηρίξει ότι το περιστατικό ήταν επιχείρηση «false flag», σχεδιασμένη από την κυβέρνηση για να δικαιολογήσει την καταστολή της αντιπολίτευσης στη Βενεζουέλα.

Τον Σεπτέμβριο του 2024, η βενεζουελανική αστυνομία συνέλαβε τρεις Αμερικανούς, δύο Ισπανούς και έναν Τσέχο υπήκοο, οι οποίοι φέρονται να μετέφεραν ελεύθερα σκοπευτικά όπλα και άλλα πυρομαχικά με σκοπό, σύμφωνα με τις αρχές, τη δολοφονία του Μαδούρο.

Σε δημόσια δήλωσή του, ο υπουργός Εσωτερικών, Δικαιοσύνης και Ειρήνης, Ντιοσδάδο Καμπέγιο, κατηγόρησε τη CIA και τις ισπανικές μυστικές υπηρεσίες για την απόπειρα πραξικοπήματος, χαρακτηρίζοντάς την «όχι έκπληξη».

Ο υπουργός ανέφερε επίσης ότι συνελήφθη ακόμη ένα εν ενεργεία μέλος του αμερικανικού στρατού, ο Γουίλμπερ Τζόζεφ Καστανιέδα, με στοιχεία από το κινητό του τηλέφωνο που τον συνέδεαν με τρομοκρατικές επιθέσεις κατά τη διάρκεια των προεδρικών εκλογών της Βενεζουέλας το 2024.

Η επικήρυξη

Το 2020, η πρώτη κυβέρνηση του Ντόναλντ Τραμπ απήγγειλε κατηγορίες σε βάρος του Μαδούρο για «ναρκο-τρομοκρατία». Το αμερικανικό υπουργείο Δικαιοσύνης τον κατηγόρησε ότι, μαζί με στενούς συνεργάτες του, συνεργάστηκε επί χρόνια με την κολομβιανή αντάρτικη οργάνωση FARC για τη διακίνηση κοκαΐνης προς τις ΗΠΑ. Ο ίδιος απάντησε αποκαλώντας τον Τραμπ «ρατσιστή καουμπόι».

Στις 7 Αυγούστου, η υπουργός Δικαιοσύνης των ΗΠΑ, Πάμελα Μπόντι, ανακοίνωσε αμοιβή 50 εκατομμυρίων δολαρίων για πληροφορίες που θα οδηγήσουν στη σύλληψή του – ποσό που είχε ήδη διπλασιαστεί από την προηγούμενη χρονιά.